Danıştay 10. Daire E.2024/207 K.2024/2923

Dava konusu istem: Davacı tarafından, özel güvenlik kimlik kartının (çalışma izni) yenilenmesi için yapmış olduğu başvuru üzerine, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un 10. maddesinin (d) bendine istinaden özel güvenlik görevlisi olması uygun görülmeyerek özel güvenlik kimlik kartının iptali yolunda tesis edilen İstanbul Valiliği Değerlendirme Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararının kendisine yönelik kısmının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı hakkında “"Herkesin Girebileceği Bir Yerde Bırakılmakla Birlikte Kilitlenmek Suretiyle Hırsızlık, Konut Dokunulmazlığını İhlal Etme, Mala Zarar Verme" suçlarından yürütülen kamu davasının ...

Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E...., K... sayılı ek kararıyla düşürülmesine karar verilmesi karşısında artık bu eyleminin davacının özel güvenlik hizmetini yürütmesine engel hal olarak varlığının korunmasının, hukuki etkisinin sürdürülmesinin ve yalnızca buna dayanılarak ilgilinin çalışma hak ve özgürlüğünden yoksun bırakılmasının idareye tanınan takdir yetkisinin gerekleriyle bağdaşmadığı,

bu itibarla davacının özel güvenlik görevlisi olmak için yaptığı başvurusu reddedilmek suretiyle özel güvenlik kimlik belgesinin iptaline ilişkin tesis edilen işleme yapılan itiraz başvurusunun zımnen reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince; davacı hakkında yapılan yargılama sonunda hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ve daha sonra kamu davasının düşmesine karar verilmiş ise de, ceza yargılamasına konu "Herkesin Girebileceği Bir Yerde Bırakılmakla Birlikte Kilitlenmek Suretiyle Hırsızlık, Konut Dokunulmazlığını İhlal Etme,Mala Zarar Verme" fiillerinin niteliklerinin genel ve önleyici kolluk biçimindeki kamu hizmetinin tamamlayıcı unsuru olarak özel güvenlik hizmetini görecek olan ve bir takım yetkilerle donatılan özel güvenlik göreviyle bağdaşmadığı,

olayın gelişimi ile özel güvenlik hizmetinin niteliği, görevin hassasiyeti göz önüne alındığında, davacının 5188 sayılı Kanun'un 10. maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde yer verilen "Güvenlik soruşturması olumlu olmak" koşulunu sağlamadığı yönündeki davalı idarenin davacının düşme kararına rağmen itiraz başvurusunun zımnen reddine ilişkin işleminde, değerlendirme ve takdir yetkisi yönlerinden hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, hakkında verilen düşme kararına rağmen işlem tesis edildiği, dava konusu işlem ile ilgili kendisine savunma hakkı tanınmadığı, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı tarafından, özel güvenlik kimlik kartının yenilenmesi istemiyle yaptığı başvuru üzerine hakkında yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucu olumsuz değerlendirilerek özel güvenlik görevlisi olmasının uygun görülmemesine ve özel güvenlik kimlik kartının iptal edilmesine ilişkin İstanbul Valiliği Değerlendirme Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı işleminin tesis edildiği, bu işlemin 30/03/2022 tarihli tebliğ belgesi ile bizzat davacıya tebliğ edildiği,

davacı tarafından aynı gün yani 30/03/2022 tarihinde 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 11. maddesi kapsamında özel güvenlik kimlik belgesinin yenilenmemesine neden olan davada düşme kararı verildiği belirtilerek işlemin yeniden değerlendirilmesi istemiyle başvuruda bulunulduğu, bu başvurunun zımnen reddedildiğinden bahisle de 30/08/2022 tarihli dilekçe ile bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinde, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve İdare Mahkemelerinde altmış gün olduğu; yine aynı Kanun'un "Üst makamlara başvurma" başlıklı 11. maddesinde, ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurusunun işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, otuz gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, İstanbul Valiliği Özel Güvenlik Değerlendirme Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile davacının özel güvenlik kimlik kartının iptal edildiği, bu kararın 30/03/2022 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, söz konusu komisyon kararına dayanak olan ve davacının "herkesin girebileceği bir yerde bırakmakla birlikte kilitlenmek suretiyle hırsızlık, konut dokunulmazlığını ihlal etme" suçlarından yargılandığı davada davacının talebi üzerine ...

Asliye Ceza Mahkemesinin 23/03/2022 tarihli kararıyla düşme kararı verildiği, davacının söz konusu düşme kararına istinaden durumunun yeniden değerlendirilmesi istemiyle 30/03/2022 tarihinde idareye başvuruda bulunduğu dikkate alındığında davacının 30/03/2022 tarihinde kendisine yapılan tebligatla işlemin bütün unsurlarından haberdar olduğu anlaşılmış olup bu kapsamda davacının özel güvenlik görevlisi olmasının uygun görülmemesine ve özel güvenlik kimlik kartının iptal edilmesine ilişkin işlemin tebliğ edildiği 30/03/2022 tarihinde yaptığı başvurunun 2577 sayılı Kanunun 11. maddesi kapsamında yapılmış bir başvuru olduğu,

bu başvurunun, başvuru tarihini izleyen 30 günlük yasal süre içerisinde cevap verilmemiş olması nedeniyle 29/04/2023 tarihinde zımnen reddedildiği, davacı tarafından başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin tarihini takip eden 60 gün içinde ve en son 28/06/2023 tarihinde dava açılması gerekirken bu süre geçirildikten sonra 30/08/2023 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine olanak bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararında usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır.