İçeriğe geç
ACAYCAN CEYLANAVUKATLIK BÜROSU
Uzmanlık
  • Ceza Hukuku
  • Bilişim Suçları
  • Bilişim Hukuku
  • İnternet Hukuku
  • Forex ve Yatırım Dolandırıcılığı Hukuku
  • Kripto Paralar Hukuku
  • Finans Hukuku
  • Hukuki Danışmanlık
  • Şirket Danışmanlığı
  • Marka Hukuku
  • Telif Hukuku
  • Tahkim Hukuku
  • Gayrimenkul Hukuku
Makaleler
  • Tüm Makaleler
  • Aile Hukuku
  • Bilişim Suçları
  • Gayrimenkul Hukuku
  • Tazminat Hukuku
  • İdare ve Vergi Hukuku
  • Dolandırıcılık ve İBAN Mağduriyeti
  • Miras Hukuku
  • Trafik Hukuku
  • KVKK ve Veri Koruma Hukuku
  • Yapay Zeka ve Web3 Hukuku
  • Enerji ve Çevre Hukuku
  • Silah Suçları
  • Arabuluculuk
  • Ceza Hukuku
  • İnternet Hukuku
  • Medeni Hukuk
  • AİHM ve Anayasa Mahkemesi Başvuru
  • Delil Hukuku ve Emsal Kararlar
  • İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku
  • İcra ve İflas Hukuku
  • Sağlık Hukuku ve Malpraktis
  • Fikri Mülkiyet, Marka ve Patent Hukuku
  • Uyuşturucu Suçları
  • Bilişim Hukuku
  • Finans Hukuku
  • Kripto Para Hukuku
  • Borçlar Hukuku
  • Mevzuat ve Yargıtay Kararları
  • Forex Hukuku
  • Ticaret Hukuku
  • Tüketici Hukuku
  • Sigorta Hukuku
  • Yabancılar ve Vatandaşlık Hukuku
  • Örgütlü Suçlar
Kaynaklar

NE YAPMALIYIM?

  • Ne Yapmalıyım?
  • Avukat Seçme Rehberi
  • Uzaktan Temsil
  • Arabuluculuk

MEVZUAT

  • TCK Rehberi
  • CMK Rehberi
  • HMK Rehberi
  • Mevzuat

HUKUKI SÖZLÜK

  • Hukuki Sözlük
  • Soru-Cevap
  • Dilekçeler
  • İnfaz Hesaplama
Karar Arşivi
  • Yargıtay Kararları
  • Danıştay Kararları
  • AYM Bireysel Başvuru
  • AYM Norm Denetimi
  • İstinaf (BAM) Kararları
  • İlk Derece Mahkeme Kararları
  • Karar Arama
Vaka Sonuçları
Hakkımızda
  • Büro Profili
  • Özgeçmiş
  • Medyada Biz
  • Çalışma İlkelerimiz
  • Çalışma Metodolojimiz
  • Online Danışmanlık
  • Ödeme
  • Kariyer
İletişim
  1. Anasayfa
  2. /AYM Norm Denetimi Kararları
  3. /Anayasa Mahkemesi

ANAYASA MAHKEMESİ

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

AYM Norm Denetimi E.2015/1 K.2015/91

Esas Sayısı : 2015/1

Esas2015/1Karar2015/91Tarih22 Ekim 2015Okuma14 dk · 2.859 kelime

KÜNYE

Mercii
Anayasa Mahkemesi
Esas No
2015/1
Karar No
2015/91
Karar tarihi
22 Ekim 2015
Karar metni, AYM Norm Denetimi Kararlar Bilgi Bankası kaynağından olduğu gibi aktarılmıştır; metne müdahale edilmemiştir. Kişisel veriler maskelenmiştir. Bu karar için özgün analiz henüz yazılmamıştır.

Karar Metni

2.859 kelime·14 dk okuma·19 bölüm

Esas Sayısı : 2015/1

Karar Sayısı : 2015/91

Karar Tarihi : 22.10.2015

R.G. Tarih-Sayı : 07.11.2015-29525

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN

İstanbul 4. İdare Mahkemesi

İTİRAZIN KONUSU: 27.6.1989

tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye, 11.10.2011 tarihli ve 666 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 1. maddesiyle eklenen ek 11. maddenin birinci fıkrasının (b) bendinin, Anayasa'nın 10., 49. ve 55. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir.

