Danıştay 10. Daire E.2022/752 K.2023/7513

Dava konusu istem: Davacı tarafından, 31/12/2007 tarihinde, Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesinde gerçekleştirilen ameliyat neticesinde, sinir zedelenmesi meydana gelmesinde davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğu iddiasıyla 70.000,00 TL (miktar artırımıyla birlikte 493.900,82 TL) maddi ve 30.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davanın reddi yönelik kararın Danıştay (Kapatılan) Onbeşinci Dairesinin 26/05/2016 tarih ve E:2013/4416, K:2016/3772 sayılı kararı ile bozulması üzerine, bozmaya uyularak davanın kabulüne ve maddi tazminatın 70.000,00 TL'lik kısmı ile manevi tazminatın dava tarihinden, maddi tazminatın 423.900,82 TL'lik kısmının ise miktar artırım dilekçesinin davalı idareye tebliğ tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Tarafların temyiz başvurusu üzerine Danıştay Onuncu Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve kararın onanmasına karar verilmiştir.

KARAR_DÜZELTME_

TALEP_EDENLERİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, maddi tazminatın artırılan kısmı için miktar artırım dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği tarihten itibaren faiz işletilmesinin hukuka uygun olmadığı; davalı idare tarafından, uyuşmazlık konusu olayda tazmin şartlarının gerçekleşmediği, hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğu ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN_SAVUNMALARI : Davalı idare tarafından, davacının karar düzeltme istemin reddi gerektiği savunulmaktadır. Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY_TETKİK_HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Davacının karar düzeltme isteminin kabulü, davalı idarenin karar düzeltme isteminin reddi ile Dairemizin onama kararının kaldırılmasına ve temyize konu İdare Mahkemesi kararının faiz başlangıç tarihi yönünden düzeltilerek onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Davalı idarenin karar düzeltme isteminin reddi; davacının karar düzeltme isteminin ise, dilekçesinde ileri sürülen nedenler 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, kabulü ile Danıştay Onuncu Dairesinin 06/07/2021 tarih ve E:2020/5299, K:2021/3856 sayılı kararı kaldırılarak tarafların temyiz istemleri yeniden incelendi:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

A) Temyize Konu Kararın, Hükmedilen Maddi Tazminat Miktarına İşletilecek Faizin Başlangıç Tarihine Yönelik Kısmı Dışındaki Kısımlarının İncelenmesi:

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın hükmedilen maddi tazminat miktarına işletilecek faizin başlangıç tarihine yönelik kısmı dışındaki kısımları usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

B) Temyize Konu Kararın, Hükmedilen Maddi Tazminat Miktarına İşletilecek Faizin Başlangıç Tarihine Yönelik Kısmının İncelenmesi:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmaya devam edilen "Kararın bozulması" başlıklı 49. maddesinin 2. fıkrasında, temyiz incelemesi sonunda karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise kararın düzelterek onanacağı hükme bağlanmıştır.

Aynı Kanun'un 13. maddesinde, idari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların dava açmadan önce, bu eylemleri yazılı bildirim üzerine veya başka suretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gerektiği kuralı yer almakta olup, anılan maddede, idari eylemler nedeniyle uğranılan zararın tazmini için idareye başvuruda bulunulmasının, dava ön şartı olarak öngörülmesi ve zararın idare tarafından en erken bu tarihte sulhen ödenebilecek olması nedeniyle yargı yerince hükmedilecek tazminat miktarına,

ön karar için idareye yapılan başvuru tarihi, görevli olmayan adli yargıda dava açılması halinde adli yargıda dava açıldığı tarih itibarıyla yasal faiz uygulanması, Danıştay’ın içtihatlarıyla kabul edilmiştir.

Kanun'un 16. maddesinin 4. fıkrasına 30/04/2013 tarihinde yürürlüğe giren 6459 sayılı Kanun'un 4. maddesi ile “Ancak, tam yargı davalarında dava dilekçesinde belirtilen miktar, süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin nihai karar verilinceye kadar, harcı ödenmek suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere artırılabilir ve miktarın artırılmasına ilişkin dilekçe otuz gün içinde cevap verilmek üzere karşı tarafa tebliğ edilir.” cümlesi; aynı Kanun'un 5. maddesi ile de 2577 sayılı Kanun'a Geçici 7. madde olarak, “Bu maddeyi ihdas eden Kanunla, bu Kanunun 16. maddesinin dördüncü fıkrasına eklenen hüküm, kanun yolu aşaması dahil, yürürlük tarihinde derdest olan davalarda da uygulanır.” cümlesi eklenmiştir.

Aktarılan düzenlemeyle, nihai karar verilinceye kadar harcı ödenmek ve bir defaya mahsus olmak üzere, “süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin” dava dilekçesinde gösterilen tazminat miktarının artırılmasına imkan verilmektedir. Böylelikle, artırılan miktar açısından da dava dilekçesinin verildiği tarihteki hukuksal koşullar geçerli bulunmaktadır.

Yapılan bu açıklamalar karşısında, miktar artırımına ilişkin dilekçenin yeni bir dava niteliğinde olmayıp mevcut davada talep edilen tazminat miktarının miktar artırım suretiyle artırımına olanak sağlayan yasal bir hakkın kullanımına ilişkin olduğu da göz önünde bulundurulduğunda, artırılan tazminat miktarı yönünden davanın kabul edilmesi halinde, yasal faizin başlangıcının bu miktar yönünden de, idarenin uyuşmazlığın esasında ihtilafa, bir başka anlatımla temerrüde düştüğü tarih olduğu; aksi bir durumun hakkaniyete aykırı olacağı sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda; artırılan tazminat miktarı bakımından da, dava dilekçesinde dava tarihinden itibaren faiz işletilmesi talep edildiğinden taleple bağlılık ilkesi gereğince, işbu davanın açıldığı 26/03/2009 tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerektiğinden, ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararının hüküm fıkrasında yer alan "toplam 493.900,82-TL tazminatın 70.000,00.-TL'lik kısmının dava tarihi olan 26.03.2009 tarihinden itibaren, 423.900,82-TL'lik kısmının ıslah dilekçesinin idareye tebliği tarihi olan 02.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine" ibaresinin "toplam 493.900,82-TL tazminatın dava tarihi olan 26.03.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.