Danıştay 12. Daire E.2019/3078 K.2021/584

Dava konusu istem: … Bankası Genel Müdürlüğünde mühendis kadrosunda görev yapmakta iken 4046 sayılı Kanun kapsamında davalı idareye atanarak 15/09/2011 tarihinde göreve başlayan davacı tarafından, kamuda ve askerlikte geçen hizmetlerinin BOTAŞ Genel Müdürlüğünde geçmiş gibi kabul edilerek hatalı yapılan intibakının düzeltilmesi, ücret hesabının bu duruma göre yeniden belirlenmesi ve hatalı yapılan intibak nedeniyle eksik ödenen tutarların ödenmesi ile anılan hizmet sürelerinin kıdeme teşvik primi hesabına esas hizmet yılının tespitinde de dikkate alınarak 2013 yılı Aralık ayı itibariyle kıdeme teşvik yılının 15 yıl uygulanması talebiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. İdare Mahkemesince. Danıştay Onbirinci Dairesinin 09/11/2017 tarih ve E:2016/4289, K:2017/5945 sayılı kararıyla, Mahkeme kararının, dava konusu işlemin "kamuda ve askerlikte geçen hizmetlerinin BOTAŞ Genel Müdürlüğünde geçmiş gibi kabul edilerek hatalı yapılan intibakının düzeltilmesi,

ücret hesabının bu duruma göre yeniden belirlenmesi ve dava tarihinden önceki 120. günü geçmemek kaydıyla, başvuru tarihinden önceki 60. günden itibaren yoksun kalınan tutarın, başvuru tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesi isteminin reddine" ilişkin kısmı yönünden iptali ile dava konusu işlemin "bu tarihten önceki döneme ilişkin tazmin isteminin reddi" yönünden davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin kısımlarının onanması,

dava konusu işlemin "kıdeme teşvik primi hesabına esas hizmet yılının tespitinde önceki hizmet sürelerinin de dikkate alınması isteminin reddi" yönünden davanın reddine ilişkin kısmının bozulması üzerine, bozma kararına uyularak.

Botaş Kapsam Dışı Personel Yönetmeliğinde yer alan düzenlemelerin incelenmesinden, kıdeme teşvik priminin, personelin kuruma olan bağlılığının ve işin yürütülmesine ilişkin isteklerinin güçlendirilmesi amacına yönelik olarak kıdem esası öngörülmek suretiyle ihdas edilmiş olan bir parasal hak olduğu, ödenecek prim miktarının tespitinde ise teşekkülde geçen kıdem süresinin esas alındığı,

öte yandan, 4046 sayılı Kanun'un 22. maddesi uyarınca BOTAŞ'a atanan personelin özelleştirilen kuruluşta meslekleri ile ilgili geçen hizmet sürelerinin, Yönetmelik ve Yönetmeliğe ekli tablolarda düzenlenen hizmet sürelerinden sayılacağının açıkça kabul edilmiş olması karşısında, bu hizmet sürelerinin, teşekkülde geçmiş gibi değerlendirilmesi ve kıdeme teşvik primi hesabında dikkate alınması gerektiğinden, 15/09/2011 tarihinde BOTAŞ'ta kapsam dışı personel statüsünde göreve başlayan davacının, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarında mesleği ile ilgili geçen hizmet süreleri de kıdeme teşvik primi için belirlenen kıdemden sayılması gerektiğinden,

davacının bu yöndeki başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle; dava konusu işlemin, kıdeme teşvik primi hesabına esas hizmet yılının tespitinde önceki hizmet sürelerinin de dikkate alınması isteminin reddi yönünden iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, Botaş Kapsam Dışı Personel Yönetmeliğinde kıdeme teşvik primi ödemesi hesabında dikkate alınacak hizmet sürelerinin münhasıran belirtildiği, kıdeme teşvik priminin iş ve iş yerine bağlılığı teşvik amacıyla davalı idarede geçen hizmet sürelerine karşılık yapılan bir ödeme şekli olduğu, bu sebeple, sadece davalı idarede geçen hizmet süresi dikkate alınarak ödeme yapılmasının hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

… Bankası Genel Müdürlüğünde mühendis kadrosunda görev yapmakta iken 4046 sayılı Kanun kapsamında davalı idareye atanarak 15/09/2011 tarihinde göreve başlayan davacı tarafından, kamuda ve askerlikte geçen hizmetlerinin BOTAŞ Genel Müdürlüğünde geçmiş gibi kabul edilerek hatalı yapılan intibakının düzeltilmesi, ücret hesabının bu duruma göre yeniden belirlenmesi ve hatalı yapılan intibak nedeniyle eksik ödenen tutarların ödenmesi ile anılan hizmet sürelerinin kıdeme teşvik primi hesabına esas hizmet yılının tespitinde de dikkate alınarak 2013 yılı Aralık ayı itibariyle kıdeme teşvik yılının 15 yıl uygulanması talebiyle yapılan başvurunun zımnen reddi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

BOTAŞ Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş. Kapsam Dışı Personel Yönetmeliği'nin "Kıdeme Teşvik Primi" başlıklı 60. maddesinde; "Personele işlerine ve işyerlerine bağlılıklarını teşvik amacı ile; 5 yıl kıdem süresi olanlara 40, 10 yıl kıdem süresi olanlara 55, 15 yıl kıdem süresi olanlara 70, 20 yıl kıdem süresi olanlara 80, 25 yıl kıdem süresi olanlara 90, 30 yıl kıdem süresi olanlara 100 günlük ücretleri tutarında, kıdeme teşvik primine esas gün sayısı baz alınarak her kıdem kademesi için bir defaya ve bulunduğu kıdem kademesine mahsus olmak üzere çıplak ücretleri tutarında kıdeme teşvik primi ödenir. Kıdeme Teşvik Primine hak kazanmış olanlara primleri kıdeme hak kazandıkları ayı takip eden aybaşında ödenir.

