Iskat (mahrum bırakma), mirasbırakanın saklı paylı mirasçısını belirli sebeplerle mirastan tamamen mahrum bırakmasıdır. TMK m.510-513'te düzenlenir.
Iskat Sebepleri (TMK m.510)
- Mirasbırakana veya yakınlarına karşı ağır bir suç işlenmesi
- Aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemesi
Şekil ve Şart
- Vasiyetname veya miras sözleşmesinde belirtilmeli
- Iskat sebebi açıkça yazılmalı
- Vasiyetin geçerliliği için diğer şekil şartlarına uyulmalı
İspat Yükü
Iskatın geçerliliğini ileri süren kişi (genelde diğer mirasçılar), ıskat sebebinin gerçekten var olduğunu ispat etmelidir.
Iskatın Sonucu
Iskat edilen kişi mirastan hiçbir pay almaz. Mirasçılık sıfatı sona erer.
Iskatın İptali (TMK m.512)
Sebep doğru değil veya gerçekleşmemişse, ıskat edilen mirasçı 1 yıl içinde iptal davası açabilir.
Yargıtay 14. HD
14. HD, ıskatın "istisnai bir kurum" olduğunu, sıkı şekilde yorumlanması gerektiğini, sıradan aile içi gerginliklerin ıskat sebebi olamayacağını benimsemektedir.
Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.
Miras hukuku avukatı önerilir.