OLAY: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunda 15.1.2012 tarihinden sonra bankalar yeminli murakıp yardımcısı olarak göreve başlayan davacının, bu tarihten önce işe başlayan aynı unvan ve görevdeki kişilerle mali haklarının eşitlenmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddi işleminin iptali istemiyle açılan davada, davacının Anayasa'ya aykırılık iddiasını ciddi bulan Mahkeme, itiraz konusu kuralın iptali için başvurmuştur.

I- İPTALİ İSTENİLEN KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME

KURALI

375 sayılı KHK'nin ek 11. maddesinin itiraz konusu bendin de yer aldığı ilgili bölümleri şöyledir:

"Ek Madde 11- Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra;

...

b) 5018 sayılı Kanuna ekli (III) sayılı Cetvelde sayılan

düzenleyici ve denetleyici kurumlar ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun kadro

ve pozisyonlarına ilk defa veya yeniden atanan kurul başkanı, kurul üyesi ve

başkan yardımcısı ile murakıp ve uzman unvanlı meslek personeline, ilgili

mevzuatı uyarınca ödenen her türlü maaş, aylık, ücret, ek ücret, prim, zam,

tazminat, ikramiye, fazla çalışma ücreti, kâr payı ve her ne ad altında olursa

olsun yapılan diğer ödemeler ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılan

bütün ayni ve nakdi ödemelerin bir aylık toplam net tutarı; kurul başkanı için

bakanlık müsteşarı, kurul üyesi için bakanlık müsteşar yardımcısı, başkan

yardımcısı için bakanlık genel müdürü, murakıp ve uzman unvanlı meslek

personeli için Başbakanlık uzmanlarına mevzuatında kadrosuna bağlı olarak mali

haklar ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılması öngörülen ödemelerin

bir aylık toplam net tutarını geçemez ve bunlar, emeklilik hakları bakımından

da emsali olarak belirlenen personel ile denk kabul edilir.

...

Diğer mevzuatın bu maddeye aykırı hükümleri uygulanmaz."

II- İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Haşim KILIÇ, Serruh KALELİ, Alparslan ALTAN, Serdar ÖZGÜLDÜR, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Erdal TERCAN, Muammer TOPAL, Zühtü ARSLAN, M. Emin KUZ ve Hasan Tahsin GÖKCAN'ın katılımlarıyla 14.1.2015 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında, dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

III- ESASIN İNCELENMESİ

2. Başvuru kararı ve ekleri, Raportör Murat ARSLAN tarafından hazırlanan işin esasına ilişkin rapor, itiraz konusu kanun hükmünde kararname kuralı, dayanılan ve ilgili görülen Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

A- Uygulanacak Kural ve Sınırlama Sorunu

3. Anayasa'nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu

ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 40. maddelerine göre, bir davaya

bakmakta olan mahkeme, o dava sebebiyle uygulanacak bir kanunun veya kanun

hükmünde kararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi hâlinde veya

taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına

varması durumunda, bu hükmün iptali için Anayasa Mahkemesine başvurmaya

yetkilidir. Ancak, bu kurallar uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine

başvurabilmesi için, elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren bir

davanın bulunması, iptali istenen kuralın da o davada uygulanacak olması gerekmektedir. Uygulanacak kanun kuralları,

davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde ve davayı

sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak nitelikte bulunan

kurallardır.

4. 375 sayılı KHK'nin itiraz konusu (b) bendinde, 5018

sayılı Kanuna ekli (III) sayılı Cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici

kurumlar ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun kadro ve pozisyonlarına ilk defa

veya yeniden atanan kurul başkanı, kurul üyesi ve başkan yardımcısı ile murakıp

ve uzman unvanlı meslek personeline, ilgili mevzuatı uyarınca ödenen her türlü

maaş, aylık, ücret, ek ücret, prim, zam, tazminat, ikramiye, fazla çalışma

ücreti, kâr payı ve her ne ad altında olursa olsun yapılan diğer ödemeler ile

sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılan bütün ayni ve nakdi ödemelerin bir

aylık toplam net tutarının; kurul başkanı için bakanlık müsteşarı, kurul üyesi

için bakanlık müsteşar yardımcısı, başkan yardımcısı için bakanlık genel

müdürü, murakıp ve uzman unvanlı meslek personeli için Başbakanlık uzmanlarına

mevzuatında kadrosuna bağlı olarak mali haklar ile sosyal hak ve yardımlar

kapsamında yapılması öngörülen ödemelerin bir aylık toplam net tutarını

geçemeyeceği ve bunların, emeklilik hakları bakımından da emsali olarak

belirlenen personel ile denk kabul edileceği hükme bağlanmıştır.

