Danıştay 10. Daire E.2025/2414 K.2025/2795

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dava dilekçesi öncelikle davanın süresinde açılıp açılmadığı yönünden incelenerek gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu; anılan maddenin 4. fıkrasında, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabileceği, düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olmasının bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmayacağı.

8. maddesinin 1. fıkrasında, sürelerin tebliğ, yayın veya ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı. 14. maddesinin 3. fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçelerinin ilk inceleme esnasında süre aşımı yönünden inceleneceği. 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde ise, yasal süresi içerisinde açılmayan davaların reddine karar verileceği hükme bağlanmıştır.

Anılan hükümlerin incelenmesinden; bir düzenleyici işleme karşı ilan tarihinden itibaren altmış gün içinde dava açılabileceği gibi, söz konusu düzenleyici işleme dayanılarak tesis edilen bir uygulama işleminin varlığı hâlinde, bu işlemin tebliğinden itibaren altmış gün içinde birel veya düzenleyici işleme yahut her ikisine birden dava açılabileceği anlaşılmaktadır.

İptali istenilen düzenleyici işlemin 05/09/2024 tarih ve 32653 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak Organize Sanayi Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği'ne eklenmiş olduğu, bakılan davanın belirtilen bu tarihten itibaren altmış günlük dava açma süresinde açılmadığı gibi, anılan Yönetmeliğin davacılara uygulanmasına yönelik herhangi bir işlem de tesis edilmediği, dava dilekçesi ve ekinde dava açma süresini başlatacak nitelikte bir uygulama işlemi sunulmadığı görülmektedir.

Öte yandan, dava dilekçesinde, Yönetmeliğin ilgili hükmünde tanınan sürenin en son 05/05/2025 tarihine uzatıldığı belirtilmekte ve dava konusu maddede yer alan "31/1/2015 tarihine kadar" ibaresinin 01/02/2025 tarih ve 32800 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklik ile "5/2/2025 tarihine kadar" şeklinde değiştirildiği görülmekte ise de, davacıların iddialarının söz konusu tarih değişikliğine ilişkin olmadığı, maddenin tamamına yönelik hukuka aykırılık iddialarında bulunulduğu, bu nedenle dava açma süresinin (uygulama işlemi yoksa) geçici 12. maddenin yayımı tarihinden itibaren başlayacağı hususunda duraksama bulunmadığı,

ayrıca sürenin 01/02/2025 tarihinde başlatılacağı kabul edilse dahi, (01/02/2025 tarihi için son tarih: 02/04/2025, çarşamba günü) altmış günlük dava açma süresinin geçirildiği açıktır.

Bu itibarla; dava konusu düzenlemenin 05/09/2024 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlandığı ve yürürlüğe girdiği, Yönetmelik hükmünün uygulanması suretiyle davacılar hakkında tesis edilmiş bireysel bir işlemin de (uygulama işlemi) bulunmadığı görüldüğünden, davacılar tarafından altmış günlük dava açma süresi geçirildikten sonra, (05/09/2024 tarihi için son tarih: 04/11/2024, pazartesi günü) 16/05/2025 tarihinde kayda giren dilekçe ile açılan davanın, süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesi olanağının bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.