Yargıtay 7. Ceza Dairesi E.2024/4448 K.2025/13642

Kabahatli hakkında, 1567 sayılı Kanun'a muhalefet kabahatinden, 36.463,74 TL idari para cezası uygulanmasına karar verildiği, kabahatli tarafından bu karara karşı başvuruda bulunulduğu, İstanbul Anadolu 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 23.05.2023 tarihli ve 2022/9382 D.İş sayılı kararı ile başvurunun reddine karar verildiği, kabahatlinin bu karara itirazı üzerine de İstanbul Anadolu

3. Sulh Ceza Hâkimliğinin 07.06.2023 tarihli ve 2023/3868 D.İş sayılı kararıyla itirazın reddine karar verildiği belirlenmiştir. Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 14.05.2024 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 28.05.2024 tarihli ve KYB - 2024/57082 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 28.05.2024 tarihli ve KYB - 2024/57082 sayılı kanun yararına bozma isteminin. “Kabahatli şirkete ait 30/12/2019 tarihli ve 192106 00... 7 sayılı gümrük beyannamesine ilişkin 31.527,00 USD Doları, 21/01/2020 tarihli ve 202106 00... 0 sayılı gümrük beyannamesine ilişkin 46.398,00 USD Doları, 11/02/2020 tarihli ve 202106 00...

6 sayılı gümrük beyannamesine ilişkin 37.685,00 USD Doları tutarındaki ihracata ait bedellerin, fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günlük süre içerisinde yurda getirilmediğinden bahisle, kabahatli hakkında 1567 sayılı Kanun'un 3/3. maddesi uyarınca toplam ihracat bedelinin %5'i olan 26.437,74 Türk lirası ve 26 Türk lirası tebligat gideri olmak üzere toplam 36.463,74 Türk lirası idarî para cezasına yönelik başvurunun reddine karar verilmiş ise de.

İlgili mevzuat incelendiğinde. 1567 sayılı Kanun'un 3/1. maddesinde yer alan, "Cumhurbaşkanının bu Kanun hükümlerine göre yapmış olduğu genel ve düzenleyici işlemlerdeki yükümlülüklere aykırı hareket eden kişi, üçbin Türk lirasından yirmibeşbin Türk lirasına kadar idarî para cezası ile cezalandırılır." şeklindeki, Anılan Kanun'un 3/3. maddesinde yer alan, "Her türlü mal, kıymet, hizmet ve sermaye ithal ve ihraç edenler veya bu işlere aracılık edenlerden bu işlemlerinden doğan alacaklarını 1 inci maddeye göre alınan kararlardaki hükümlere göre ve bu kararlarda tayin edilen süreler içinde yurda getirmeyenler,

yurda getirmekle yükümlü oldukları kıymetlerin rayiç bedelinin yüzde beşi kadar idarî para cezasıyla cezalandırılırlar. İdarî para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenlere, birinci fıkra hükmüne göre idarî para cezası verilir.

Ancak, verilecek idarî para cezası yurda getirilmesi gereken paranın yüzde ikibuçuğundan fazla olamaz." şeklindeki, Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara ilişkin 04/09/2018 tarihli ve ... nolu Tebliğin 3. maddesinde yer alan, "Türkiye'de yerleşik kişiler tarafından gerçekleştirilen ihracat işlemlerine ilişkin bedeller, ithalatçımın ödemesini müteakip doğrudan ve gecikmeksizin ihracata aracılık eden bankaya transfer edilir veya getirilir.

Bedellerin yurda getirilme süresi fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günü geçemez...." şeklindeki, Anılan Tebliğ'in 4. maddesinde yer alan, "(1) Peşin döviz karşılığında ihracatın 24 ay içinde gerçekleştirilmesi zorunludur.

Dâhilde İşleme İzin Belgesi ve Vergi, Resim ve Harç İstisna Belgesi kapsamında ihracat, ihracat sayılan satış ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlerle ilgili olarak sağlanan peşin dövizlerin kullanım süresi belge süresi (ek süreler dahil) kadardır. (2) Tamamı tek seferde iade edilmeyen veya süresi içinde ihracatı gerçekleştirilemeyen peşin dövizler prefinansman hükümlerine tabi olur.

Prefinansman hükümlerine tabi hale gelen peşin dövizlerin, ihracat taahhüt sürelerinin ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde uzatılması halinde, alıcının muvafakat etmesi kaydıyla kullanım süreleri de verilen ek süre kadar uzatılmış sayılır." şeklindeki, İhracat Genelgesinin 6. maddesinde yer alan, "(1) Peşin bedel karşılığı ihracatın 24 ay içerisinde yapılması zorunludur.

Ancak 2018-32/48 sayılı Tebliğ’in 9 uncu maddesinde yer alan mücbir sebep ve haklı durum hallerinin varlığı nedeniyle 24 ay içerisinde ihracat yapılamayacağının anlaşılması halinde belirtilen süre dolmadan ihracatçı tarafından peşin bedelin transfer edildiği/getirildiği bankaya mücbir sebep/haklı durum hallerinin 2018-32/48 sayılı Tebliğ’in 9 uncu maddesinde belirtilen şekilde tevsik edilmesi kaydıyla banka tarafından ihracatçıya en fazla 1 yıla kadar ek süre verilebilir.

Banka tarafından verilen toplam 1 yıllık ek sürenin sonunda mücbir sebep/haklı durum devamının belgelenmesi halinde ihracatçı hakkında 2018-32/48 sayılı Tebliğ kapsamında yapılacak işlemlere Bakanlık tarafından karar verilir. Ancak bu maddenin ikinci fıkrasında yer alan prefinansman kredisi hükümlerine ilişkin açıklamalar saklıdır.