5. İtiraz konusu kural, 5018 sayılı Kanuna ekli (III) sayılı Cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici kurumlar ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun kadro ve pozisyonlarına ilk defa veya yeniden atanan kurul başkanı, kurul üyesi ve başkan yardımcısı ile murakıp ve uzman unvanlı meslek personelini kapsamaktadır.

6. İtiraz yoluna başvuran Mahkemede görülmekte olan dava

ise Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunda 15.1.2012 tarihinden sonra

bankalar yeminli murakıp yardımcısı olarak göreve başlayan davacının, bu

tarihten önce işe başlayan aynı unvan ve görevdeki kişilerle mali haklarının

eşitlenmesi talebiyle yaptığı başvurunun reddi işleminin iptali talebine

ilişkin olup kuralda yer alan ".kurul başkanı, kurul üyesi ve

başkan yardımcısı ile ... uzman . kurul başkanı için bakanlık müsteşarı, kurul

üyesi için bakanlık müsteşar yardımcısı, başkan yardımcısı için bakanlık genel

müdürü, . uzman." ibarelerinin uyuşmazlıkta uygulanma

olanağı bulunmamaktadır. Bu nedenle, söz konusu ibareler yönünden

başvurunun mahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.

7. İtiraz konusu kuralın kalan bölümünün ise bentte yer alan unvanlı kadrolarda bulunanların tamamı yönünden geçerli ortak kural niteliği taşıması nedeniyle bu bölüme ilişkin esas incelemenin, bakılmakta olan davanın konusu gözetilerek ".murakıp ve." ibareleri ile sınırlı olarak yapılması gerekmektedir.

8. Açıklanan nedenlerle, 27.6.1989 tarihli ve 375 sayılı KHK'ye, 11.10.2011 tarihli ve 666 sayılı KHK'nin 1. maddesiyle eklenen ek 11. maddenin birinci fıkrasının;

1- (b) bendinde yer alan ".kurul başkanı, kurul üyesi ve başkan yardımcısı ile ... uzman . kurul başkanı için bakanlık müsteşarı, kurul üyesi için bakanlık müsteşar yardımcısı, başkan yardımcısı için bakanlık genel müdürü, . uzman." ibareleri, mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanacak kural olmadığından bu ibarelere ilişkin başvurunun mahkemenin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE,

2- (b) bendinin kalan bölümüne ilişkin esas incelemenin, bentte yer alan ".murakıp ve." ibareleri ile sınırlı olarak yapılmasına,

Alparslan ALTAN, Burhan ÜSTÜN, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Recep KÖMÜRCÜ, Nuri NECİPOĞLU ile Celal Mümtaz AKINCI'nın karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA karar verilmiştir.

B- İtirazın Gerekçesi

9. Başvuru kararında özetle, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunda 15.1.2012 tarihinden önce ve sonra bankalar yeminli murakıp yardımcısı olarak göreve başlayanların aldıkları ücretler arasında farklılık getiren düzenlemenin, eşitliği ve çalışma barışını bozduğu belirtilerek kuralın, Anayasa'nın 10., 49. ve 55. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

C- Anayasa'ya Aykırılık Sorunu

10. İtiraz konusu kural, 375 sayılı KHK'nin ek

11. maddesinin yürürlüğe girdiği tarihten sonra, 5018 sayılı Kanuna ekli (III)

sayılı Cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici kurumlar ile Tasarruf

Mevduatı Sigorta Fonunun kadro ve pozisyonlarına ilk defa veya yeniden atanan

kurul başkanı, kurul üyesi ve başkan yardımcısı ile murakıp ve uzman unvanlı

meslek personeline, ilgili mevzuatı uyarınca ödenen her türlü maaş, aylık,

ücret, ek ücret, prim, zam, tazminat, ikramiye, fazla çalışma ücreti, kâr payı

ve her ne ad altında olursa olsun yapılan diğer ödemeler ile sosyal hak ve

yardımlar kapsamında yapılan bütün ayni ve nakdi ödemelerin bir aylık toplam

net tutarının; kurul başkanı için bakanlık müsteşarı, kurul üyesi için bakanlık

müsteşar yardımcısı, başkan yardımcısı için bakanlık genel müdürü, murakıp ve

uzman unvanlı meslek personeli için Başbakanlık uzmanlarına mevzuatında

kadrosuna bağlı olarak mali haklar ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında

yapılması öngörülen ödemelerin bir aylık toplam net tutarını geçemeyeceğini

düzenlemektedir.

