Uyuşturucu suçlarına ilişkin cezaların infazı, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun (CGTİHK) çerçevesinde yürütülür. Bu suçlar, bazı diğer suçlardan farklı infaz rejimine tabidir.
Genel Koşullu Salıverme Kuralı
- Süreli hapis cezalarında genel oran: cezanın 1/2'sinin infazı sonrası koşullu salıverme.
- Mükerrirlerde: 2/3.
- Belirli ağır suçlarda (terör, örgütlü suçlar, çocuğa yönelik cinsel istismar): farklı oranlar.
Uyuşturucu Suçlarında Özel Düzenleme
Mevzuatta zaman zaman düzenlenen ve genelde uyuşturucu imal/ticareti için 2/3 oranı uygulanan dönemler olmuştur. Güncel mevzuata göre koşullu salıverme oranı dosya tarihindeki kanun durumuna göre belirlenir.
Denetimli Serbestlik (Açık Cezaevi Sonrası)
Cezasının belirli bir bölümünü çeken hükümlü, koşullu salıvermeden önce açık cezaevi ve sonrasında denetimli serbestlik rejimine geçirilebilir. Bu süreç:
- Toplam ceza miktarına göre denetimli serbestlik süresi 3 yıla kadar.
- Elektronik kelepçe veya periyodik bildirim.
- Çalışma izni ile sosyal hayatın yeniden inşası.
- Uyuşturucu davalarında periyodik test yükümlülüğü.
Etkin Pişmanlık ve İnfaz
Yargılama aşamasında etkin pişmanlık (TCK m.192) uygulanan davalarda cezanın bir bölümü baştan indirilmiş olduğundan, infaz süresi de doğal olarak kısalır.
İyi Hâl ve Şartla Tahliye
- Cezaevinde iyi hâl, izin, çalışma kayıtları infaz süresine olumlu yansır.
- İnfaz hâkimliği itirazları ile hatalı hesaplamalar düzeltilebilir.
- Ölümcül hastalık veya ağır engellilik halinde infaza ara verme (CGTİHK m.16/A).
Yargıtay 10. CD — İlke
10. CD ve infaz hâkimlikleri, koşullu salıverme oranının fiil tarihindeki yasaya göre uygulanmasını, sonradan getirilen aleyhe değişikliklerin uygulanmamasını (lehe yasa ilkesi); etkin pişmanlık nedeniyle yapılan indirimlerin hesaba katılmasını arar.
Müdafiin Görevi
- Mahkûmiyet kararı sonrası infaz hesabının kontrol edilmesi.
- Hatalı hesaplamada infaz hâkimliğine itiraz.
- Açık cezaevi/denetimli serbestlik geçişlerinde takip.
- Şartla tahliye sonrası denetimli serbestlik dönemi.
İnfaz hesaplaması titizlik ister. Ceza ve infaz avukatı desteği önerilir.