KÜNYE
Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm Levent Elektrik İmalat Sanayi Ve Ticaret A.Ş. Başvurusu
- Karar tarihi
- 20 Eylül 2023
- Başvuru Numarası
- 2019/30157
Karar Metni
776 kelime·4 dk okuma·5 bölüm
I. BAŞVURUNUN
ÖZETİ
1. Başvuru; yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle makul
sürede yargılanma hakkının, sahte fatura kullanıldığı gerekçesiyle indirimlerin
reddedilmesi suretiyle tarh edilen cezalı katma değer vergisine ilişkin dava ve
tahsilat sürecinde bazı anayasal hakların ihlal edildiği iddialarına
ilişkindir.
2. Gerçek usulde katma değer vergisi mükellefi olan
başvurucu Şirketin 2010 yılı hesapları, katma değer vergisi beyannameleri
yönünden incelenmiştir. İnceleme sonucunda, faaliyetlerinin sahte fatura
komisyonculuğundan ibaret olduğu yolunda vergi tekniği raporu bulunan A.
Limited Şirketi, N. Limited Şirketi ve H. Limited Şirketi tarafından başvurucu
Şirket adına 2010 yılında çok sayıda fatura düzenlendiği 5/11/2013 tarihli
raporla tespit edilmiştir. Belirtilen üç şirket tarafından düzenlenen
faturalarda yer alan katma değer vergisinin indiriminin reddi suretiyle
başvurucunun beyanları yeniden oluşturulmuş, buna göre 2010, 2011 ve 2012
yıllarının çeşitli dönemlerinde ortaya çıkan fark üzerinden vergi ziyaı cezalı
katma değer vergisi tarh edilmiş, vergi ziyaı cezaları tekerrür nedeniyle yarı
oranında artırılmıştır. Ayrıca başvurucunun alışlarını usulüne uygun olarak
belgelendirmemesi nedeniyle hakkında özel usulsüzlük cezası uygulanmış ve
başvurucunun özel esaslara tabi mükellefler listesine alınması yolunda işlem tesis
edilmiştir.
3. Başvurucu 2010, 2011 ve 2012 yıllarına ilişkin olarak
adına tarh edilen vergi ve kesilen cezalar ile özel esaslara tabi mükellefler
listesine alınmasına ilişkin işlemin iptali talebiyle 2/1/2014 tarihinde
Malatya Vergi Mahkemesinde (Vergi Mahkemesi) dava açmıştır. Vergi Mahkemesi
17/1/2014 tarihinde, her üç yıla ilişkin tarhiyatların ayrı davalara konu
edilmesi gerektiği gerekçesiyle dava dilekçesinin reddine karar vermiştir.
Başvurucu 17/2/2014tarihinde üç ayrı dava açmıştır. Vergi Mahkemesi 21/11/2014
tarihinde davaları, vergi cezaları yönünden reddetmiş; başvurucunun özel
esaslara tabi mükellefler listesine alınmasına ilişkin işlemi ise iptal
etmiştir. Bu kararlara karşı taraflarca temyiz yoluna başvurulmuştur. Danıştay
Üçüncü Dairesi (Daire) 27/1/2016 tarihinde başvurucunun temyiz taleplerini
kabul ederek Vergi Mahkemesinin vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerine
ilişkin hüküm fıkralarını bozmuştur.
4. Davalı idarenin karar düzeltme talebini inceleyen
Daire 31/5/2017 tarihinde, bozma kararının tarhiyatın ve özel usulsüzlük
cezasının H. Limited Şirketine ait faturalardan kaynaklanan kısmına ilişkin
hüküm fıkralarını kaldırarak Vergi Mahkemesi kararının tarhiyatın H. Limited
Şirketine ait faturalardan kaynaklanan kısım yönünden davanın reddine ilişkin
hüküm fıkrasını aynı nedenler ve gerekçeyle onamıştır.
