Danıştay 11. Daire E.2005/2069 K.2007/9757

İsteğin Özeti

Devlet Hastanesinde hemşire olarak görev yapan davacının, 2003 yılı I. dönemine (Ocak, Şubat, Mart ayları) ait döner sermaye ek ödemesinin eksik ödendiğinden bahisle davalı idareye yaptığı başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali ile eksik ödenen ek ödemenin yasal faiziyle birlikte tazmini istemiyle açılan davayı, Sağlık Bakanlığına Bağlı Döner Sermayeli Kurum ve Kuruluşlarda Görevli Personele Döner Sermayeden Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönergede personele yapılacak ek ödemenin hesaplama yönteminin gösterilerek ödeme miktarının belirlenmesinde dikkate alınan kriterler arasında performans puanına da yer verildiği,

olayda davacıya emsallerinden az ek ödeme yapılmasının davacının performans puanından kaynaklandığı, ancak davacı tarafından ek ödemeye esas alınan performans puanının dava konusu yapılmayarak kesinleşmesi karşısında yönerge hükümleri uyarınca performans puanı esas alınarak yapılan ek ödemede hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle reddeden ...İdare Mahkemesinin ...gün ve E:..., K:...sayılı kararının; davacı vekili tarafından, hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.

Savunmanın Özeti: Savunma verilmemiştir.

Danıştay Tetkik Hakimi: ... Düşüncesi: Davacıya emsallerine göre döner sermayeden eksik ek ödeme yapılmasının sebebini, performans değerlendirme formunda yer alan disiplinle ilgili bölümlere ilişkin değerlendirme notu oluşturduğundan değerlendirme notu hakkında hüküm verilmeksizin bu konunun da irdelenip dava konusu işlemin hukuki denetiminin yapılması suretiyle bir karar verilmesi gerektiğinden İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı: ... Düşüncesi: İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyizen incelenerek bozulabilmesi için, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49 uncu maddesinin birinci fıkrasında belirtilen nedenlerin bulunması gerekmektedir. Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, söz konusu maddede yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi ile temyiz edilen Mahkeme kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Onbirinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

209 sayılı Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanunun 5. maddesinin üçüncü fıkrasında, personelin katkısıyla elde edilen döner sermaye gelirlerinden personele ek ödeme yapılabileceği, yapılacak ek ödemelerin oran, esas ve usullerinin Sağlık Bakanlığınca belirleneceği hüküm altına alınmıştır.

209 sayılı Kanunun verdiği yetkiye dayanılarak hazırlanan 15.11.2002 tarih ve 12311 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Döner Sermayeli Kurum ve Kuruluşlarda Görevli Personele Döner Sermayeden Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönergenin 4. maddesinde, kişinin ek ödemeye hak kazanabilmesi için belirli bir performans göstermesi gerektiği, personel değerlendirmelerinde yönerge ekinde yer alan personel değerlendirme formunun esas alınacağı, birim sorumlusu, birim amiri ve kurum amiri tarafından takdir edilecek puanların ortalamasının ek ödeme performans puanını oluşturacağı hükme bağlanmıştır.

Dosyanın incelenmesinden, Devlet Hastanesinde hemşire olarak görev yapan davacının 2003 yılı 1. dönemine (Ocak, Şubat, Mart aylarına) ilişkin döner sermaye ek ödemesinin emsallerine göre düşük ödendiğinden bahisle mağduriyetinin giderilmesi istemiyle davalı idareye başvurduğu, davalı idarece dava konusu işlem ile değerlendirme formunda yer alan disiplinle ilgili bölümlerin düşük notla değerlendirilmesi nedeniyle davacıya eksik ek ödeme yapıldığı belirtilerek davacı başvurusunun reddi üzerine bakılan davanın, dava konusu işlemde ileri sürülen"disiplinle ilgili bölümlerin düşük notla değerlendirildiği" iddiasının yerinde olmadığı,

hakkında herhangi bir soruşturma açılmadığı gibi, disiplin cezası da almadığı iddiasıyla performans puanına dayalı olarak döner sermaye ek ödemesinin eksik yapılmasına ilişkin işlemin iptali ile parasal hakların yasal faiziyle birlikte tazmini istemiyle açıldığı, İdare Mahkemesince davacı tarafından ek ödemeye esas alınan performans puanının dava konusu yapılmayarak kesinleşmesi nedeniyle bu puan esas alınarak tesis edilen işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2. maddesinde; iptal davaları, idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı bulunarak iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar olarak tanımlanmıştır.

Bir idari işlemin "sebep unsuru", idari işlemin tesisinin dayanağı olan mevzuatta önceden belirlenen ve idareyi o işlemi tesis etmeye iten maddi ve hukuki sebepler olup, hukuki sebeplerin başında da idari işlemler gelmektedir. Dolayısıyla, bir idari işlemin diğer bir idari işlemin sebep unsuru olduğu durumlarda, ikinci işlemin hukuki denetimi sırasında sebeb unsuru olan birinci işlemin de hukuki denetiminin yapılması gerekmektedir. Yine idari davaya konu edilebilecek nitelikte bir işlem olan birinci işleme karşı süresinde dava açılmayan durumlarda da, ikinci işlemin hukuki denetimi yapılırken, bu ikinci işlemin sebep unsurunu teşkil eden birinci işlem hakkında hüküm tesis edilmeksizin, sebep unsuru olarak hukukilik denetimine tabi tutulması gerekmektedir.

Buna göre, davacıya döner sermaye ek ödemesinin emsallerinden daha az ödenmesinin sebebini, performans değerlendirme formunda yer alan ve ek ödemeye esas alınan performans puanının düşük belirlenmesi işlemi oluşturmakta olup, bu işleme karşı süresinde dava açılmamış ise de, döner sermaye ek ödemesinin daha az ödenmesi işleminin hukuki denetimi yapılırken, bu işlemin sebep unsuru olan "performans puanının düşük belirlenmesi" işleminin de hukuki denetime tabi tutulması,

yani, performans puanının düşük belirlenmesi işlemi hakkında hüküm kurulmaksızın yalnızca sebep unsuru olarak hukuki denetiminin yapılması suretiyle, döner sermaye ek ödemesinin daha az ödenmesi işleminin irdelenmesi gerekmekte iken, bu yönde bir irdeleme yapılmaksızın verilen İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.