Türk çocuğunun yurt dışındaki bir aile tarafından evlat edinilmesi 1993 Lahey Sözleşmesi ve TMK çerçevesinde gerçekleşir.
Süreç (Türk Mahkemesi Üzerinden)
- Aile, ülkesindeki yetkili makama başvurur
- Türkiye'de Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (ÇİDB) ile iletişim
- Çocuk uygunluk değerlendirmesi
- Geçici velayet (1 yıl)
- Aile mahkemesinde kararı alma
- Yurt dışına götürme süreci
Lahey Sözleşmesi Şartları
- Çocuk evlat edinmeye uygun (anne-baba rızası, mahkeme onayı)
- Yurt içi evlat edinme alternatifi denenmiş
- Çocuğun yararı esas
- Mali kazanç yok
- Çocuğun kimliği korunur
Türk Vatandaşlığının Akıbeti
- Çocuk evlat edinen ülke vatandaşlığını alabilir
- Türk vatandaşlığını koruyabilir (çifte vatandaşlık)
- Bazı ülkelerde tek vatandaşlık şartı
Türkiye'nin Yaklaşımı
- Yurt içi evlat edinme öncelikli
- Yabancı evlat edinme kontrollü
- Belirli yaş gruplarında daha aktif
- Engelli/özel ihtiyaçlı çocuklar için daha esnek
İzleme
- Evlat edinme sonrası ilk 3 yıl izleme
- Yabancı kurum raporları Türkiye'ye iletilir
- Çocuğun durumu kontrol edilir
Yargıtay 2. HD
2. HD, Türk çocuğun yabancı aile tarafından evlat edinilmesinde "çocuğun yüksek yararı"nın esas alınması gerektiğini, kültürel ve dil uyum konularının dikkate alınmasını istemektedir.
Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.
Aile ve yabancılar hukuku avukatı önerilir.