11. İtiraz konusu kural, 375 sayılı KHK'ye 666 sayılı KHK ile eklenmiştir. 666 sayılı KHK, 6.4.2011 tarihli ve 6223 sayılı Kamu Hizmetlerinin Düzenli, Etkin ve Verimli Bir Şekilde Yürütülmesini Sağlamak Üzere Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Teşkilat, Görev ve Yetkileri ile Kamu Görevlilerine İlişkin Konularda Yetki Kanunu kapsamında çıkarılan kanun hükmünde kararnamelerdendir.

12. 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 43. maddesine göre itiraz konusu kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 91. maddesi yönünden incelenmiştir.

1- Kanun Hükmünde Kararnamelerin Yargısal Denetimi Hakkında Genel Açıklama

13. Anayasa'nın 91. maddesinde düzenlenen kanun

hükmünde kararnameler, işlevsel yönden yasama işlemi niteliğinde olduğundan

yargısal denetimlerinin yapılması görev ve yetkisi Anayasa'nın 148. maddesi ile

Anayasa Mahkemesine verilmiştir. Yargısal denetimde kanun hükmünde

kararnamenin, öncelikle yetki kanununa sonra da Anayasa'ya uygunluğu

sorunlarının çözümlenmesi gerekir. Her ne kadar, Anayasa'nın 148. maddesinde

kanun hükmünde kararnamelerin yetki kanunlarına uygunluğunun denetlenmesinden

değil, yalnızca Anayasa'ya biçim ve esas bakımlarından uygunluğunun

denetlenmesinden söz edilmekte ise de Anayasa'ya uygunluk denetiminin içerisine

öncelikle kanun hükmünde kararnamenin yetki kanununa uygunluğunun denetimi

girer. Çünkü Anayasa'da, Bakanlar Kuruluna ancak yetki kanununda belirtilen

sınırlar içerisinde kanun hükmünde kararname çıkarma yetkisi verilmesi

öngörülmüştür. Yetkinin dışına çıkılması, kanun hükmünde kararnameyi Anayasa'ya

aykırı duruma getirir.

14. Dayanaklarını doğrudan doğruya Anayasa'dan

alan olağanüstü hal kanun hükmünde kararnamelerinden farklı olarak, olağan

dönemlerdeki kanun hükmünde kararnamelerin bir yetki kanununa dayanması

zorunludur. Bu nedenle, kanun hükmünde kararnameler ile dayandıkları yetki

kanunu arasında çok sıkı bir bağ vardır. Kanun hükmünde kararnamenin yetki

kanunu ile olan bağı, kanun hükmünde kararnameyi aynen ya da değiştirerek kabul

eden kanun ile kesilir. Kanun hükmünde kararnamenin Anayasa'ya uygun bir yetki

kanununa dayanması, geçerliliğinin ön koşuludur. Bir yetki kanununa dayanmadan

çıkarılan veya dayandığı yetki kanunu iptal edilen kanun hükmünde

kararnamelerin içeriği Anayasa'ya aykırılık oluşturmasa bile bunların

Anayasa'ya uygunluğundan söz edilemez.

15. Kanun hükmünde kararnamelerin Anayasa'ya uygunluk denetimi, kanunların denetiminden farklıdır. Anayasa'nın 11. maddesinde, "Kanunlar Anayasaya aykırı olamaz." denilmektedir. Bu nedenle kanunların denetiminde, onların yalnızca Anayasa kurallarına uygun olup olmadıkları saptanır. Kanun hükmünde kararnameler ise konu, amaç, kapsam ve ilkeleri yönünden hem dayandıkları yetki kanununa hem de Anayasa'ya uygun olmak zorundadırlar.

16. Anayasa'da kimi konuların kanun hükmünde kararnamelerle düzenlenmesi yasaklanmaktadır. Anayasa'nın 91. maddesinin birinci fıkrasında "...sıkıyönetim ve olağanüstü haller saklı kalmak üzere, Anayasanın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleri ile dördüncü bölümde yer alan siyasî haklar ve ödevler kanun hükmünde kararnamelerle düzenlenemez." denilmiştir. Bu kural gereğince, Türkiye Büyük Millet Meclisi, Bakanlar Kuruluna ancak kanun hükmünde kararnameyle düzenlenmesi yasaklanmış alana girmeyen konularda kanun hükmünde kararname çıkarma yetkisi verebilir.

17. Anayasa'nın herhangi bir maddesinde kanunla düzenleneceği öngörülen bir konunun, Anayasa'nın 91. maddesinin birinci fıkrasının açıkça yasakladığı hükümler ile ilgili olmadıkça ya da Anayasa'nın 163. maddesinde olduğu gibi kanun hükmünde kararname çıkarılamayacağı açıkça belirtilmedikçe, kanun hükmünde kararname ile düzenlenmesi Anayasa'ya aykırılık oluşturmaz.

