6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu, yabancıların Türkiye'de çalışma iznini düzenler. İzin verilebileceği gibi, belirli sebeplerle iptal de edilebilir.
İptal Sebepleri
- İzni alan yabancının çalışmaya başlamaması (genelde 6 ay).
- İşveren değişikliği (yeni izin alınmaması).
- Yanlış/eksik bilgi ile alınan izin.
- Yabancının suç işlemesi.
- Kamu güvenliğine tehdit oluşturması.
- İşverenin yükümlülüklere uymaması.
- Yabancının ülke dışında 6 aydan fazla kalması.
İptal Süreci
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı inceleme.
- İptal kararı tebliğ.
- Yabancıya 30 gün içinde Türkiye'yi terk hakkı.
- Sürenin sonunda sınırdışı işlemi başlatılabilir.
İdari İtiraz Yolu
- İptal kararına 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası.
- Yürütmeyi durdurma talebi şart.
- Karar idare mahkemesinden çıkar; istinaf-temyiz yolu.
- İç hukuk yolları tükendikten sonra AYM bireysel başvuru.
Sınırdışı ile Bağlantı
Çalışma izni iptal edilen yabancı, ikamet izninin de düzeyini kaybedebilir; YUKK m.54 sınırdışı kararı gündemdedir. Bu durumda:
- Aile birliği iddiası.
- Geri gönderme yasağı (AİHS m.3).
- İnsani durum.
- Vatandaşlık başvurusu.
Danıştay 10. Dairesi — Yerleşik Yaklaşım
Danıştay 10. Dairesi ve idare mahkemeleri, çalışma izni iptal kararlarında "orantılılık" ve "makul gerekçe" kıstaslarını uygular; salt biçimsel sebeplerle iptalin haksız olabileceğini, yabancının aile durumu ve Türkiye'deki yatırımlarının gözetilmesi gerektiğini benimsemektedir.
İşverenin Sorumluluğu
- İşverenin işten çıkarma sebebi olarak izin iptalini bildirmesi.
- İşçinin son ücret ve haklarının ödenmesi.
- Yabancının kıdem-ihbar tazminatları.
- Çalışma izni için ödenen ücretlerin iadesi (sözleşmeye göre).
Pratik Tavsiyeler
- İptal tebliği aldığınız tarihi titiz takip.
- 60 gün içinde dava açın (yürütmeyi durdurma).
- Aile birliği belgeleri (eş ve çocuk durumu).
- Türkiye'deki sosyal-ekonomik bağ belgeleri.
- Türk vatandaşlığı şartları varsa başvuru.
Çalışma izni iptali ciddi bir süreçtir. Yabancılar ve idare hukuku avukatı önerilir.