Danıştay 12. Daire E.2019/5805 K.2022/7065

Dava konusu istem: Tokat ili, Erbaa Devlet Hastanesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/C maddesine göre geçici personel olarak görev yapan davacının, sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemi ile Erbaa İlçe Devlet Hastanesi'nin … tarih ve … sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince, Anayasal güvenceye bağlanmış olan savunma hakkının, ilgiliye isnad olunan hususun açıkca bildirilmesi, yazılı savunma istenmesi ve savunma için belirli bir süre tanınması şeklindeki üç ana unsurdan oluşan disiplin hukukunun bilinen ilkeleri de göz önünde bulundurularak kullanılması gerekirken, davacı hakkında yürütülen disiplin soruşturması sırasında, davacıya isnat edilen fiille ilgili deliller toplandıktan sonra davacının savunması alınmadan sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, işlemin iptaline karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine Danıştay Onikinci Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve kararın onanmasına karar verilmiştir.

KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI

Davacının, fiiline uygun olarak 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi kıyasen geçici personel hizmet sözleşmesinin 3. maddesi kapsamında hizmet sözleşmesinin feshedildiği, dava konusu işlemin usul ve yasa hükümlerine uygun olduğu ileri sürülmektedir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

İstemin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Onikinci Dairesinin 10/04/2019 tarih ve E:2016/6710, K:2019/2679 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Tokat ili, Erbaa Devlet Hastanesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/C maddesine göre geçici personel olarak görev yapan davacının, hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucunda sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle, temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 1. maddesinin ikinci fıkrasında; sözleşmeli ve geçici personel hakkında bu Kanunda belirtilen özel hükümlerin uygulanacağı, 4. maddesinin birinci fıkrasında; kamu hizmetlerinin, memurlar, sözleşmeli personel, geçici personel ve işçiler eliyle gördürüleceği, aynı maddenin (C) bendinde de geçici personel; "bir yıldan az süreli veya mevsimlik hizmet olduğuna Devlet Personel Başkanlığı ve Maliye Bakanlığının görüşlerine dayanılarak Bakanlar Kurulunca karar verilen görevlerde ve belirtilen ücret ve adet sınırları içinde sözleşme ile çalıştırılan ve işçi sayılmayan kimselerdir." şeklinde tanımlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4/C maddesi ile geçici personelin, memurlardan farklı olarak, bir yıldan az süreli sözleşme ile istihdam edilen kamu hizmeti görevlisi olarak kabul edildiği, memuriyet statüsünden farklı bir statü olarak oluşturulduğu, istihdam koşulları yönünden idareye tanınan takdir yetkisi ölçüsünde, aynı hukuksal durumda olmadıkları memurlardan farklı düzenlemeler yapılmasının mümkün hale getirildiği anlaşılmaktadır.

Bu doğrultuda, memurlarla aynı işi yapsalar da 657 sayılı Kanun gereğince statüsü, çalıştırılma amacı, süresi, hakları ve yükümlülükleri Devlet memurlarından farklılık arzeden geçici personelin istihdam koşulları ile ilgili olarak, yine 657 sayılı Kanun'un verdiği yetkiye dayanılarak her yıl yayınlanan Bakanlar Kurulu kararlarında, 657 sayılı Kanun'un memurlar için öngördüğü koşullardan farklı düzenlemelere gidilmiştir. Dolayısıyla, 657 sayılı Kanun'un 4/C maddesi ile ilgili uyuşmazlıkların yargı mercilerince çözümünde, 657 sayılı Kanun'un memurlarla ilgili hükümlerini doğrudan uygulama olanağı bulunmamaktadır.

Bakılan olayda; davacının hizmet sözleşmesinin 29/12/2014 tarih ve 2014/7140 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'na dayanılarak hazırlandığı ve taraflarca imzalandığı, hizmet sözleşmesinin 3. maddesinde, "Çeşitli kanun, tüzük ve yönetmeliklerde Devlet memurları için suç sayılan fiil ve hareketler ile yaptırımlar, ilgili için de geçerlidir." düzenlemesi yer aldığı, davacı hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucunda, davacının eyleminin karşılığının 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektirdiği,

fakat davacının geçici personel statüsünde bulunması ve söz konusu disiplin cezası ile cezalandırılmasının mümkün olmaması nedeniyle, hizmet sözleşmesinde yer alan maddeye de dayanılarak, kıyas yapılmak suretiyle sözleşmesinin feshedildiği görülmektedir.

Yukarıda da belirtildiği gibi, 657 sayılı Kanunda yer alan istihdam koşullarından biri olan geçici personele uygulanan işlemlerin yargısal çözümlerinde, 657 sayılı Kanun'un memurlarla ilgili hükümlerinin doğrudan uygulama olanağı bulunmadığından, davacının sözleşmesinin feshedilmesi yoluna gidildiği dikkate alındığında, disiplin cezasının tesisinden önce uyulması gereken disiplin hukukuna ilişkin şartlardan birisi olan savunma hakkının, sözleşme feshi işleminden önce de tanınması gerektiğini kabul etmek, 657 sayılı Kanunda yer alan tüm statüler için de aynı kuralların uygulanması gerektiğini kabul etmek anlamına gelecektir.

Halbuki 657 sayılı Kanunun 1. maddesinin ikinci fıkrasında, sözleşmeli personel ile geçici personel hakkında bu Kanunda belirtilen özel hükümlerin uygulanacağı belirtilmiştir. Dolayısıyla, söz konusu personel için memurlarla ilgili hükümler uygun düştüğü nispette uygulama kabiliyeti bulacaktır.

Bu duruma göre, davacının eylemi dikkate alınarak sözleşmesinin feshedilip feshedilemeyeceği yönünde esasa ilişkin bir değerlendirme yapılarak İdare Mahkemesince bir karar verilmesi gerekirken, sözleşme feshine ilişkin işlemden önce davacının savunmasının alınmaması nedeniyle dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.