2- İtiraz Konusu Kuralın 6223 Sayılı Yetki Kanunu Kapsamında Olup Olmadığının İncelenmesi

18. Anayasa'nın 91. maddesinin ikinci fıkrası

uyarınca, yetki kanununda, çıkarılacak kanun hükmünde kararnamenin,

amacının, kapsamının, ilkelerinin, kullanma süresinin ve süresi içinde birden

fazla kanun hükmünde kararnamenin çıkarılıp çıkarılamayacağının gösterilmesi

gerekir. Buna göre bir kanun hükmünde kararnamenin Anayasa'ya uygun olduğunun

kabulü öncelikle konu, amaç, kapsam ve ilkeleri yönünden dayandığı yetki

kanununa uygun olmasına bağlıdır. Bu bağlamda, Anayasa'nın ikinci

kısmının "Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler" başlıklı

üçüncü bölümünde düzenlenen haklar içinde kalan ve Anayasa'nın 91. maddesinde

belirtilen kanun hükmünde kararnameyle düzenlenemeyecek yasak alan içinde

bulunmayan kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarının 6223 sayılı Yetki

Kanunu'nun kapsamında kalması durumunda, kanun hükmünde kararnameyle

düzenlenmesinde Anayasa'ya aykırı bir durumun olmayacağı açıktır.

19. 6223 sayılı Yetki Kanunu'nun amacını düzenleyen 1. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b) bendinde, kapsamına ilişkin düzenlemelerin yer aldığı aynı maddenin (2) numaralı fıkrasının (b) bendi ile bu bendin (7) numaralı alt bendinde ve son olarak ilkeler ve yetki süresine ilişkin hükümlerin yer aldığı 2. maddenin (1) numaralı fıkrasının (b) bendinde, kamu personelinin "atanma, nakil, görevlendirilme, seçilme, terfi, yükselme, görevden alınma ve emekliye sevk edilme usul ve esasları"ndan söz edilmiş, ancak mali haklara ilişkin bir ibareye yer verilmemiştir. Bununla birlikte, 6223 sayılı Yetki Kanunu'nda öngörüldüğü üzere;

- Mevcut bakanlıkların birleştirilmesine veya kaldırılmasına, yeni bakanlıklar kurulmasına,

- Mevcut bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşların mevcut, birleştirilen veya yeni kurulan bakanlıklar bünyesinde hizmet birimi olarak yeniden düzenlenmesine,

- Mevcut bakanlıklar ile birleştirilen veya yeni kurulan bakanlıkların görev, yetki, teşkilat ve kadrolarının düzenlenmesine, taşrada ve yurt dışında teşkilatlanma esaslarına,

ilişkin düzenlemeler söz konusu olduğunda, mali

haklara dair düzenlemelerin de yapılması mümkündür. Mevcut veya yeni ihdas

edilen ya da bir başka bakanlıkla birleştirilen bakanlıkların görev, yetki,

teşkilat ve kadrolarının düzenlenmesiyle ilgili olmayan hususlar 6223 sayılı

Yetki Kanunu'nun kapsamında bulunmadığından, kanun hükmünde kararnameyle

doğrudan mali haklarda bir düzenleme yapılamaz. Bir başka ifadeyle, 6223 sayılı

Yetki Kanunu'nun amaç, kapsam ve ilkeleri bakımından kamu personelinin mali ve

sosyal haklarına ilişkin olarak Bakanlar Kuruluna doğrudan bir düzenleme yapma

yetkisini vermediği, ancak mali ve sosyal haklarla ilgili hükümlerin 6223

sayılı Yetki Kanunu'nun amacı ve kapsamına giren konularda yapılan

düzenlemelerin doğal sonucu olması durumunda mümkün olabileceği, 6223 sayılı

Yetki Kanunu'nda öngörülen amaç, kapsam ve ilkeleriyle bağlantılı olmaksızın

sırf mali konularda bir düzenleme yapılamayacağı açıktır.

20. İtiraz konusu kural, 375 sayılı KHK'nin ek 11. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan ".murakıp ve." ibareleridir.

21. 666 sayılı KHK'nin 1. maddesiyle 375 sayılı

KHK'ye eklenen ek 11. maddenin birinci fıkrasının (b) bendiyle, bu maddenin

yürürlüğe girdiği tarihten sonra, 5018

sayılı Kanuna ekli (III) sayılı Cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici

kurumlar ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun kadro ve pozisyonlarına ilk defa

veya yeniden atanan murakıp unvanlı meslek personeline, ilgili mevzuatı

uyarınca ödenen her türlü maaş, aylık, ücret, ek ücret, prim, zam, tazminat,

ikramiye, fazla çalışma ücreti, kâr payı ve her ne ad altında olursa olsun

yapılan diğer ödemeler ile sosyal hak ve yardımlar kapsamında yapılan bütün

ayni ve nakdi ödemelerin bir aylık toplam net tutarının, Başbakanlık uzmanlarına

mevzuatında kadrosuna bağlı olarak mali haklar ile sosyal hak ve yardımlar

kapsamında yapılması öngörülen ödemelerin bir aylık toplam net tutarını

geçemeyeceği belirtilerek, "murakıp"ların mali haklarına

ilişkin bir düzenleme yapılmaktadır. Oysa ki 6223 sayılı Yetki Kanunu'nda kamu

görevlilerinin "atanma, nakil, görevlendirilme, seçilme, terfi,

yükselme, görevden alınma ve emekliye sevk edilme usul ve esasları"ndan

söz edilmiş, ancak mali haklara ilişkin bir ibareye yer verilmemiştir. Diğer

yandan, kuralda öngörülen mali haklara ilişkin hüküm, mevcut veya yeni ihdas

edilen ya da bir başka bakanlıkla birleştirilen bakanlıkların görev, yetki,

teşkilat ve kadrolarının düzenlenmesiyle bağlantılı ve bunların zorunlu sonucu

olmayıp doğrudan mali haklara ilişkin bir düzenleme niteliğindedir.

22. Açıklanan nedenlerle kural, 6223 sayılı Yetki Kanunu kapsamında bulunmadığından Anayasa'nın 91. maddesine aykırıdır. İptali gerekir.

23. Kural, Anayasa'nın 91. maddesine aykırı görülerek iptal edildiğinden, Anayasa'nın 10., 49. ve 55. maddeleri yönündenayrıca incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ / HÜKÜM

IV- HÜKÜM

27.6.1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye, 11.10.2011 tarihli ve 666 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 1. maddesiyle eklenen ek 11. maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan ".murakıp ve." ibarelerinin Anayasa'ya aykırı olduklarına ve İPTALLERİNE, 22.10.2015 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

Zühtü ARSLAN

Başkanvekili

Alparslan

ALTAN

Başkanvekili

Burhan ÜSTÜN

Üye

Serdar

ÖZGÜLDÜR

Üye

Serruh KALELİ

Üye

Osman Alifeyyaz PAKSÜT

Üye

Recep

KÖMÜRCÜ

Üye

Engin YILDIRIM

Üye

Nuri

NECİPOĞLU

Üye

Celal Mümtaz

AKINCI

Üye

Erdal TERCAN

Üye

Muammer

TOPAL

Üye

M. Emin KUZ

Üye

Hasan Tahsin

GÖKCAN

KARŞIOY GEREKÇESİ

İtiraz Mahkemesince iptali istenen kural, 27.6.1989 tarih ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye (KHK), 11.10.2011 tarih ve 666 sayılı KHK'nin 1. maddesiyle eklenen Ek 11. maddenin birinci fıkrasının (b) bendinin tamamı olup; çoğunlukça bu bentteki sadece ".murakıp ve." ibaresi davada uygulanacak kural olarak kabul edilmiş ve sadece anılan ibarenin iptali yoluna gidilmiştir. Oysa verilen iptal kararı, 6.4.2011 tarih ve 6223 sayılı "Yetki Kanunu"nda mali haklara ilişkin bir düzenleme yetkisi verilmediği, dolayısıyla kuralın salt Anayasa'nın 91. maddesine aykırı düştüğü gerekçesine dayalı bulunmaktadır.

İtiraz Mahkemesi (İstanbul 4. İdare Mahkemesi) kuralın tamamını

getirdiğinden ve kuralın tamamı da "mali hakları" düzenlediğinden ve

bu aşamada Anayasa'nın diğer maddelerine (10., 49. ve 55. maddeler) aykırılık

değerlendirmesi yapılmadığından, davacının statüsünün (Bankacılık Düzenleme ve

Denetleme Kurumunda bankalar yeminli murakıp yardımcısı) bu aşamada bir önemi

bulunmamaktadır. Dolayısıyla, onun statüsüne bakılarak nihai değerlendirmenin

kuralın içindeki sadece ". murakıp ve ." ibaresiyle sınırlı olarak

yapılması yerinde değildir. Nitekim Anayasa Mahkemesinin 17.1.2013 tarih ve E.

