Danıştay 10. Daire E.2023/2282 K.2025/1108

2- ... 3-... 4- ... VEKİLLERİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği / ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN_KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

DAVANIN_KONUSU : Davacılar tarafından, yakınları ...'ın, Diyarbakır ili, Sur ilçesi, ... Mahallesi, ...

Mezrasında 12/05/2016 tarihinde bomba yüklü araç ile gerçekleştirilen patlama sonucu hayatını kaybettiğinden bahisle, davacılardan ...tarafından imzalanan 25/05/2016 tarihli sulhnamenin ve maddi ve manevi tazminat ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Diyarbakır Valililiği Hukuk İşleri Şube Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptalleri ile uğradıkları iddia edilen zararlarına karşılık müteveffanın annesi ... için 100,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminat ile kardeşleri olan diğer davacılar için ayrı ayrı 50.000,00 TL olmak üzere toplam 150.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal

faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

YARGILAMA SÜRECİ

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:...sayılı kararıyla; dava konusu işlemin iptali istemi yönünden davanın incelenmeksizin reddine, sulhnamenin iptali istemi ile maddi tazminat istemlerinin reddine, manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi...

İdari Dava Dairesince, davacıların İdare Mahkemesi kararının davanın incelenmeksizin reddine ilişkin kısmına yönelik istinaf başvurusunun reddi, sulhnamenin iptali istemi bakımından davacılar ..., ... ile... tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulü, bu davacılar bakımından sulhnamenin iptali, ... bakımından istinaf başvurusunun reddi, davacıların manevi tazminata yönelik istinaf başvurusunun kısmen kabulü, kısmen reddi, İdare Mahkemesi kararının bu kısmının kaldırılması,

manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulü, kısmen reddi, davalı idarenin manevi tazminata yönelik istinaf başvurusunun reddi, davacıların maddi tazminata yönelik istinaf başvurusunun kabulü, kararın maddi tazminata ilişkin kısmını kaldırılması, davanın maddi tazminata ilişkin kısmı hakkında yeniden karar verilmek üzere dosyanın Mahkemesine gönderilmesi yolundaki ilk kararın davalı idare tarafından temyiz edilmesi üzerine Danıştay Onuncu Dairesinin 07/02/2022 tarih ve E:2019/12528, K:2022/428 sayılı kararıyla manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne ilişkin kısmının onanması,

sulhnamenin ..., ... ve ... yönünden iptaline ilişkin kısmı ile maddi tazminata ilişkin kısmının bozulması üzerine, bozma kararına uyulduğu ve Dairelerince verilen ilk kararın manevi tazminata ilişkin kısmının onanarak kesinleştiği, işleme yönelik incelenmeksizin ret kararının ise taraflarca temyiz edilmemesi nedeniyle kesinleştiği, istinaf incelemesinin davacıların maddi tazminat istemine münhasıran yapıldığı belirtilerek davacıların maddi tazminat isteminin reddine yönelik istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacılar tarafından; davalı idarenin kusursuz sorumluluk ve sosyal risk ilkesi çerçevesinde tazminat sorumluluğu bulunduğu, sulhname ile ödenen paranın gerçek zararı karşılamadığı, zararlarının bilirkişi marifetiyle hesaplanması gerektiği, manevi tazminat yönünden davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli olarak vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

A) Davacıların Davanın Esasına Yönelik Temyiz İsteminin İncelenmesi:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Bununla birlikte; Bölge İdare Mahkemesince, davacıların olaydan dolayı uğramış oldukları zararı 5233 sayılı Yasa kapsamında talep ettikleri, idarenin sunmuş olduğu sulh teklifini kabul ettikleri, sulhnamenin hukuken ayakta ve geçerli olduğu, sulhanemenin imzalanması ile maddi tazminata ilişkin kısmın karşılanarak uyuşmazlığın maddi tazminat açısından sona erdiği gerekçesiyle davacıların maddi tazminat yönünden yaptığı istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Dairemizin bozma kararında, davacılardan ...'ın, davacılar ..., ..., ... adına sulhname imzalamaya yetkisi bulunduğundan, sulhnamenin iptali istemi yönünden davanın reddine karar veren İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurularının reddine karar verilmesi gerektiği belirtilmiş, Mahkemece bu gerekçe ile sulhnamenin iptali istemi yönünden davacıların istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi gerekirken sulhnamenin hukuken ayakta ve geçerli olduğu gerekçesiyle verilen temyize konu kararda sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.

B) Davacıların Manevi Tazminat İstemlerinin Kısmen Reddi Nedeniyle Aleyhlerine Hükmedilen Vekalet Ücretine İlişkin Temyiz İsteminin İncelenmesi:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir..." hükmü; "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasında, "Temyiz incelemesi sonunda Danıştay; ... b) Kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onar." hükmü yer almaktadır.

1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 168. maddesinin 3. fıkrası uyarınca vekalet ücretinin takdirinde dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin esas alınması gerekmektedir.

