Abdurrahman Ayçiçek ve Diğerleri Başvurusu (B. No: 2014/16841)

KÜNYE

Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm Abdurrahman Ayçiçek Ve Diğerleri Başvurusu

Karar tarihi: 18 Ocak 2017
Başvuru Numarası: 2014/16841

Karar metni, AYM Kararlar Bilgi Bankası kaynağından olduğu gibi aktarılmıştır; metne müdahale edilmemiştir. Kişisel veriler maskelenmiştir. Bu karar için özgün analiz henüz yazılmamıştır.

Karar Metni

1.672 kelime·8 dk okuma·108 bölüm

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvurular, muhtelif tarihlerde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur..

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm

tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. 2014/16856, 2014/16920, 2014/16985, 2014/16999, 2014/17019,

2014/17020, 2014/17021, 2014/17085, 2014/17152, 2014/17159, 2014/17161,

2014/17163, 2014/17168, 2014/17329, 2014/17394, 2014/17395, 2014/17401,

2014/17404, 2014/17430, 2014/17454, 2014/17460, 2014/17509, 2014/17524,

2014/17529, 2014/17555, 2014/17609 sayılı bireysel başvuru dosyaları konu

yönünden hukuki irtibat nedeniyle 2014/16841 sayılı dosya üzerinde

birleştirilmiştir.

6. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve

esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

7. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına

gönderilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

8. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili

olaylar özetle şöyledir:

9. Başvurucular Hatice Öztürk ve Süleyman Kavak aleyhine

doğrudan, diğer başvurucuların ise her biri farklı olan murisleri aleyhine 1961

tarihinde kadastro tespitine itiraz davası açılmış; başvurucular Ramazan

Yurtseven ile Hatice Önal, Mehmet Doğan ve Ömer Doğan'ın murisleri aleyhine ise

sırasıyla 1964 ve 1966 tarihlerinde açılan kadastro tespitine itiraz davaları

anılan 1961 tarihli dava dosyasıyla birleştirilmiştir. Söz konusu dava dosyası

hakkında tefrik kararı verilerek dosya farklı parsellere göre değişik esas

numaraları almışsa da bir kısmı temyiz incelemesinden de geçen başvuru konusu

davaların tümü yeniden Burdur Kadastro Mahkemesinin 2015/11 esasında

birleştirilmiş ve yargılama hâlen yerel Mahkeme aşamasında devam etmektedir.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

10. Mahkemenin 18/1/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

11. Başvurucular, makul sürede yargılanma ve mülkiyet haklarının

ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

A. Kabul Edilebilirlik

Yönünden

12. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine

karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan makul

sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilir

olduğuna karar verilmesi gerekir.

B. Esas Yönünden

13. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin

yargılamanın süresi tespit edilirken sürenin başlangıç tarihi olarak davanın

ikame edildiği tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak -çoğu zaman icra

aşamasını da kapsayacak şekilde- yargılamanın sona erdiği, yargılaması devam

eden davalar yönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul sürede yargılanma hakkının

ihlal edildiğine ilişkin şikâyetle ilgili kararını verdiği tarih esas alınır (Güher Ergun ve diğerleri, B. No: 2012/13,

2/7/2013, §§ 50, 52).

14. Başvuruya konu dava, bir kısım başvurucuların murislerinden

intikalle takip etmekte oldukları bir uyuşmazlık olup bu yönüyle makul süre

değerlendirmesi bakımından dikkate alınacak sürenin başlangıç anı, mirasçının

yargılamaya katıldığı an değil somut olayda muris açısından değerlendirmeye

esas alınan sürenin başlangıç anıdır (Gülseren

Gürdal ve diğerleri, B. No: 2013/1115, 5/12/2013, § 51).

15. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin

yargılama süresinin makul olup olmadığı değerlendirilirken yargılamanın

karmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, tarafların ve ilgili makamların yargılama

sürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanın süratle sonuçlandırılmasındaki

menfaatinin niteliği gibi hususlar dikkate alınır (Güher Ergun ve diğerleri, §§ 41-45).

16. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda

verdiği kararlar dikkate alındığında somut olayda başvurucu Ramazan Yurtseven

yönünden yaklaşık 53 yıl; başvurucular Hatice Önal, Mehmet Doğan ve Ömer Doğan

yönünden yaklaşık 51 yıl ve diğer başvurucular yönünden ise yaklaşık 56 yıllık

yargılama süresinin makul olmadığı sonucuna varmak gerekir.

17. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence

altına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi

gerekir.

18. Başvurucular, uzun süren yargılama nedeniyle taşınmazlarını

kullanamadıklarını belirterek Anayasa’nın 35. maddesinde tanımlanan mülkiyet

haklarının da ihlal edildiğini iddia etmişlerse de başvurucuların makul sürede

yargılanma haklarının ihlal edildiği yönünde yukarıda yer verilen tespitler

ışığında, mülkiyet haklarının ihlal edildiği yönündeki iddialarının ayrıca

değerlendirilmesine gerek görülmemiştir.

C. 6216 Sayılı Kanun'un

50. Maddesi Yönünden

19. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin

Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 50. maddesinin (1) numaralı

fıkrası şöyledir:

“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının

ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi

hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere

hükmedilir…”

20. Başvurucular, manevi tazminat talebinde bulunmuştur.

21. Somut olayda makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

sonucuna varılmıştır.

22. Başvurucular Ömer Yurtseven, Ömer Karakaya ve Süleyman Kavak

ile Ayşe Hanım Uysal, Ahmet Uysal, Mehmet Uysal ve Necmi Uysal her ne kadar

tefrik kararı verilerek farklı parseller yönünden değişik esaslara kaydedilen

ve kendilerinin ya da murislerinin taraf oldukları davaları ayrı ayrı bireysel

başvuru konusu yapmışlarsa da söz konusu davaların yukarıda da belirtildiği

üzere tekrar aynı esasta birleştiği görüldüğünden, başvurucular lehine tek

tazminata hükmedilmiştir.

23. İhlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları

karşılığında başvuruculara -Ramazan Yurtseven, Hatice Önal, Mehmet Doğan ve

Ömer Doğan yönünden hariç olmak üzere- şikâyet konusu davadaki taraf sayısı da

dikkate alınarak karara ekli tabloda gösterilen miktarlarda manevi tazminat ödenmesine

karar verilmesi gerekir.

24. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harç bedelinin

başvurucular Halil Ayçiçek, Abdurrahman Ayçiçek ve Ayşe Arık'a müştereken;

Muhammet Arık, Ramazan Arık, Gülsüm Öztürk ve Zühra Dönmez'e müştereken; Veli Karakaya'ya münferiden; Ummahan Demirok'a münferiden; Kahraman Öz'e münferiden;

Hatice Öztürk'e münferiden; Sabri Dere'ye münferiden; Ramazan Özeren ve Fatma

Önal'a müştereken; Hanım Önal, İsmail Okatan,

Süleyman Okatan, Ali Okatan,

Bayram Okatan, Ramazan Okatan,

Ayşe Okatan ve Şeref Okatan'a

müştereken; Gülsüm Arık ve Nazire Demirok'a müştereken; Kerim Yılmaz ve Fatma Kılınç'a müştereken; Keziban

Karagöz, Yadigar Okunakol, Rafet Şengün, İsmail

Şengün ve Emine Sağlam'a müştereken; Ayşe Kırmızı'ya münferiden; İbrahim Çakmak

ve Ramazan Çakmak'a müştereken; Ömer Karakaya'ya münferiden; Ahmet Ali Özkan ve

Fatma Özkan'a müştereken; Mustafa Öcal'a münferiden; İsmet Gök, Adile Gök ve

Ömer Gök'e müştereken; Ramazan Yurtseven'e münferiden; Hatice Önal, Mehmet

Doğan ve Ömer Doğan'a müştereken ödenmesine karar verilmesi gerekir. Dosyadaki

belgelerden tespit edilen 412,20 TL harç bedelinin ise başvurucu Ömer

Yurtseven'e münferiden, başvurucu Ömer Karakaya'ya münferiden, başvurucu

Süleyman Kavak'a münferiden ve başvurucular Ayşe Hanım Uysal, Ahmet Uysal,

Mehmet Uysal ve Necmi Uysal'a ise müştereken ödenmesine karar verilmesi

gerekir.

25. 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan yargılama giderinin tüm

başvuruculara müştereken ödenmesine karar verilmesi gerekir.

A. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin

iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,

B. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul sürede

yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,

C. Başvuruculara karara ekli tabloda gösterilen miktarlarda

manevi tazminat ÖDENMESİNE, tazminata ilişkin diğer taleplerin REDDİNE,

D. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harç bedelinin

başvurucular Halil Ayçiçek, Abdurrahman Ayçiçek ve Ayşe Arık'a MÜŞTEREKEN

ÖDENMESİNE; Muhammet Arık, Ramazan Arık, Gülsüm Öztürk ve Zühra

Dönmez'e MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE; Veli Karakaya'ya