2012/80, K. 2013/81 sayılı iptal kararına konu 34 ayrı itiraz başvurusu, Askeri

Ceza Kanunu'nun farklı suç tiplerine ilişkin olarak yapılmış olmasına ve

Anayasa Mahkemesince bunların tamamı birleştirilmiş olmasına ve iptaline karar

verilen kurallarda Anayasa Mahkemesi önüne getirilmemiş suç tipleri

bulunmasına karşın, ".Birleştirme kararları her ne kadar farklı

suç tipleri yönünden verilmişse de, değerlendirme iptal konusu maddelerin

kapsadığı tüm suçlar bakımından yapılmıştır." denilmek suretiyle,

itiraza gelinen suç tipleri yönünden değil, kuralların bütünü yönünden iptal

kararı verilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; iptal kararının kuralın (Ek 11. Maddenin birinci fıkrasının (b) bendi) bütününe şâmil olması gerektiği kanaatine vardığımızdan; aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.

Üye

Kadir ÖZKAYA

Üye

Rıdvan GÜLEÇ

Başkanvekili

Alparslan

ALTAN

Başkanvekili

Burhan ÜSTÜN

Üye

Serdar

ÖZGÜLDÜR

KARŞIOY GEREKÇESİ

İtiraz Mahkemesince iptali istenen kural, 27.6.1989 tarih ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye (KHK), 11.10.2011 tarih ve 666 sayılı KHK'nin 1. maddesiyle eklenen Ek 11. maddenin birinci fıkrasının (b) bendinin tamamı olup; çoğunlukça bu bentteki sadece ".murakıp ve." ibaresi davada uygulanacak kural olarak kabul edilmiş ve sadece anılan ibarenin iptali yoluna gidilmiştir. Oysa verilen iptal kararı, 6.4.2011 tarih ve 6223 sayılı "Yetki Kanunu"nda mali haklara ilişkin bir düzenleme yetkisi verilmediği, dolayısıyla kuralın salt Anayasa'nın 91. maddesine aykırı düştüğü gerekçesine dayalı bulunmaktadır.

İtiraz Mahkemesi (İstanbul 4. İdare Mahkemesi) kuralın tamamını

getirdiğinden ve kuralın tamamı da "mali hakları" düzenlediğinden ve

bu aşamada Anayasa'nın diğer maddelerine (10., 49. ve 55. maddeler) aykırılık

değerlendirmesi yapılmadığından, davacının statüsünün (Bankacılık Düzenleme ve

Denetleme Kurumunda bankalar yeminli murakıp yardımcısı) bu aşamada bir önemi

bulunmamaktadır. Dolayısıyla, onun statüsüne bakılarak nihai değerlendirmenin

kuralın içindeki sadece ". murakıp ve ." ibaresiyle sınırlı olarak

yapılması yerinde değildir. Nitekim Anayasa Mahkemesinin 17.1.2013 tarih ve E.

2012/80, K. 2013/81 sayılı iptal kararına konu 34 ayrı itiraz başvurusu, Askeri

Ceza Kanunu'nun farklı suç tiplerine ilişkin olarak yapılmış olmasına ve

Anayasa Mahkemesince bunların tamamı birleştirilmiş olmasına ve iptaline karar

verilen kurallarda Anayasa Mahkemesi önüne getirilmemiş suç tipleri

bulunmasına karşın, ".Birleştirme kararları her ne kadar farklı

suç tipleri yönünden verilmişse de, değerlendirme iptal konusu maddelerin

kapsadığı tüm suçlar bakımından yapılmıştır." denilmek suretiyle,

itiraza gelinen suç tipleri yönünden değil, kuralların bütünü yönünden iptal

kararı verilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; iptal kararının kuralın (Ek 11. Maddenin birinci fıkrasının (b) bendi) bütününe şâmil olması gerektiği kanaatine vardığımdan; aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.

Üye

Recep KÖMÜRCÜ

Üye

Nuri NECİPOĞLU

Üye

Celal Mümtaz

AKINCI

Üye Serruh KALELİ

Anayasa Mahkemesi, E. 2015/1, K. 2015/91, 22 Ekim 2015 tarihli karar · Kaynak: AYM Norm Denetimi Kararlar Bilgi Bankası

Bu karar size uygun mu?

Davanızda bu kararın emsal değerini değerlendirmek için avukat desteği alın.

