TCK m.188/4 uyarınca, suçun konusunu eroin, kokain, morfin, baz morfin ve "sentetik kannabinoid ve türevleri" oluşturduğunda ceza yarı oranında artırılır. Bu hüküm, davanın seyrini doğrudan değiştiren kritik bir nitelikli hâldir.
Maddenin Tespiti — Kriminal Rapor
m.188/4 artırımının uygulanabilmesi için maddenin kriminal/adli kimya raporu ile doğrudan kokain/eroin/morfin olarak teşhis edilmesi gerekir. Karışım hâlinde olduğunda etken madde miktarı ve saflık derecesi raporda açık yazılmalıdır.
Saflık Derecesi ve Hesap
- Sokak eroininde saflık tipik olarak %5-30 arasındadır; rapor ile somutlaştırılmalı.
- Kokain için saflık genellikle %30-90 bandında; aşırı düşük saflıktaki maddeyi "kokain" olarak nitelemenin uygun olup olmadığı dosyaya göre değişir.
- Saflık < belli bir oranda olduğunda "madde olarak değil, karışım olarak" nitelenebileceği yönünde içtihat tartışmaları mevcuttur.
Yargıtay 10. CD — Yerleşik İlke
10. CD, m.188/4'ün uygulanabilmesi için kriminal raporun maddenin niteliğini açık ve şüpheye yer bırakmayacak şekilde tespit etmiş olması gerektiğini; "olabilir" veya "muhtemelen" şeklindeki ifadelerin yetersiz sayılacağını ve gerektiğinde ek/karşı bilirkişi alınması gerektiğini istikrarla belirtir.
Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.
Net Madde Üzerinden Ceza
Yargıtay, ceza takdirinde brüt madde değil net etken madde miktarının esas alınmasını yerleşik içtihat olarak benimsemiştir. Yüksek saflıkta az miktarda madde, düşük saflıkta yüksek miktardan daha ağır cezaya yol açabilir.
Karışım — "Cut" Maddeler
Sokak eroinine genellikle parasetamol, kafein, lidokain veya kreatin gibi maddeler karıştırılır ("cut"). Bu durumda:
- Karışım aktif bir uyuşturucu içeriyorsa madde adıyla nitelenebilir.
- Aktif madde miktarı çok düşükse, kriminal rapor sonucuna göre nitelendirme tartışılabilir.
- Kasten "az saflıklı" satışın yapıldığını kanıtlayan iletişim trafiği, dosyayı m.188/4'e taşıyabilir.
Savunma Stratejisi
- Kriminal raporun usul yönünden incelenmesi (numune zinciri, mühürleme).
- Saflık derecesinin karşı bilirkişi ile teyidi.
- Net madde miktarının ceza takdirinde gözetilmesi talebi.
- İçtimaen birden fazla parti için tek dosya mı, ayrı dosya mı tartışması.
Kokain/eroin dosyalarında nüans büyük yıl farkı doğurur. Uyuşturucu suçları avukatı ile rapor titizce incelenmelidir.