Danıştay 10. Daire E.2022/5680 K.2024/2393

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; genel ve önleyici kolluk biçimindeki kamu hizmetinin tamamlayıcı unsuru olarak özel güvenlik hizmetini görecek olanların belirlenmesinde, bunların çalışma ruhsatının verilmesinde yetkili ve görevli idarenin bu hizmetin niteliği ve gereği olarak, geniş bir değerlendirme ve takdir yetkisiyle donatıldığı,

ancak bu değerlendirme ve takdir yetkisi mutlak ve sınırsız olmayıp, kamu yararı gerekleri ile ilgilinin çalışma özgürlüğü ve hakkı arasındaki adil dengenin gözetilmesi gerektiği, davacının geçmiş tarihte işlediği "kullanmak için uyuşturucu madde bulundurmak ve kullanmak suçu"nun kendine özgü niteliği nedeniyle hakkındaki ceza kovuşturmasının, tedavisi için ve denetimli serbestlik süresince durdurulup, denetimli serbestlik süresi ve tedavi sonunda bu kamu davasının düşmesine karar verilmesi karşısında, artık bu eyleminin davacının özel güvenlik hizmetini yürütmesine engel hal olarak varlığının korunması,

hukuki etkisinin sürüdürülmesi ve yalnızca buna dayanılarak ilgilinin çalışma hak ve özgürlüğünden yoksun bırakılması idareye tanınan takdir yetkisinin gerekleriyle bağdaşmadığından davacının özel güvenlik görevlisi olabilme şartlarını taşımadığından bahisle silahsız özel güvenlik görevlisi kimlik kartı ve çalışma izninin iptal edilmesine dair İstanbul Valiliği işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince; davacı hakkında uyuşturucu bulundurmak ve kullanmak suçundan açılan kamu davasında ...Sulh Ceza Mahkemesi'nin ... tarih, E:..., K:... sayılı kararı ile davacının 5237 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanunun'un 191/2. maddesi uyarınca tedavi ve denetimli serbestlik tedbirine tabi tutulmasına, davacının şartlarına uyması halinde davacı hakkında açılmış olan davanın düşürüleceğine karar verildiği, yine aynı Mahkeme tarafından 05.05.2014 tarihinde alınan ek karar ile 5237 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanunun'un 191/5.maddesi uyarınca kamu davasının düşürülmesine karar verildiği,

dolayısıyla davacı hakkında verilmiş herhangi bir mahkumiyet kararı bulunmadığı, bu haliyle davacının 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un 10. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinin (2) numaralı alt bendinde yer alan "uyuşturucu veya uyarıcı madde suçlarından mahkum olmamak'' şartını taşımadığından söz edilemeyeceği,

idarece davacı hakkında mahkumiyet kararı bulunduğundan dolayı anılan şartı taşımadığından bahisle tesis edilen davacının silahsız özel güvenlik kimlik kartı ve çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin İstanbul Valiliği işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun gerekçeli reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idare tarafından mevzuat hükümlerine göre tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçe değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı tarafından; özel güvenlik kimlik kartı ve çalışma izninin "uyuşturucu madde bulundurmak ve kullanmak" suçundan ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile tedavi ve denetimli serbestlik tedbirine tabi tutulmasına, denetimli serbestlik şartlarına uyması halinde hakkında açılmış olan davanın düşürüleceğine karar verildiğinin tespit edildiğinden bahisle iptal edilmesine ilişkin, komisyon kararı olmaksızın İl Emniyet Müdür yardımcısı tarafından sunulması üzerine Vali adına vali yardımcısı tarafından "olur" verilerek tesis edilen işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

26/06/2004 tarih ve 25504 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un "Özel güvenlik komisyonu" başlıklı 4. maddesinde, Özel güvenlik komisyonunun, Kanunda belirtilen özel güvenlikle ilgili kararları almak üzere valinin görevlendireceği bir vali yardımcısının başkanlığında, il emniyet müdürlüğü, il jandarma komutanlığı, ticaret odası başkanlığı, sanayi odası başkanlığı temsilcisinden oluşacağı, sanayi odasının bulunmadığı illerde komisyona ticaret ve sanayi odası başkanlığının temsilcisinin katılacağı,

özel güvenlik izni verilmesi ya da bu uygulamanın kaldırılması için başvuran kişi ya da kuruluşun temsilcisinin ilgili komisyon toplantısına üye olarak katılacağı kuralına yer verilmiş; anılan Kanun'un 10. maddesinde, özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartlar sayılmış.

"Çalışma izni" başlıklı 11. maddesinde, özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecekler ile özel güvenlik şirketlerinde, alarm izleme merkezlerinde ve özel güvenlik eğitimi verecek kurumlarda kurucu ve/veya yönetici olarak çalışacaklar hakkında valilikçe güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılacağı, soruşturma sonucu olumlu olanlara, bu Kanunun 14. maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitirmiş olmak şartıyla, valilikçe çalışma izni verileceği.

"Kimlik" başlıklı 12. maddesinde, özel güvenlik görevlilerine valilikçe kimlik kartı verileceği düzenlenmiş olup.

07/10/2004 tarih ve 25606 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik'in "Özel Güvenlik Görevlisi Çalışma İzni" başlıklı 17. maddesinde, özel güvenlik görevlilerinde ve yöneticilerde aranan şartlardan herhangi birisinin kaybedildiğinin tespiti halinde kimlik kartının ve çalışma izninin Bakanlıkça/valiliklerce iptal edileceği kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Mevzuat düzenlemeleri bir bütün halinde değerlendirildiğinde, özel güvenlik kimlik kartı ve özel güvenlik çalışma izni başvurularının vali yardımcısı başkanlığında toplanan ve birden çok katılımcının bulunduğu bir komisyonca değerlendirilmesi akabinde valilik makamının ya da onun yetkilendirdiği bir makamca sonuçlandırılmasının öngörüldüğü, özel güvenlik çalışma izni işlemlerinde komisyon kararı olmaksızın valilik makamınca ya da onun yetkilendirdiği bir makamca tek başına işlem tesis edilebileceği yönünde bir düzenleme öngörülmediği, başka bir ifadeyle işleme ilişkin yetkinin komisyon ile valilik makamı ya da onun görevlendirdiği makam tarafından birlikte değerlendirme yapılarak kullanılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden; dava konusu işlemin komisyon kararı olmaksızın İl Emniyet Müdür yardımcısı ve vali adına vali yardımcısı tarafından tesis edildiği görülmekte olup, özel güvenlik kimlik kartına ve özel güvenlik çalışma iznine yönelik tesis edilecek işlemin öncelikle bir komisyon kararına dayanması akabinde yetkili makama olur için sunulması gerektiğinden, komisyon kararı olmaksızın işlem tesis edilemeyeceği dolayısıyla dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı açıktır.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik davalı idarenin istinaf isteminin gerekçeli reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.