Danıştay 10. Daire E.2021/2939 K.2025/615

Dava konusu istem: Davacı tarafından; ... tarihinde Hakkari ili, Şemdinli ilçesi, ... Mahallesi, ... Jandarma Karakol Komutanlığına ait ... Kontrol ve Arama Noktasında terör örgütü mensuplarınca gerçekleştirilen bombalı intihar saldırısında kontrol noktasında bulunduğu esnada yaralandığından bahisle manevi tazminat ödenmesi istemiyle Hakkari Valiliğine yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptaline ve uğradığı iddia edilen zararlarına karşılık 200.000,00 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu zımni ret işleminin, tam yargı davalarının bir ön aşaması olduğu ve bu başvuru neticesinde tesis edilen ret işleminin iptal davasına konu olabilecek kesin ve yürütülebilir bir işlem olmadığı, olayın oluş şekli, davacının olaydan yaralı olarak kurtulması, tedavi sürecinde yaşanan sıkıntılar, davacının yüzünde olaydan kaynaklı sabit izler kalması,

olayın davacı üzerinde ömür boyu bırakacağı psikolojik etki dikkate alınarak sosyal risk ilkesi kapsamında manevi tazminat ödenmesi gerektiği gerekçesiyle zimni ret işleminin iptali istemi yönünden davanın incelenmeksizin reddine, manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne, 10.000,00 TL manevi tazminatın davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin kısmının reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine, davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, 40.000,00 TL manevi tazminatın idareye başvuru tarihi olan 09/08/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENLERİN_İDDİALARI : Davacı tarafından; hükmedilen miktarın çok az olduğu, davalı idare yönünden kabul edilen miktar bakımından kararın kesin olduğu, davalı idarenin temyiz isteminin usulden reddi gerektiği ileri sürülmektedir. Davalı idare tarafından; idarelerinin hizmet kusurunun bulunmadığı, manevi tazminat miktarının yüksek olduğu ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN_SAVUNMALARI: Taraflarca karşılıklı olarak temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyize konu kararın, faize ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dosyanın incelenmesinden; davacı tarafından; ... tarihinde Hakkari ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Jandarma Karakol Komutanlığına ait Durak Yol Kontrol ve Arama Noktasında terör örgütü mensuplarınca gerçekleştirilen bombalı intihar saldırısında kontrol noktasında bulunduğu esnada yaralandığından bahisle manevi tazminat ödenmesi istemiyle Hakkari Valiliğine yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptaline ve uğradığı iddia edilen zararlarına karşılık 200.000,00 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

A-) Temyize konu kararın, manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin kısımlarının incelenmesi:

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın, manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin kısımları usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

B-) Temyize konu kararın, faize ilişkin kısmının incelenmesi:

Usûl hukukunun temel ilkelerinden olan taleple bağlılık ilkesine göre, Mahkeme tarafından davacının talepleri aşılarak karar verilmesi mümkün olmamakta, davacının istemleri ile bağlı olunup, istemleri genişletecek şekilde karar verilmesine olanak bulunmamaktadır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Taleple bağlılık ilkesi" başlıklı 26. maddesinin 1. fıkrasında da "Hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir." hükmü ile taleple bağlılık ilkesi açıklanmıştır.

Bakılan uyuşmazlıkta; davacının, dava dilekçesinde ödenmesini talep ettiği manevi tazminat tutarına faiz işletilmesi isteminin bulunmadığı anlaşılmakta olup, Mahkemece kabul edilen manevi tazminat miktarına idareye başvuru tarihi olan 09/08/2017 tarihinden itibaren faiz işletilmesi, taleple bağlılık ilkesine dolayısıyla usul kurallarına aykırılık oluşturmaktadır.

Bu itibarla, manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının faize yönelik kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.