Kıdeme teşvik priminin hesabında dikkate alınacak hususlar aşağıda gösterilmiştir.

a) Teşekküldeki kıdem süreleri,

b) Teşekkülün, TPAO’ndan devraldığı işyerlerinde fiilen çalışan personelin kıdem süreleri,

c) Teşekküldeki görevinden muvazzaf askerliklerini yapmak üzere ayrılan personelin askerlik hizmetinin bitiminde başka işte çalışmadan tekrar Teşekkülde görev alması halinde askerde geçen süreler,

d) Teşekkülün devamlılık arz eden işlerinde belirli süreli akitle çalıştırılmakta iken kadroya alınanların belirli süreli akitle çalıştığı süreler.

e) (Ek : RG- 03/03/2002-24684) İş bu prime hak kazanılan tarihteki ücreti üzerinden ödeme yapılır. Ancak aynı personelin yıl içinde ücret zammına hak kazanması halinde hak kazandığı ücret üzerinden yapılacak fark kendisine ödenir.

Kıdeme teşvik primine hak kazandıktan sonra kıdem tazminatı almayı gerektirecek bir nedenle iş akdi sona eren personele idrak edecekleri kıdem kademesi için ödenecek primin beşte biri son aldığı kıdem kademesinden sonraki hizmet süresinin her yılı için ödenir. Bu sürenin hesabında 6 aydan az süreler dikkate alınmaz 6 aydan fazla olan süreler yıla tamamlanır." düzenlemelerine yer verilmiş, Yönetmeliğin "İşe Almada İstisnalar" başlıklı 64. maddesinde de; "İstihdamında kanuni zorunluluk olan personelin işe alınması ve çalıştırılmasında ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılı Kanunun 22 nci maddesi hükümlerine göre Teşekkülümüze yapılacak atamalarda ilgili kanun hükümleri uygulanır.

Bu personelin ilgili kamu kurum ve kuruluşlarında meslekleri ile ilgili geçen hizmet süreleri bu Yönetmelik ve eki tablolarda belirtilen hizmet sürelerinden sayılır." düzenlemelerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

BOTAŞ Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş. Kapsam Dışı Personel Yönetmeliği'nin 60. maddesinde yer verilen düzenlemelerin incelenmesinden; kıdeme teşvik priminin, personelin Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş.'ne (davalı idareye) olan bağlılığının ve işin yürütülmesine ilişkin isteklerinin güçlendirilmesi amacına yönelik olarak ihdas edilmiş bir parasal hak olduğu, bu ödemenin beşer yıllık dönemler halinde yapılacağı, kıdeme teşvik priminin hesabında dikkate alınacak sürelerin tereddüte yer vermeyecek şekilde madde kapsamında açıkça düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Anılan Yönetmeliğin 64. maddesinde. 4046 sayılı Kanun'un 22. maddesi uyarınca davalı idareye atanan personelin, daha önceki kamu kurumu ve kuruluşlarında meslekleri ile ilgili geçen hizmet sürelerinin Yönetmelik ve eki tablolarda belirtilen hizmet sürelerinden sayılacağı belirtilmişse de; madde metnindeki düzenlemenin "hizmet süresinin" belirlenmesine yönelik bir düzenleme ve belirlemeyi içerdiği,

bu nedenle, söz konusu düzenleme ile kuruma bağlılıkla ilintilenen ve kurumdaki kıdem süresini esas alan kıdeme teşvik priminin ödenmesinde değil, Yönetmelikte ve eki tablolarda yer verilen üst görevlere atanma, hak edilecek izin süreleri gibi sürelerde değerlendirilmesinin amaçlandığı anlaşılmaktadır.

Aksi durum; özelleştirme kapsamında davalı idareye atanan ilgililerin, davalı idarede hiç hizmette bulunmaksızın kıdeme teşvik priminden yararlanması sonucunu doğuracak olup, başka kurumlarda geçen hizmet süreleri de dahil olmak üzere toplam hizmet süresi üzerinden ödeme yapılması, kıdeme teşvik priminin amacına ve hakkaniyete aykırılık teşkil edecektir.

Bu durumda; 4046 sayılı Kanun uyarınca davalı idareye atanarak 15/09/2011 tarihinde göreve başlayan davacının, daha önce görev yaptığı kamu kurumunda ve askerlikte geçen hizmet sürelerinin kıdeme teşvik primi hesabında dikkate alınması mümkün bulunmadığından, dava konusu işlemin, kıdeme teşvik primi hesabına esas hizmet yılının tespitinde önceki hizmet sürelerinin de dikkate alınması isteminin reddi yönünden iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır. Nitekim; Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 22/03/2018 tarih ve E:2016/4724, K:2018/1174 sayılı kararı da bu yöndedir.