5. Vergi Mahkemesi 23/2/2018 tarihinde, A. Limited
Şirketi ve N. Limited Şirketi tarafından düzenlenen faturalardan kaynaklanan
tarhiyatlar ile H. Limited Şirketine ait faturalardan kaynaklanan özel
usulsüzlük cezaları yönünden önceki kararlarında ısrar edilmesine karar
vermiştir. Vergi Mahkemesi, kararlarında başvurucu adına yapılan tarhiyatların
H. Limited Şirketine ait faturalardan kaynaklanan kısmı ile özel usulsüzlük
cezalarının diğer iki şirkete ait faturalardan kaynaklanan kısmına yönelik
hüküm fıkralarının kesinleştiğini belirterek bunlarla ilgili olarak yeni bir
hüküm kurmamıştır.
6. Başvurucunun temyiz istemini inceleyen Danıştay Vergi
Dava Daireleri Kurulu (VDDK) 14/11/2018 tarihinde A. Limited Şirketine ait
faturalardan kaynaklanan tarhiyatlar yönünden ısrar kararını onamış, N. Limited
Şirketine ait faturalardan kaynaklanan tarhiyatlara ilişkin hüküm fıkralarını
ise Dairenin gerekçesine atıfla bozmuştur. Karar düzeltme istemi VDDK'nın
3/7/2019 tarihli kararlarıyla reddedilmiştir. Kararlar 28/7/2019 tarihinde
başvurucuya tebliğ edilmiştir.
7. Başvurucu, nihai hükümleri 28/7/2019 tarihinde
öğrendikten sonra 26/8/2019 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.
Başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar
verilmiştir.
8. 2019/30383 ve 2019/30434 numaralı başvurular mevcut
başvuruyla birleştirilmiştir.
9. Başvurucu, Harput Vergi Dairesi Müdürlüğüne verdiği
22/3/2022 tarihli dilekçesiyle bireysel başvurusundan feragat ettiğini
bildirmiş ve dilekçesinin ilgili kurumlara gönderilmesini talep etmiştir.
Başvurucunun feragat talepli dilekçesi Gelir İdaresi Başkanlığının 29/3/2022
tarihli yazı ekinde Anayasa Mahkemesine gönderilmiştir.
II. DEĞERLENDİRME
10. Başvurucu; hukuka aykırı şekilde yüksek meblağlı
olarak kesilen cezaların tahsili sürecinde Şirketin, Şirket temsilcisinin ve
Şirket temsilcilerinin yakınlarının mal varlığına tedbir uygulanması nedeniyle
mülkiyet hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür. Vergi borcu nedeniyle
itibar kaybına uğradığını belirten başvurucu, vergilendirme işleminin dayanağı
olan belgelerin tebliğ edilmemesi sebebiyle savunma hakkının kısıtlandığını ve
adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini iddia etmiştir. Başvurucu ayrıca
hakkında kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı olmadan verilen cezaların yargılama
süreçlerinin tamamlanması beklenmeden icra edilmesinin suç ve cezaların
kanuniliği ilkesini ihlal ettiğini ifade etmiştir. Başvurucu, uzun süren yargılama
nedeniyle makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür. Bakanlık
görüşünde, Gelir İdaresi Başkanlığının gönderdiği belgelerden başvurucunun
bireysel başvurusundan feragat ettiğinin anlaşıldığı belirtilmiş ve öncelikle
bu meselenin değerlendirilmesi istenmiştir.
11. Başvuru konusu olayda başvurucunun bireysel
başvurusundan feragat ettiği ve Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 80. maddesinin
(2) numaralı fıkrası kapsamında değerlendirilebilecek bir durumun söz konusu
olmadığı anlaşıldığından 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 50. maddesinin (5) numaralı
fıkrası gereğince başvuru hakkında düşme kararı verilmesi gerekir.
12. Açıklanan gerekçelerle başvurunun kabul edilebilirlik
şartları yönünden incelenmeksizin feragat nedeniyle düşmesine karar
verilmesi gerekir.
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde
BIRAKILMASINA 20/9/2023 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
:
Kadir ÖZKAYA
Üyeler
:
Engin YILDIRIM
Rıdvan GÜLEÇ
Yıldız SEFERİNOĞLU
Kenan YAŞAR
Raportör
:
M. Emin ŞAHİNER
Başvurucu : Levent Elektrik İmalat Sanayi ve Ticaret A.Ş. Vekili : Av. Şahin ASLAN
Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm, E. 2019/30157, 20 Eylül 2023 tarihli karar · Kaynak: AYM Kararlar Bilgi Bankası