Danıştay 12. Daire E.2020/3127 K.2021/2125

Düşüncesi

Vergi denetmenlerine 10/07/2011 tarihi öncesinde makam ve görev tazminatı ödenmesi öngörülmemiş iken; 10/07/2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 646 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na ekli IV sayılı Makam Tazminatı Cetvelinin 8/a sırasında yapılan düzenleme ve Maliye Bakanlığının 28/02/2012 tarih ve (XXXI) sayılı Eşitlik Cetveliyle vergi denetmeni kadrosunun vergi müfettişi kadrosuna eşitlenmesi sonrasında, emekli olan vergi denetmenlerine makam ve görev tazminatı ödenmesi mümkün hale gelmiş; bu tazminatların ödenebilmesi de, "en az dört yıl süreli yükseköğrenim mezunu olma" ve "1. dereceli kadroya atanmış olma" koşuluna bağlanmıştır.

657 sayılı Kanun'un 45. maddesinin birinci fıkrasında "Hiç bir memur sınıfının dışında ve sınıfının içindeki derecesinin altında bir derecenin görevinde çalıştırılamaz." kuralına yer verilmiştir. Anılan Kanun'un 68/A maddesinde de derece yükselmesinin şartları düzenlenmiş olup; söz konusu şartlar arasında "üst derecede boş bir kadronun bulunması" koşulu da yer almıştır. Aynı Kanun'un 67. maddesinde ise, kadro derecesi yükselemeyen memurların, kazanılmış hak aylık derecelerinin yükseltilerek (özlük haklarının ödenmesinde, işgal edilen kadronun derecesi yerine, kazanılmış hak aylığın kadro derecesi esas alınarak) memurların mali yönden mağduriyetlerinin önlenmesi amaçlanmıştır.

Buna göre, 657 sayılı Kanun'un 68/A maddesi kapsamında derece yükselmesine hak kazanan davacının, kadro derecelerinin 1. dereceye yükseltilebilmesi için, 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kararname hükümleri çerçevesinde, davalı idare tarafından davacının "işgal ettiği kadronun derecesinin değiştirilmesi" veya "davacının atanabileceği boş 1. dereceli vergi denetmeni kadrosunun ihdas edilmesi" gerektiği; bu kapsamda 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca söz konusu yasal prosedürlerin işletilmesinin davalı idarenin sorumluluğunda olduğu;

bu yasal prosedürlerin işletilmemesi nedeniyle, davacının 31/07/2004 tarihi itibarıyla 2. dereceli kadrodan 1. dereceli kadroya atanmaya hak kazandığı halde, 1. dereceli kadroya atamasının yapılmayıp, sadece kazanılmış hak aylığının 1. dereceye yükseltildiği, kadro derecesinde herhangi bir değişiklik yapılmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda, 646 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle emekli vergi denetmenlerine 1. dereceli kadroda görev yapmış olmaları koşuluyla makam ve görev tazminatı ödenmesinin öngörüldüğü dikkate alındığında; davacının 1. dereceli kadroya atanmaya hak kazandığı halde, atamasının yapılmamasının, davacıya izafe edilebilecek bir eksiklik veya kusur olarak değerlendirilemeyeceği.

1. dereceli kadroya atanma işleminin, idarenin iç işleyişinden (tasarrufundan yahut kadro ve derece değişikliğine ilişkin yasal prosedürlerin işletilmemesinden) kaynaklanan sebeplerle gerçekleşmediği, dolayısıyla 1. dereceli kadroya atanması mümkün iken idarece atama yapılmamasının sonuçlarının davacıya yüklenemeyeceği.

1. dereceli kadroya atama yapılmamasının, davacının emekli aylıklarına makam ve görev tazminatlarının dahil edilmemesine sebep olduğu; idarenin davacının emeklilik hayatı boyunca mağduriyetine yol açan bu hatalı işlemini idare hukukunun genel prensipleri çerçevesinde her zaman geri alabilmesinin mümkün bulunduğu sonucuna ulaşıldığından; karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairenin bozma kararının kaldırılarak, dava konusu işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararının belirtilen gerekçeyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek, işin gereği görüşüldü: