Karar Özeti
6. Ceza Dairesi 2024/3576 E. , 2026/1408 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2023/489 E., 2024/118 K. SUÇ : Hukuki alacağını tahsil etmek amacıyla yağma yapmak HÜKÜMLER : Mahkûmiyet TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Kısmi onama kısmi bozma Yapılan ön inceleme neticesinde; sanıklar hakkında bozma üzerine kurula
Karar Detayı
6. Ceza Dairesi 2024/3576 E. , 2026/1408 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SAYISI : 2023/489 E., 2024/118 K. SUÇ : Hukuki alacağını tahsil etmek amacıyla yağma yapmak HÜKÜMLER : Mahkûmiyet TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Kısmi onama kısmi bozma Yapılan ön inceleme neticesinde; sanıklar hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü: Yargıtay 6. Ceza Dairesi'nin 18.10.2021 tarihli bozma ilâmında; "...5237 sayılı TCK’nın kabul ettiği iştirak teorisine göre ve özetle ifade etmek gerekirse; -Azmettiren, işlenen suçun cezası ile cezalandırılır. (m.38/1) -Azmettiren, aynı zamanda müşterek fail olarak, azmettirdiği fail ya da faillerle birlikte suçu işlemişse “Failliğin, şerikliğe nazaran önceliği prensibi” uyarınca, azmettiren olarak değil, yalnızca müşterek fail sıfatıyla cezalandırılır.(m.37) -Suçun işlenişine iştirak eden her kişi, diğerinin cezalandırılmasını önleyen (veya daha az ceza almasını sağlayan) kişisel nedenler göz önünde bulundurulmaksızın kendi kusurlu fiiline göre cezalandırılır(m.40/1) -Yağma suçunda, kişinin bir hukuki ilişkiye dayanan alacağını tahsil amacıyla tehdit veya cebir kullanması, daha az ceza verilmesini gerektiren bir nitelikli hâldir.(m.150/1) -Azmettiren bir hukuki ilişkiye dayanan alacağını tahsil amacıyla hareket etse bile, failin, alacaklı ticari işletmenin diğer ortağı ya da mirasçı(baba-oğul-kardeş gibi) ve benzeri bir sıfatla hukuki ilişkinin tarafı olmaması halinde, işlenen yağma suçuna azmettirmeden sorumlu tutulacak, buna mukabil azmettiren aynı zamanda müşterek fail olarak tehdit ve/veya cebir kullandığı taktirde, “failliğin şerikliğe nazaran önceliği prensibi” uyarınca müşterek fail sıfatıyla cezalandırılacağından TCK’nın 40/1. maddesi uyarınca, aynı Kanun’un 150/1. maddesinden yararlanacak, hukuki ilişkinin tarafı olmayan diğer fail ya da müşterek failler ise; kendi işledikleri, 149. madde kapsamındaki nitelikli yağma suçundan sorumlu olacaktır. Nitekim bu husus, Prof. Dr. .....’in, “Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler” isimli eserinde aşağıdaki gibi örneklerle açıklanmıştır..." belirtildiği şekilde bozma ilamına uyan ilk derece mahkemesince kurulan hükümde hukuka aykırılık bulunmadığından Tebliğnamede bozma isteyen düşünceye iştirak olunmamıştır. Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, uyulan bozmaya, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hâkimler Kurulu'nun takdirine göre, sanıklar ..., ... ve ... müdafilerinin temyiz isteği yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usul ve yasaya uygun bulunan hükümlerin Tebliğname'ye kısmen uygun kısmen aykırı olarak, oy birliğiyle ONANMASINA, Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine, 16.02.2026 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Sanıklar hakkında, bir hukuki ilişkiye dayanan alacağın tahsili amacıyla işlenen yağma suçundan mahkumiyet hükmü kurulmuştur. Dosya, daha önce Dairenin 18.10.2021 tarihli bozma ilamı üzerine yeniden ele alınmış; uyuşmazlık, alacağını tahsil amacıyla hareket eden azmettiren ile hukuki ilişkinin tarafı olmayan diğer failler arasındaki iştirak ilişkisinin nitelendirilmesine ilişkindir. İlk derece mahkemesi bozma ilamına uyarak hüküm kurmuştur.
Hukuki İlke: Karar, TCK'nın kabul ettiği iştirak teorisine dayanmaktadır: azmettiren işlenen suçun cezasıyla cezalandırılır (m.38/1); ancak azmettiren aynı zamanda müşterek fail olarak cebir/tehdit kullanmışsa, 'failliğin şerikliğe nazaran önceliği' prensibi gereği yalnızca müşterek fail sıfatıyla cezalandırılır (m.37, m.40/1). Bir hukuki ilişkiye dayanan alacağın tahsili amacıyla tehdit veya cebir kullanılması yağmada daha az ceza verilmesini gerektiren nitelikli haldir (m.150/1); hukuki ilişkinin tarafı olan azmettiren müşterek fail sıfatıyla m.150/1'den yararlanırken, hukuki ilişkinin tarafı olmayan diğer failler kendi işledikleri m.149 kapsamındaki nitelikli yağmadan sorumlu tutulur.
Uygulama Sonucu: Hükmün oy birliğiyle ONANMASINA karar verilmiştir (16.02.2026).
Dava Strateji Notu: Alacak tahsili saikiyle işlenen yağma dosyalarında, müvekkilin hukuki ilişkinin tarafı olup olmadığı (ortak, mirasçı, alacaklı sıfatı) ile eyleme bizzat cebir/tehditle katılıp katılmadığı ayrı ayrı ortaya konulmalıdır; hukuki ilişkinin tarafı olan ve bizzat cebir kullanan sanık için TCK 150/1 indiriminin uygulanması yönünde savunma geliştirilebilir.