(14) Peşin bedelin transfer edilmesinden/getirilmesinden önceki bir ihracatın, peşin bedelin taahhüdüne sayılmasının talep edilmesi halinde; peşin bedele ait İBKB iptal edilerek taahhüde sayılan GB ile irtibatlı yeni bir İBKB düzenlenir ve üzerine ödeme şekli değişikliği sonucu düzenlendiğine ilişkin not konulur.

Peşin bedele ilişkin İBKB tutarının taahhüde sayılan GB tutarından fazla olması halinde ise kalan tutar kadar da peşin bedelle ilgili yeni bir İBKB düzenlenmesi ve iptal edilen İBKB’nin yenisine iliştirilmesi gerekir. " şeklindeki düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde. Dosya kapsamına göre. 1-Somut olayda, kabahatli şirket tarafından .... Gümrük Müdürlüğünün 30/12/2019 tarihli ve 192106 00... 7 sayılı gümrük beyannamesi ile "....

Ltd." unvanlı Irak merkezli şirkete 31.527,00 USD Doları bedelli "enerji kablosu (4000 mt)" tanımlı ürünün ihracatının gerçekleştirildiği, yine aynı Gümrük Müdürlüğünün 21/01/2020 tarihli ve 202106 00... 0 sayılı gümrük beyannamesi ile aynı yabancı şirkete 46.398,00 USD Doları bedelli "sineklik" tanımlı ürünün ihracatının gerçekleştirildiği, 11/02/2020 tarihli ve 202106 00...

6 sayılı gümrük beyannamesi ile de anılan yabancı şirkete 37.685,00 USD Doları tutarındaki "Alüm.5mm cam duş kabin (80*80-180), Alüm.5mm Cam duş kabin (150*80-180)" tanımlı ürünün ihracatının gerçekleştirildiği, Kabahatli şirket vekilinin dosya kapsamında mevcut dilekçesi ile müvekkilinin adı geçen şirket ile düzenli olarak ve peşin çalıştıklarını, ihracat bedelini avans şeklinde peşin almalarını takiben, ihracatın kabahatli şirket tarafından gerçekleştirildiğini beyan ettiği ve "...." tarafından gönderilen 515.749,67 USD bedelli, ....

Finansbank A.Ş.....Muhasebeleşme Şubesinin 08/08/2019 tarihli dekontunu sunduğunun anlaşılması karşısında, kabahate konu tarih aralığında anılan yurt dışı merkezli şirket ile kabahatli şirket arasında gerçekleştirilen ihracatların tespiti ile gerekmesi hâlinde bilirkişi raporu alınarak 08/08/2019 tarihli dekont ile gönderilen bedelin 30/12/2019, 21/01/20 20... /02/2020 tarihli ihracat işlemlerini kapsayıp kapsamadığının belirlenmesi,

bedelin ihracat işlemine yönelik olarak gönderildiğinin anlaşılması hâlinde, peşin bedel karşılığında ihracatın 24 ay içerisinde gerçekleştirilmiş olduğu göz önünde bulundurularak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği cihetle, itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde.

Kabule göre de. 2-Kabahatli şirkete ait 30/12/2019 tarihli 31.527,00 USD Doları, 21/01/2020 tarihli 46.398,00 USD Doları ve 11/02/2020 tarihli 37.685,00 USD Doları tutarındaki ihracatlara ait bedellerin, fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günlük sürenin bitimi tarihindeki MB Döviz satış kuru üzerinden Türk lirası karşılığı hesaplanarak,

toplamı olan 728.754,83 Türk lirası tutarının %5'ine denk gelen 36.437,74 Türk lirası idari para cezası verilmiş ise de, 1567 sayılı Kanun'un 3/9. maddesinde yer alan "Yukarıdaki fıkralarda yazılı suçların tekerrürü halinde verilecek cezalar iki kat olarak hükmedilir." şeklindeki düzenleme karşısında, birden fazla kez işlendiği anlaşılan kabahatlere ilişkin tekerrür hükümlerinin uygulanması gerektiği gözetilmeden, kabahatli şirket hakkında eksik ceza tayin edildiği cihetle, itirazın bu yönden de kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde,

3-1567 sayılı Kanun'un 3/3. maddesi uyarınca kabahatliler hakkında yalnızca yurda getirmekle yükümlü oldukları kıymetlerin rayiç bedelinin yüzde beşi kadar idarî para cezası uygulanabileceği gözetilmeden, somut olayda hesaplanan ihracat bedelleri toplamının yüzde beşine denk gelen 36.437,74 Türk lirasına, 26 Türk lirası tebligat giderinin de eklenmek suretiyle, kabahatli şirket hakkında fazla ceza tayin edildiği gözetilmeden, itirazın kabulü yerine, reddine karar verilmesinde, isabet görülmemiştir.” şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

Kanun Yararına Bozma İhbarnamesindeki (1) Numaralı İstemin Değerlendirilmesinde.

Kanun yararına bozma müessesesinin uygulanmasında, 5271 sayılı Kanun'un 309/3. maddesindeki "Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar." şeklindeki düzenleme esas alınarak, kanun yararına bozma incelemesi, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki istem ve gerekçe ile sınırlı olduğu cihetle, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki talep yerinde görüldüğünden istemin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma ihbarnamesindeki (1) numaralı isteminin KABULÜNE, İstanbul Anadolu