Danıştay 10. Daire E.2018/3579 K.2022/5552

Davanın_konusu

Karaman ili, Ermenek ilçesi, … köyü, …ada, … ve … parsel sayılı taşınmazların maliki olan davacı tarafından, davalı idarece yapılan baraj nedeniyle taşınmazlarına ulaşım imkanı kalmadığı, bu taşınmazlarda bulunan seralarda tarımsal faaliyette bulunamaması nedeniyle 2012 ve 2013 yıllarında alınamayan ürün zararına karşılık olarak toplam 355.500,00 TL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

YARGILAMA SÜRECİ

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, meydana gelen olaya ilişkin olarak görevsiz yargı yeri olan Asliye Hukuk Mahkemesinin yapmış olduğu keşif sonucunda düzenlenerek dosyaya sunulan bilirkişi raporunun hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu, olayda davalı idarenin hizmet kusurunun bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 57.757,46 TL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince davacının istinaf talebinin kısmen kabulüne, davanın kısmen kabulü ile 69.034,41 TL maddi tazminatın 2012 yaz dönemi zararı olan 15.819,12 TL'lik kısmının 10/04/2012 tarihinden, 2012 güz ve 2013 yaz + güz dönemi zararı olan 53.215,29 TL'lik kısmının 12/01/2016 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, davalı idarenin istinaf talebinin hizmet kusurunun tespiti ve tespit edilen zarar yönünden davanın kabulüne ilişkin kısmı yönünden reddine, vekalet ücreti yönünden kabulüne, reddedilen 286.465,59 TL üzerinden hesaplanan 23.127,00 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalı idareye verilmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENLERİN_İDDİALARI : Davacı tarafından zararın daha fazla olduğu, hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğu ileri sürülmektedir. Davalı idare tarafından, olayda idarelerinin hizmet kusurunun bulunmadığı, hükmedilen tazminat miktarının fazla olduğu ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN_SAVUNMALARI : Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Davalı idarenin temyiz isteminin reddi, davacıların temyiz isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının vekalet ücretine ilişkin kısmının bozulmasına, esasa ilişkin kısımlarının onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyiz İstemine Konu Bölge İdare Mahkemesi Kararının Davanın Kısmen Kabulüne, Kısmen Reddine İlişkin Kısmı Yönünden İncelenmesi: Bölge İdare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen kararın vekalet ücretine ilişkin kısmı haricindeki kısımları usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Temyiz İstemine Konu Bölge İdare Mahkemesi Kararının, Vekâlet Ücretine İlişkin Kısmı Yönünden İncelenmesi:

İNCELEME VE GEREKÇE

Dosyanın incelenmesinden, bakılan davanın 355.500,00 TL maddi zararın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açıldığı.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 57.757,46 TL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin kısmı yönünden davanın reddine karar verildiği; taraflarca istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge İdare Mahkemesince tarafların istinaf başvurularının kısmen kabulü ile davanın 69.034,41 TL'lik kısmının kabulüyle 15.819,12 TL'nin 10/04/2012 tarihinden itibaren, 53.215,29 TL'nin 12/01/2016 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talep yönünden davanın reddine verildiği,

reddedilen 286.465,59 TL üzerinden hesaplanan 23.127,00 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalı idareye verilmesi yönünde hüküm kurulduğu görülmektedir.

Uyuşmazlıkta, Bölge İdare Mahkemesince ödenecek tazminat miktarına ilişkin olarak yeniden hüküm kurularak, reddedilen kısım için davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesine rağmen kabul edilen kısım için davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinde hukuka uyarlık bulunmadığı açıktır.

Bununla birlikte, her ne kadar Bölge İdare Mahkemesince Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin üçüncü kısmına göre davalı idare lehine nispi vekalet ücreti hükmedilmişse de maddi tazminat talebiyle açılan davalarda, kabul edilen tazminat miktarının önemli kısmının vekalet ücreti olarak davalı idareye ödenmesinin, açılan tazminat davasını davacı açısından anlamsız hale getirdiği, bazı olaylarda ise, davacının dava açılmadan önceki durumundan daha kötü bir duruma girmesine neden olduğu,

bu durumun gerek Anayasa Mahkemesinin bireysel başvuru kararlarında gerekse Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarında mahkemeye erişim hakkının ihlali olarak değerlendirildiği göz önünde bulundurulduğunda, tümden ret ya da kısmen kabul, kısmen ret ile sonuçlanan maddi tazminat davalarında, taraflar lehine hükmedilecek vekalet ücretinin, kişilerin hak arama özgürlüğü kapsamındaki mahkemeye erişim hakkını ihlal etmeden ne şekilde hesaplanacağı konusunda kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10. maddesinin 2. ve 3. fıkralarına paralel bir düzenlemeye yer verilmemiş olması nedeniyle,

maddi tazminatın kısmen reddi durumunda davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçmeyecek şekilde davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin hakkaniyete uygun olacağı sonucuna varıldığından, bu açıklamalar uyarınca, Bölge İdare Mahkemesince, maddi tazminat isteminin tamamı için ret hükmü kurulması halinde davalı idare lehine maktu vekâlet ücreti hükmedilmesi gerekmekte ise de davanın kısmen kabul, kısmen ret ile sonuçlanması halinde davalı idare vekili yararına Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücretin, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçmeyecek şekilde nispi olarak belirlenmesi gerekmektedir.

Bu durumda; Bölge İdare Mahkemesince kabul edilen tazminat miktarı üzerinden davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi ve reddedilen maddi tazminat yönünden de davalı idare lehine Bölge İdare Mahkemesi kararının verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre nispi olarak hesaplanacak (davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemeyecek şekilde) vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinden, Bölge İdare Mahkemesi kararının vekalet ücretine ilişkin kısmında hukuki isabet görülmemiştir.