Danıştay 10. Daire E.2019/9771 K.2020/6708

Dava konusu istem: İstanbul ili, Kadıköy ilçesi, …Mahallesi ve … Mahallesi, …, …, …, …, …, …, …, …, …, … Sokaklarında ikametlerin yoğun olması sebebiyle bu yerlerdeki içkili lokanta, içkili kafeterya ve barların açılış saatinin 08.00, kapanış saatinin 01.00 olarak belirlenmesine ilişkin Kadıköy Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ….

İdare Mahkemesince; belediye encümenlerinin kendi sınırları dahilindeki umuma açık yerlerin açılış-kapanış saatlerini belirleme yetkisine sahip olduğu hususunda duraksama bulunmadığı; ancak içkili-müzikli lokanta ve bar olarak çalıştırılan iş yerlerinin çalışma saatlerine ilişkin düzenlemenin işletmenin türü ve niteliği ile işletmenin bulunduğu bölgenin özellikleri dikkate alınarak düzenlenip düzenlenmediğinin önem arz ettiği, olayda ise davacının sahibi olduğu işletmenin konut bölgelerinin yoğun olarak yer aldığı bir bölgede faaliyette bulunduğu, çevre sakinlerinden gelen şikayetler üzerine,

5393 sayılı Kanun'un 15/a maddesi kapsamındaki "belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla her türlü faaliyet ve girişimde bulunma" kuralı gereği umuma açık eğlence yerlerinin açılış ve kapanış saatlerinin yeniden düzenlediği görüldüğünden, tesis edilen işlemin hukuka ve kamu yararına uygun bulunduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, aynı ilçede farklı uygulamalara gidilmesinin eşitlik ilkesine aykırı olduğu, söz konusu bölgenin konut alanında olmadığı, İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Kadıköy Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararı ile belediye sınırlarındaki umuma açık iş yerlerinin açılış-kapanış saatleri, 5393 sayılı Kanun’un 34/h maddesi ile 5216 sayılı Kanun’un 3. ve 27. maddesi doğrultusunda İstanbul Büyükşehir Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararı ile il sınırlarında belirlenmiş ve buna göre ruhsatlandırma işlemleri yapılmışsa da bu kararın genel koordinasyon ve birlikteliği sağlamak için alınmış bir karar olduğu, oysaki ilçede ticaretin, konut alanlarının yoğunlukta olduğu ya da koruma planları ile gerek yerleşim gerekse ticaretin kısıtlandığı veya teşvik edildiği bölgelerin olduğu,

bu nedenle, bu bölgelerdeki umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin bölgenin özelliğine göre açılış ve kapanış saatlerinin genel uygulama dışında olması gerektiğinden bahisle İstanbul ili, Kadıköy ilçesi,. Mahallesi ve. Mahallesi, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …,.

Sokaklarında ikametlerin yoğun olması sebebiyle bu yerlerdeki içkili lokanta, içkili kafeterya ve barların açılış saatinin 08.00, kapanış saatinin 01.00 olarak (önceki açılış saati 16.00, kapanış saati 04.00) belirlenmesine karar verilmiştir.

Bunun üzerine, … Mahallesinde bar işleten davacı tarafından bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 27. maddesinde, büyükşehir kapsamındaki belediyeler arasında hizmetlerin yerine getirilmesi bakımından uyum ve koordinasyonun, büyükşehir belediyesi tarafından sağlanacağı hüküm altına alınmış iken 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 34. maddesinde, umuma açık yerlerin açılış ve kapanış saatlerini belirleme görev ve yetkisinin belediye encümenine ait olduğu düzenlenmiş, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 33. maddesinde de umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılış ve kapanış saatlerinin belediye sınırları içinde belediye encümeni, bu yerler dışında il encümeni tarafından tespit edileceği hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; belediye sınırları içinde bulunan umuma açık yerlerin açılış ve kapanış saatlerini belirleme yetkisinin ilgili belediye encümenine ait olduğu, büyükşehir belediyesine ise büyükşehir kapsamındaki belediyeler arasında hizmetlerin yerine getirilmesi bakımından uyum ve koordinasyon sağlama görevinin verildiği anlaşılmaktadır.

Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılış ve kapanış saatlerini belirleme yetkisinin belediyelerin takdir yetkisi içerisinde bulunduğu açıksa da bu yetkinin işletmenin türü ve niteliği ile aynı türden aynı ilçede ya da çevre ilçelerde bulunan işletmeler için belirlenen çalışma saatleriyle uyumlu olacak şekilde kamu yararına uygun olarak kullanılması gerekmektedir.

Davacı tarafından bar olarak işletilen iş yerinin çalışma saatlerine ilişkin düzenlemenin işletmenin türü ve niteliği ile bulunduğu yer ve bölgenin konut veya iş yeri yoğunluğu dikkate alınarak yapılmadığı, somut tespitlere ve gerekçelere yer verilmediği, aynı türden işletmelerin daha geç saatlere kadar çalıştığı, bu düzenlemenin işletmenin aynı türden işletmelerle rekabet etme kabiliyetini ortadan kaldırdığı sonucuna varıldığından; tesis edilen dava konusu encümen kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Öte yandan, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından koordinasyon yetkisi çerçevesinde alınan encümen kararında da içkili lokanta, içkili kafeterya ve barlar için çalışma saatlerinin 08.00-04.00 olarak belirlendiği, bu açıdan da iş yerinin açılış-kapanış saatlerinin bu koordinasyon yetkisi içerisinde belirlenen saatlere uygun olmadığı, dava konusu işlemin, ilçe içindeki işletmelerin diğer işletmelerle rekabet edebilme gücünü sınırladığı açıktır.

Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.