Harun Yurtseven Başvurusu (B. No: 2019/798)

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, işveren ile arasındaki güven ilişkisinin bozulduğu gerekçesiyle iş sözleşmesi feshedilen başvurucunun açmış olduğu işe iade davasının reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 2/1/2019 tarihinde yapılmıştır.

3. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

4. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü bildirmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmuştur.

III. OLAY VE OLGULAR

5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir:

6. Başvurucu, Pegasus Hava Taşımacılığı Anonim Şirketinde (Şirket) 2/5/2013 tarihinden itibaren hat bakım müdürü olarak çalışmakta iken Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 2016/86500 sayılı dosyası ile hakkında silahlı terör örgütüne üye olma isnadı ile soruşturma başlatılmış; bu kapsamda başvurucu 21/9/2016 ile 30/9/2016 tarihleri arasında gözaltında kalmıştır.

7. Şirket 22/9/2016 ve 23/9/2016 tarihlerinde izinsiz ve mazeretsiz bir şekilde devamsızlık yaptığı gerekçesiyle başvurucunun iş sözleşmesini feshetmiştir.

8. Başvurucu, haksız bir şekilde işten çıkartıldığı gerekçesiyle işe iade istemli tespit davası açmıştır.

9. Antalya 6. İş Mahkemesi 13/7/2017 tarihinde davayı reddetmiştir.

10. Başvurucu karara karşı istinaf yoluna başvurmuştur.

11. Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi 19/10/2017 tarihinde davanın reddi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar vermiştir.

12. Şirket, davanın kabulü kararına karşı temyiz kanun yoluna başvurmuştur.

13. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2/10/2018 tarihinde davanın kabulü yönündeki kararın bozularak ortadan kaldırılmasına ve davanın reddine hükmetmiştir.

14. Nihai karar başvurucu vekiline 3/12/2018 tarihinde tebliğ edilmiştir.

15. Başvurucu 2/1/2019 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

16. Anayasa Mahkemesinin 12/1/2023 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun İddiaları

17. Başvurucu; işe iade davasının işverenin fesih sebebinden farklı bir gerekçeyle reddedildiğini, yargılamanın adil bir şekilde yürütülmediğini, derece mahkemelerinin taleple bağlı oldukları dikkate alındığında varılan sonucun hakkaniyete aykırı olduğunu, öte yandan temyiz incelemesi sırasında hakkında verilen takipsizlik kararını Mahkemeye ibraz ettiği hâlde bunun dikkate alınmadığını ve soruşturmanın hâlen devam ettiği gerekçesiyle davanın reddedildiğini belirterek Anayasa'nın 10., 12., 19., 36., 36. ve 40. maddelerinin ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme

18. Anayasa Mahkemesi, daha önce başvurucunun avukatı tarafından Yargıtay kararının Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden okunduğu tarihte bireysel başvuruya ilişkin nihai karardan haberdar olunduğu ve bu doğrultuda bireysel başvuru süresinin nihai kararın okunduğu tarihten itibaren işlemeye başladığının kabul edilmesi gerektiği sonucuna varmıştır (Hüseyin Aşkan, B. No: 2017/15649, 21/7/2020, §§ 18-31).

19. Somut olayda, UYAP evrak işlem kütüğü üzerinden yapılan inceleme neticesinde 2/10/2018 tarihli nihai kararın başvurucuyu yargılamada temsil eden avukatı tarafından 21/11/2018 günü saat 13.49’da açılarak okunduğu tespit edilmiştir.

20. 19/3/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 34. maddesine göre avukatlar yüklendikleri görevleri özen içinde yerine getirmekle yükümlüdür. 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 506. maddesinin (2) numaralı fıkrasında vekilin üstlendiği iş ve hizmetleri, vekâlet verenin haklı menfaatlerini gözeterek sadakat ve özenle yürütmekle yükümlü olduğu belirtilmiştir.

Aynı maddenin (3) numaralı fıkrasına göre de vekilin özen borcundan doğan sorumluluğunun belirlenmesinde, benzer alanda iş ve hizmetleri üstlenen basiretli bir vekilin göstermesi gereken davranış esas alınır. Bu sebeple vekilin hafif kusuru da özen yükümlülüğüne aykırılık oluşturur. Dolayısıyla avukatın kendisine tevdi edilen işle ilgili gelişmelerden müvekkilini bilgilendirmesi özen yükümlülüğünün kapsamına dâhildir.

Dolayısıyla bireysel başvuru için öngörülen sürenin başvurucunun vekilinin nihai kararı öğrendiği tarihten itibaren başlatılması gerekir.

21. Sonuç olarak bireysel başvuru konusu yargılama sürecine ilişkin nihai karardan 21/11/2018 tarihinde haberdar olduğu anlaşılan başvurucunun otuz günlük bireysel başvuru süresinin son günü olan 21/12/2018 tarihinden sonra 2/1/2019 tarihinde gerçekleştirdiği bireysel başvurunun süre aşımı nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Yusuf Şevki HAKYEMEZ Selahaddin MENTEŞ İrfan FİDAN Muhterem İNCE Raportör : Duygu KALUKÇU Başvurucu : Harun YURTSEVEN