02/01/2019 tarih ve 30643 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve manevi tazminat yönünden uyuşmazlıkta uygulanacak olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin "Manevi tazminat davalarında ücret" başlıklı 10. maddesinde, "(1) Manevi tazminat davalarında avukatlık ücreti, hüküm altına alınan miktar üzerinden Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir.

(2) Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez. (3) Bu davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur.

(4) Manevi tazminat davasının, maddi tazminat veya parayla değerlendirilmesi mümkün diğer taleplerle birlikte açılması durumunda; manevi tazminat açısından avukatlık ücreti ayrı bir kalem olarak hükmedilir." düzenlemeleri yer almaktadır.

Dosyanın incelenmesinden; ... İdare Mahkemesince, dava konusu işlem yönünden davanın incelenmeksizin reddi, sulhnamenin iptali istemi ile maddi tazminat istemlerinin reddi, manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulü, kısmen reddi yolunda verilen karara karşı taraflarca yapılan istinaf başvurusu üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile davacıların İdare Mahkemesi kararının davanın incelenmeksizin reddine ilişkin kısmına yönelik istinaf başvurusunun reddine, sulhnamenin iptali istemi bakımından davacılar ..., ... ile... tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, bu davacılar bakımından sulhnamenin iptaline, ... bakımından istinaf başvurusunun reddine, manevi tazminata yönelik davacılar tarafından yapılan istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, kısmen reddine, İdare Mahkemesi kararının bu kısmının kaldırılmasına,

manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine, davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurunun reddine, davacıların maddi tazminata yönelik istinaf başvurusunun kabulüne, kararın maddi tazminata ilişkin kısmının kaldırılmasına, davanın maddi tazminata ilişkin kısmı hakkında yeniden karar verilmek üzere dosyanın Mahkemesine gönderilmesine ve hüküm altına alınan kısım da gözetilerek Mahkemece yeniden verilecek kararla birlikte yargılama giderleri de hüküm altına alınacağından, bu hususta ayrıca hüküm tesisine gerek bulunmadığına karar verilmiştir.

Söz konusu kararın, davalı idare tarafından temyiz edilmesi sonucu Danıştay Onuncu Dairesince; manevi tazminatın kısmen kabulüne ilişkin kısmının onanmasına, sulhnamenin ..., ... ve ... yönünden iptaline ilişkin kısmı ile maddi tazminata ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmesi üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile bozma kararına uyularak davacılar tarafından yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilmiş, kararın verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 19/03/2019 tarihli kararla reddine karar verilen manevi tazminat yönünden de davalı idare lehine avukatlık ücretine hükmedilmiştir.

Oysa, manevi tazminat istemlerinin toplam 125.000,00 TL'lik kısmının kabulüne, 125.000,00 TL'lik kısmının reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne ilişkin kısmının Dairemizin kararı ile onanması, kısmen reddine ilişkin kısmının ise davacılar tarafından temyiz edilmemesi suretiyle kesinleştiği dikkate alındığında, manevi tazminat için hükmedilmesi gereken vekalet ücretinin 02/01/2019 tarih ve 30643 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve anılan kararın verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenmesi gerektiği açıktır.

Bu durumda; Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, reddedilen manevi tazminat yönünden 19.750,00 TL avukatlık ücretinin davacılar tarafından davalı idareye verilmesine," şeklindeki ibarenin "02/01/2019 tarih ve 30643 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, reddedilen manevi tazminat yönünden 12.750,00 TL avukatlık ücretinin davacılar tarafından davalı idareye verilmesine," şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.

(X)-KARŞI OY

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesinde Danıştayın, kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükmüne yer verilmiştir.

Olayda, ilk derece mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine bölge idare mahkemesi idari dava dairesince verilen kararda hükmedilmesi gereken manevi tazminat miktarı ile ilgili olarak hüküm kurulmuş ise de bu miktar nedeniyle hak edilen vekalet ücreti ile ilgili olarak bir hüküm kurulmadığı ve yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar verildiği, bölge idare mahkemesi idari dava dairesinin bu kararının temyiz edilmesi üzerine bozulması neticesinde verilen bozmaya uyma kararında ise bu kararın verildiği tarihteki tarifeye göre vekalet ücreti takdir edilmesi yoluna gidildiği görülmektedir.

Bu durumda; ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, istinaf başvurusu üzerine verilen 19/03/2019 tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre mi adı geçen yargı merciince Dairemizin bozma kararına uyularak verilen 10/11/2022 tarihli karar tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre mi vekalet ücretine hükmedileceği hususundan kaynaklanan uyuşmazlık, anılan Kanun'un 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca kararın düzeltilerek onanmasını gerektiren,

"yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hata ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlık" kapsamında değerlendirilebilecek bir husus olmayıp anılan maddenin 2. fıkrasının (b) bendi uyarınca kararın bozulmasını gerektiren "hukuka aykırılık" kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden, vekalet ücreti hakkında da davanın esası hakkında karar vermeye yetkili ve görevli olan Bölge İdare Mahkemesince karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenle davacıların temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının vekalet ücreti yönünden bozulması gerektiği oyuyla Daire kararına bu yönden katılmıyorum.