MÜNFERİDEN ÖDENMESİNE; Ummahan Demirok'a MÜNFERİDEN

ÖDENMESİNE; Kahraman Öz'e MÜNFERİDEN ÖDENMESİNE; Hatice Öztürk'e MÜNFERİDEN

ÖDENMESİNE; Sabri Dere'ye MÜNFERİDEN ÖDENMESİNE; Ramazan Özeren ve Fatma Önal'a

MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE; Hanım Önal, İsmail Okatan,

Süleyman Okatan, Ali Okatan,

Bayram Okatan, Ramazan Okatan,

Ayşe Okatan ve Şeref Okatan'a

MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE; Gülsüm Arık ve Nazire Demirok'a MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE;

Kerim Yılmaz ve Fatma Kılınç'a MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE;

Keziban Karagöz, Yadigar Okunakol,

Rafet Şengün, İsmail Şengün ve Emine Sağlam'a MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE; Ayşe

Kırmızı'ya MÜNFERİDEN ÖDENMESİNE; İbrahim Çakmak ve Ramazan Çakmak'a MÜŞTEREKEN

ÖDENMESİNE; Ömer Karakaya'ya MÜNFERİDEN ÖDENMESİNE; Ahmet Ali Özkan ve Fatma

Özkan'a MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE; Mustafa Öcal'a MÜNFERİDEN ÖDENMESİNE; İsmet Gök,

Adile Gök ve Ömer Gök'e MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE; Ramazan Yurtseven'e MÜNFERİDEN

ÖDENMESİNE; Hatice Önal, Mehmet Doğan ve Ömer Doğan'a MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE;

dosyadaki belgelerden tespit edilen 412,20 TL harç bedelinin ise başvurucu Ömer

Yurtseven'e MÜNFERİDEN ÖDENMESİNE, başvurucu Ömer Karakaya'ya MÜNFERİDEN

ÖDENMESİNE, başvurucu Süleyman Kavak'a MÜNFERİDEN ÖDENMESİNE ve başvurucular

Ayşe Hanım Uysal, Ahmet Uysal, Mehmet Uysal ve Necmi Uysal'a ise MÜŞTEREKEN

ÖDENMESİNE,

E. 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan yargılama giderinin

BAŞVURUCULARA MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE,

F. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Maliye

Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede

gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar

geçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,

G. Kararın bir örneğinin Burdur Kadastro Mahkemesine (E.2015/11)

GÖNDERİLMESİNE,

H. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE

18/1/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

Burhan ÜSTÜN

Üyeler

Serruh KALELİ

Nuri

NECİPOĞLU

Hasan Tahsin

GÖKCAN

Rıdvan GÜLEÇ

Raportör Yrd.

Ceren Sedef

EREN

Başvurucular

1. Abdurrahman

AYÇİÇEK

2. Adile GÖK

3. Ahmet

UYSAL

4. Ahmet Ali

ÖZKAN

5. Ali

OKATAN

6. Ayşe ARIK

22. İsmail

ŞENGÜN

23. İsmet

GÖK

24. Kahraman

ÖZ

25. Kerim

YILMAZ

26. Keziban KARAGÖZ

27. Mehmet

DOĞAN

28. Mehmet

UYSAL

29. Muhammet

ARIK

30. Mustafa

ÖCAL

31. Nazire

DEMİROK

32. Necmi

UYSAL

33. Ömer

DOĞAN

34. Ömer GÖK

35. Ömer

KARAKAYA

36. Ömer

YURTSEVEN

37. Ramazan

ARIK

38. Ramazan

ÇAKMAK

39. Ramazan

OKATAN

40. Ramazan

ÖZEREN

41. Ramazan

YURTSEVEN

42. Refet

ŞENGÜN

43. Sabri

DERE

44. Süleyman

KAVAK

45. Süleyman

OKATAN

46. Şeref

OKATAN

47. Ummahan DEMİROK

48. Veli

KARAKAYA

49. Yadigar

OKUNAKOL

50. Zühra DÖNMEZ

51. İsmail

OKATAN

Vekili

Av. Sinan

ÖZKAN

BAŞVURUCU

3. 120 TL

Hatice

ÖZTÜRK

12. 480

2. 400 TL

Fatma

KILINÇ

2. 400 TL

Keziban KARAGÖZ

3. 120TL

İsmet GÖK

3. 600 TL

Adile GÖK

3. 600 TL

Ömer GÖK

3. 600 TL

Süleyman

KAVAK

12. 480

TL

Ramazan

YURTSEVEN

4. 440 TL

Hatice

ÖNAL

1. 440 TL

Mehmet

DOĞAN

2. 400 TL

Ömer

DOĞAN

1. 440 TL

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, E. 2014/16841, 18 Ocak 2017 tarihli karar · Kaynak: AYM Kararlar Bilgi Bankası