Görüşme Planla

BU SAYFADA

  1. Künye
  2. Karar Metni
  3. İtiraz Yoluna Başvuran
  4. İtirazın Konusu: 27.6.1989
  5. I- İptali İstenilen Kanun Hükmünde Kararname
  6. Kuralı
  7. Iı- İlk İnceleme
  8. Iıı- Esasın İncelenmesi
  9. Altan
  10. Özgüldür
  11. Kömürcü
  12. Necipoğlu
  13. Akıncı
  14. Topal
  15. M. Emin KUZ
  16. Gökcan
  17. Karşıoy Gerekçesi
  18. Altan
  19. Özgüldür
  20. Karşıoy Gerekçesi
  21. Akıncı
  22. Sonuç / Hüküm

Karar Bilgileri

Mercii
Anayasa Mahkemesi
Esas No
2015/1
Karar No
2015/91
Tarih
22 Ekim 2015

İlgili Kararlar

  • AYM Norm Denetimi E.2015/86 K.2015/88
  • AYM Norm Denetimi E.2015/9 K.2015/94
  • AYM Norm Denetimi E.2015/89 K.2015/90
  • AYM Norm Denetimi E.2014/86 K.2015/109
  • AYM Norm Denetimi E.2015/13 K.2015/108
  • AYM Norm Denetimi E.2015/50 K.2015/107

Tüm Arşiv

AYM Norm Denetimi KararlarıYargıtay Kararları
ACAYCAN CEYLANAVUKATLIK BÜROSU

Siber suç ve ağır ceza odaklı butik hukuk bürosu. Bilişim, kripto ve dolandırıcılık mağduriyeti ile trafik kazası davalarında uzman avukatlık desteği.

InstagramLinkedIn

Hukuki danışmanlık · Uzmanlık odaklı yaklaşım

MENÜ

  • Anasayfa
  • Uzmanlık Alanı
  • Makaleler
  • Makale Arşivi
  • Online Danışmanlık
  • Hakkımızda
  • Medyada Biz
  • Kariyer
  • Ödeme
  • İletişim

UZMANLIK

  • Ceza Hukuku
  • Bilişim Suçları
  • Bilişim Hukuku
  • İnternet Hukuku
  • Forex ve Yatırım Dolandırıcılığı Hukuku
  • Kripto Paralar Hukuku
  • Finans Hukuku
  • Hukuki Danışmanlık

HUKUKI KAYNAKLAR

  • Ne Yapmalıyım?
  • Uzaktan Temsil
  • Avukat Seçme Rehberi
  • International
  • Dilekçe şablonları
  • Hukuki Sözlük
  • Soru-Cevap
  • Yargıtay Kararları
  • İnfaz Hesaplama
  • Arabuluculuk
  • llms.txt(AI keşif)

POPÜLER ARAMALAR

  • Siber Suç Avukatı
  • Dolandırıcılık Avukatı
  • Ağır Ceza Avukatı
  • Ceza Avukatı
  • Ceza Soruşturması Avukatı
  • IBAN Mağduru
  • Uyuşturucu Suçları Avukatı
  • Cinayet Avukatı

İLETIŞIM

  • Turkiye
  • 0 (850) 308 38 83
  • 0 (850) 308 38 83
  • [email protected]
  • Pazartesi — Cuma · 09:00 – 18:00

Aycan Ceylan

Hukuki Uyarı: Bu sitedeki tüm içerik, görsel ve veriler telif hakkı ile korunmaktadır. Sayfa kaynağını görüntüleme, sağ tıklama, kopyalama, öğeyi denetleme (DevTools) ve scraping dahil tüm kullanıcı etkileşimleri 6698 sayılı KVKK ve 5651/5237 sayılı Kanunlar uyarınca IP adresi, oturum bilgisi, tarayıcı/cihaz bilgileri ile birlikte loglanmaktadır. İzinsiz veri çekilmesi, kopyalanması veya tersine mühendislik halinde yasal işlem başlatılır. © Aycan Ceylan Avukatlık Bürosu — Tüm hakları saklıdır.
© 2025 Aycan Ceylan Avukatlık Bürosu — Tüm hakları saklıdır.KVKK Aydınlatma MetniHukuki danışmanlık · Uzmanlık odaklı yaklaşım

KVKK Bilgilendirmesi

Bu site deneyiminizi iyileştirmek için çerez kullanır. Devam ederek kabul etmiş sayılırsınız. Siteyi kullanmaya devam etmeniz halinde, kişisel verilerinizin KVKK aydınlatma metni kapsamında işlendiğini kabul etmiş sayılırsınız.

KVKK Aydınlatma Metni
1. Format
2. Tarih / Saat
3. Bilgiler

Görüşme formatını seçin

Tarih ve saat seçin

Randevu en az 30 dakika sonrası için verilebilir. Ofis saatleri: Pzt–Cum 09:00 – 18:00.

İletişim bilgileriniz

Randevunuz alınacak ve ödeme işlemi için sizi telefonunuzdan arayacağız.