Danıştay 10. Daire E.2022/3032 K.2023/2629

ve Ticaret Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Müdürlüğü …

İSTEMİN_KONUSU : … Bölge İdare Mahkmesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından; Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı kapsamında "İzmir'de Çiçek Yetiştiriciliği Üzerine Yenilenebilir Enerjili Yeni Sera Kurulumu" projesi için davalı idare ile imzalanan hibe sözleşmesinin feshi üzerine, 581.407,00 TL'nin davacıdan tahsili için düzenlenen … tarih ve … ana takip numaralı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; davacıdan 11/05/2020 tarihli tahakkuk fişiyle ödenen tutarın geri istenildiği, süresi içinde kamu alacağının ödenmemesi üzerine kesinleşen kamu alacağının tahsiline yönelik ödeme emrinin düzenlendiği, öte yandan, davacı tarafından, borcun esasına yönelik olarak ileri sürülen itirazların bu aşamada değerlendirilmesine olanak bulunmadığı, ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davalarda borcun olmadığına, kısmen ödendiğine veya zaman aşımına uğradığına ilişkin itirazların değerlendirilebileceği, bu hususlara ilişkin bir itirazın davacı tarafça ileri sürülmediği,

bununla birlikte borcun esasına yönelik itirazların Mahkemesince değerlendirilerek karar verildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkmesi … İdari Dava Dairesince; davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI :.Davacı tarafından; proje kapsamındaki işlerin zamanında tamamlandığı, yasal sürede … Elektrik A.Ş.'ye başvurulduğu, … Elektrik A.Ş.'nin yapması gereken işlemleri yapmamasından kendilerinin sorumlu tutulamayacağı, borca esas işlem hakkındaki mahkeme kararının kesinleşmediği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden; davacı şirket tarafından yapılan hibe başvurusu neticesinde 14/07/2017 tarihinde hibe sözleşmesinin imzalandığı, daha sonra 05/03/2018 tarihinde davacı şirketin nihai raporu onaylanarak hibe ödemesinin gerçekleştirildiği, proje ilerleme sürecinde, 24/07/2019 tarihli ve 07/11/2019 tarihli yazılar ile idarece tespit edilen aykırılıkların düzeltilmesinin istenildiği, düzeltilmemesi halinde ödenen hibe tutarının tahsil edileceği hususunun davacıya bildirildiği,

12/12/2019 tarihinde de davacı şirket tarafından sunulmuş olan son hak ediş dosyasının davacı şirkete eksiklikler nedeniyle iade edildiği ve akabinde İl Proje Yürütme Birimi tarafından, 20/12/2019 tarihinde yapılan kontrollerde tesisin fiziki olarak tamamlandığı, 25 KW GES proje makine ekipmanlarının satın alındığı ve montajının yapıldığı ancak, ana trafoya çift yönlü sayaç montajı yapılmadığı,

TEDAŞ geçici kabulünün olmadığı ve Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği gereği sistem kullanım bağlantı anlaşması yapılmadığının tespit edildiğinden bahisle Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan da görüş alınarak sözleşmenin feshedilmesi neticesinde dava konusu işlemin tesis edilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 23. maddesinin 1. fıkrasında, "Haksız yere yapılan destekleme ödemeleri, ödeme tarihinden itibaren 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 51 inci maddesinde belirtilen gecikme zammı oranları dikkate alınarak hesaplanan kanuni faizi ile birlikte anılan Kanun hükümlerine göre geri alınır. hükmüne yer verilmiştir.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un "Ödeme zamanı ve önce ödeme" başlıklı 37. maddesinde, amme alacaklarının hususi kanunlarında belli edilen zamanlarda ödeneceği, hususi kanunlarında ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacaklarının Maliye Bakanlığınca belirtilecek usule göre yapılacak tebliğden itibaren bir ay içinde ödeneceği, bu ödeme müddetinin son gününün amme alacağının vadesi günü olduğu kuralına yer verilmiş.

"Ödeme emri" başlıklı 55. maddesinde, “Amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumu bir ödeme emri ile tebliğ olunur.” hükmü yer almış.

"Ödeme emrine itiraz" başlıklı 58. maddesinde ise, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya borcu kısmen ödediği veya borcun zaman aşımına uğradığı iddialarıyla tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde itirazda bulunabileceği hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Olayda; davacı şirket tarafından, davalı idare ile imzalanan hibe sözleşmesinin feshine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, … İdare Mahkemesince davanın reddi yolunda verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi … İdari dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının, Danıştay Onuncu Dairesinin 22/05/2023 tarih ve E:2022/1257, K:2023/2630 sayılı kararıyla, sözleşmenin feshine ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle bozulmasına karar verildiği görülmektedir.

Bu durumda; dava konusu ödeme emrinin dayanağını oluşturan sözleşmenin feshine ilişkin işleme karşı açılan davada, Danıştay Onuncu Dairesince işlemin hukuka aykırı olduğu yönünde karar verilmiş olması nedeniyle, 6183 sayılı Kanun uyarınca söz konusu sözleşme feshinden kaynaklı borcun tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin dayanağının kalmadığı dolayısıyla, dava konusu ödeme emrinde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.