Danıştay 12. Daire E.2021/1465 K.2023/2978

Dava konusu istem: Türk Silahlı Kuvvetlerinde öğretmen teğmen olarak görev yapmakta iken, disiplinsizlik gerekçesiyle Yüksek Askeri Şuranın 06/08/1998 tarihli kararıyla Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarılmasına karar verilen davacının, 926 sayılı Kanun'un Geçici 32. maddesinden yararlandırılması için yaptığı başvurunun reddine ilişkin Milli Savunma Bakanlığının 05/07/2011 tarihli işleminin iptali istemiyle açtığı davanın reddi yolunda verilen …İdare Mahkemesi …Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının; yargılamasının yenilenmesi suretiyle kaldırılarak, dava konusu işlemin iptaline ve işlem nedeniyle yoksun kaldığı tüm özlük haklarının işlem tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı kararla; davacının ileri sürdüğü iddiaların 2577 sayılı Kanun'un 53. maddesinde belirtilen yargılamanın yenilenmesi sebepleri kapsamında değerlendirilmesine olanak bulunmadığından, davacının isteminin yerinde görülmediği gerekçesiyle yargılamanın yenilenmesi isteminin reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Yargılamanın yenilenmesinin reddi yönündeki kararın açıkça hukuka aykırı olduğu, yargılamanın yenilenmesinin "hukuk güvenliğinden devlet lehine bir vazgeçişi" ifade ettiği, tesis edilen işlem ve verilen ret kararlarındaki hukuksuzluğu ve örgüt yapısını en açık biçimde gösterdiği, aleyhe oy veren hakimlerin kumpas oylarının anılan hükmü ağır ve bariz bir şekilde hukuka aykırılıkla sakatladığı ve kararın bu yönüyle "yok hükmünde" olması kapsamında da, yeniden yargılamayı gerektirdiğinin açık olduğundan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince; Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 tarih ve 2020/62 sayılı "Danıştay Dava Daireleri Arasındaki İş Bölümü Kararı" üzerine Danıştay Beşinci Dairesince devredilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Türk Silahlı Kuvvetlerinde öğretmen teğmen olarak görev yapmakta iken, disiplinsizlik gerekçesiyle Yüksek Askeri Şuranın 06/08/1998 tarihli kararıyla Türk Silahlı Kuvvetlerden çıkarılmasına karar verilen davacının, 926 sayılı Kanun'un Geçici 32. maddesinden yararlandırılması için yaptığı başvurunun reddine ilişkin Milli Savunma Bakanlığının 05/07/2011 tarihli işleminin iptali istemiyle açtığı davanın reddi yolunda verilen …İdare Mahkemesi …Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının yargılamasının yenilenmesi suretiyle kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline ve işlem nedeniyle yoksun kaldığı tüm özlük haklarının işlem tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

11/02/2017 tarih ve 29976 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6771 sayılı T.C. Anayasası'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'la Anayasa'ya eklenen Geçici 21. maddenin (E) bendinde, askeri yargının kaldırıldığı ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde görülmekte olan dosyalardan kanun yolu incelemesi aşamasında olanların Danıştaya, diğer dosyaların ise görevli ve yetkili idari yargı mercilerine bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içinde gönderileceği düzenlemesine yer verilmiştir.

25/08/2017 tarih ve 30165 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 694 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 203. maddesinde, 1602 sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanunu'nun yürürlükten kaldırıldığı, 36. maddesiyle eklenen 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun geçici 45. maddesinde ise, Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde kanun yolu incelemesi aşamasında olanların Danıştaya, diğerlerinin Ankara İdare Mahkemelerine herhangi bir karara gerek kalmaksızın gönderileceği düzenlenmiştir.

Anılan düzenlemeler değerlendirildiğinde; askeri yargının kaldırıldığı, 1602 sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanunu'nun mülga olduğu, Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde kanun yolu incelemesi aşamasında olan dava dosyalarının Danıştay'a, diğer dosyaların ise görevli ve yetkili idari yargı mercilerine gönderileceği anlaşılmakla; dava dosyalarının devrini müteakip "usul kurallarının derhal uygulanırlığı ilkesi" gereğince uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümlerinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 18/06/2014 tarih ve 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesiyle eklenen Geçici 8. maddesinde, bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümlerin, 2576 sayılı Kanun'un, bu Kanunla değişik 3. maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanacağı, 2577 sayılı Kanun'un 18/06/2014 tarih ve 6545 sayılı Kanun'un 19. maddesiyle değişik 45. maddesinin birinci fıkrasında ise, idare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabileceği kurala bağlanmıştır.

Anılan Kanun'un Geçici 8. maddesinde belirtilen bölge idare mahkemeleri, Adalet Bakanlığı tarafından 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Bölge Adliye Mahkemeleri ve Bölge İdare Mahkemeleri'nin Tüm Yurtta Göreve Başlayacakları Tarihe İlişkin Kararı uyarınca 20/07/2016 tarihinde göreve başlamışlardır.

2577 sayılı Kanun'un, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi 1. Dairesince kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan ve 6352 sayılı Kanun ile değişik “İtiraz” başlıklı 45. maddesinde sayılan uyuşmazlıklarla ilgili olarak, idare ve vergi mahkemelerince verilen nihai kararlar ile tek hakimle verilen nihai kararlara, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemelerin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine itiraz edilebileceği.

3622 sayılı Kanun ile değişik 46. maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay dava daireleri ile idare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştay'da temyiz edilebileceği.

4577 sayılı Kanun ile değişik 47. maddesinde ise, idare ve vergi mahkemelerinin itiraz yolu açık olan kararlarının temyiz edilemeyeceği hüküm altına alınarak, itiraz yolu öngörülmeyen idare mahkemelerinin nihai kararlarının Danıştayda temyiz edileceği belirtilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz İncelemesi Üzerine Verilecek Kararlar" başlıklı 49. maddesinde, görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, bozma sebepleri arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıdaki açıklamalar ve yürürlükteki mevzuat hükümleri göz önüne alındığında; yargılamanın yenilenmesi talebine konu …İdare Mahkemesi …Dairesince verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı ilk kararın, istinaf kanun yolunun uygulanmaya başlandığı 20/07/2016 tarihi öncesinde verilmiş bulunduğu ve 2577 sayılı Kanun'a göre temyize tabi bir karar olduğu ve bu nedenle, bahsi geçen karara karşı yargılamanın yenilenmesi isteminde bulunulması üzerine verilen …İdare Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının da, doğrudan temyize tabi olduğu ve temyiz incelemesinin de yine doğrudan Danıştayda yapılacak olması karşısında,

Bölge İdare Mahkemesince görevsizlik kararı verilerek, dosyanın, Danıştaya gönderilmesi gerekirken, davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verilmesinde usul kurallarına uygunluk görülmemiştir.