Danıştay 10. Daire E.2021/686 K.2025/2198

Dava konusu istem: Ankara ili, Altındağ ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde faaliyet gösteren ... Eczanesinin sahibi ve mesul müdürü olan davacı tarafından, Türk Eczacıları Birliği Yüksek Haysiyet Divanının meslekten men cezasının uygulanmasına yönelik tesis edilen eczanenin kapatılmasına ilişkin Ankara Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı hakkında 180 gün meslekten men edilmesi kararı verildiği, bu karara karşı açmış olduğu davanın reddedildiği, istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi üzerine dosyanın Danıştayda temyiz aşamasında bulunduğu, verilen bu men kararına dayalı olarak kararın uygulanabilmesi amacıyla eczane kapatma işleminin tesis edildiği,

her ne kadar davacı tarafından hakkında verilen 180 günlük men kararının temyiz aşamasında olduğu ve bu sebeple henüz kesinleşmediği için eczanesi hakkında kapatma kararı uygulanamayacağı ileri sürülmüş ise de, cezanın kesinleşmesi şartından cezaya karşı açılan idari davada verilecek kararın kesinleşmesi gibi bir anlam ve sonucun çıkarılmasının mümkün bulunmadığı, bu durumda, Türk Eczacıları Birliği Yüksek Haysiyet Divanının meslekten men cezasına dayalı olarak tesis edilen davacıya ait eczanenin kapatılmasına yönelik dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, Yüksek Haysiyet Divanına ait kararların uygulanabilmesi için bu kararların kanun yollarından geçerek kesinleşme şartının gerçekleşmesi gerektiği, 180 gün meslekten men kararına karşı açılmış bir davanın olduğu bunun sonucunun beklenmesinin gerektiği, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Ankara ili, Altındağ ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde faaliyet gösteren ...

Eczanesinin sahibi ve mesul müdürü olan ve Ankara Eczacı Odasına bağlı eczacı olarak görev yapmakta olan davacının, Ankara Eczacı Odası Haysiyet Divanınca ... tarih ve ... sayılı karar ile güncel nöbet kartı asılmaması, reçete toplama, satılmış ilaç bulundurma ve muvazaa nedeniyle 6643 sayılı Kanun'un 30/c maddesi uyarınca 180 gün sanat icrasından men cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş, davacı tarafından söz konusu karara itiraz edilmesi üzerine ise Türk Eczacıları Birliği Yüksek Haysiyet Divanının ... tarih ve ... sayılı kararı ile Ankara Eczacı Odası Haysiyet Divanının ilgili kararı aynen kabul ve tasdik edilmiştir.

Bunun üzerine Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun ... tarih ve E... sayılı yazısı ile, adı geçen eczacı tarafından hakkında verilen meslekten men cezasının iptali istemiyle ... İdare Mahkemesinin E:... esasına kayıtlı davanın açıldığı, anılan davada Mahkemenin davanın reddine karar verdiği, yapılan itirazın da ... Bölge İdare Mahkemesi tarafından reddedildiği belirtilerek, eczane ve eczacı hakkında gereğinin yapılması Ankara Valiliğinden istenilmiştir.

Anılan Türk Eczacıları Birliği Yüksek Haysiyet Divanının meslekten men cezasının uygulanmasına ilişkin tesis edilen eczanenin kapatılmasına yönelik Ankara Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarih ve E... sayılı işleminin iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun'un 2. maddesinde; "Türkiye Cumhuriyeti hudutları içinde eczacılık yapabilmek için Türkiye eczacı mektep veya fakültelerinden diplomalı olmak gerektiği", 5. maddesinde; "Serbest eczanelerin, eczacılık yapma hakkını haiz bir eczacının sahip ve mesul müdürlüğünde yönetmelikte belirlenen belgelerle il sağlık müdürlüğünce düzenlenmiş ve valilikçe onaylanmış bir ruhsatname ile açılacağı", 6. maddesinde; "Muvazaalı olarak eczane açıldığının tespiti halinde ruhsatnamenin iptal edileceği ve eczacının beş yıl süreyle eczane açamayacağı, muvazaanın eczacılar arasında yapılmış olması halinde eczane açma yasağının hepsi hakkında uygulanacağı" hükmü yer almıştır.

6643 sayılı Türk Eczacıları Birliği Kanunu'nun 20. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde; "Kanun haricinde menfaat temin etmek maksadı ile gerek aza gerek meslek mensupları ile başka şahıslar arasında gizli anlaşmalar yapılmasına ve muvazaa yolu ile müesseseler kurulmasına mani olmak" Eczacı Odaları İdare Heyetlerinin görevleri arasında sayılmış, anılan Kanun'un 30. maddesinde; "Haysiyet Divanı kayıt zorunluluğu bulunmasına rağmen odaya kayıt yaptırmayan veya bu Kanunun öngördüğü diğer yükümlülükleri yerine getirmeyenler ile evrakı kendisine tevdi edilen üyelerin meslek adap ve haysiyetine aykırı olan fiil ve hallerinin niteliğine ve ağırlık derecesine göre, fiil ile ceza arasında adil bir denge gözeterek aşağıdaki disiplin cezalarını verir:

a) Yazılı ihtar: Eczacılık sanatının icrası sırasında veya kişilerle ilişkilerde daha özenli davranılması gerektiğinin yazı ile bildirilmesidir.

b) Para cezası: Fiilin işlendiği tarihteki oda yıllık aidatının dört katından onbeş katına kadar verilecek para cezalarıdır.

c) Geçici olarak sanat icrasından men cezası: Eczacılık sanatının icra edilmesinin üç günden yüz seksen güne kadar yasaklanmasıdır.

ç) Oda bölgesinde sanat icrasından men cezası: Bir oda bölgesinde en az beş defa geçici olarak sanat icrasından men cezası alan veya birden fazla geçici olarak sanat icrasından men cezalarının toplamı yüz seksen gün olan eczacıların, o oda bölgesinde sürekli olarak sanat icrasından men edilmesidir.

Oda haysiyet divanları, kendilerine intikal eden dosyaları en geç üç ay içerisinde karara bağlamak zorundadırlar." kuralına yer verilmiş, 31. maddesinin ikinci fıkrasında. "Cezalandırma halinde karar aleyhinde itiraz vakı olmasa dahi geçici olarak sanattan veya bir bölgede çalışmaktan men kararlarının İdare Heyeti Başkanlığınca Yüksek Haysiyet Divanına gönderileceği, bu hususlara mütedair olan kararların Yüksek Haysiyet Divanının tasdikiyle tekemmül edeceği", 45. maddesinde.

"Yüksek Haysiyet Divanının, Bölge Haysiyet Divanlarından gelecek evrakı ve kararları inceledikten sonra uygun gördüğü takdirde ya aynen veya tadilen kabul ve tasdik edeceği, mahallince verilen kararları uygun bulmazsa bu husustaki mütalaasiyle birlikte dosyaları ilgili Haysiyet Divanına iade edeceği.", Türk Eczacıları Deontoloji Tüzüğü'nün 11. maddesinde ise; "eczacının, muvazaa yoluyla tıp mensubu olan veya olmayan kişilerle açık veya gizli anlaşma yaparak eczane veya ecza dolabı açamayacağı yolunda hükme yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden; dava konusu Ankara ili, Altındağ ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde faaliyet gösteren ... Eczanesinin kapatılmasına ilişkin Ankara Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin dayanağı olan Türk Eczacıları Birliği Yüksek Haysiyet Divanının meslekten men cezasının iptali istemiyle açılan davada; ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, anılan karara karşı davacı tarafından istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddine karar verildiği, ancak söz konusu kararın temyiz aşamasında Danıştay Sekizinci Dairesinin 06/10/2021 tarih ve E:2019/10083, K:2021/4380 sayılı kararı ile "...tespit ve iddiaların davacının muvazaalı eczane işlettiği hususunu objektif bilgi ve belgeler ile her türlü şüpheden uzak bir şekilde kanıtlamaya yeterli olmadığı,

temel insan haklarından olan çalışma hakkının kanunda gösterilen somut delillere dayanmadan çeşitli varsayımlardan hareketle kanaate dayalı olarak sınırlandırılamayacağı, davacıya 180 gün meslekten men cezası verilmesi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği..." gerekçesiyle bozulmasına karar verildiği, ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla bozma kararına uyularak davacının istinaf başvurusunun kabulü ile davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, anılan karara karşı temyize başvurulması üzerine ise anılan kararın Danıştay Sekizinci Dairesinin 09/12/2022 tarih ve E:2022/2614, K:2022/7503 sayılı kararı ile kesin olarak onanmasına karar verildiği görülmektedir.

Buna göre, dava konusu işlemin dayanağı olan Türk Eczacıları Birliği Yüksek Haysiyet Divanının meslekten men cezasının iptali istemiyle açılan davada yapılan yargılama sonucunda verilen karar dikkate alınarak Bölge İdare Mahkemesince bakılmakta olan iş bu davada da yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir. Bu durum davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.