Danıştay 12. Daire E.2021/5295 K.2023/240

Dava konusu istem: Davalı idarede programcı kadrosunda görev yapan davacı tarafından, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin (C) bendinin (ı) alt bendi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline ve yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince, Danıştay Onikinci Dairesinin ... tarih ve E:..., K:.. sayılı bozma kararına uyularak; uyuşmazlığa konu olayda dosya kapsamı ve soruşturma raporu içeriğinden, davacıya isnat edilen fiilin, mevzuat hükmü uyarınca, uyarma cezasını gerektiren haller arasında düzenlendiği, tekerrürü halinde ise bir üst ceza ile cezalandırılılabileceği hallerin yine aynı Kanun maddesinin devamında belirlendiği, bu durumda, davacıya isnat edilen fiilin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin (C) bendinin (ı) alt bendinde yer alan suç tanımına uymadığı,

diğer bir ifadeyle hüküm ile örtüşmediği ve disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, davacının anılan madde uyarınca aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, bu işlem nedeniyle davacının mahrum kaldığı parasal haklar ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının kasti olarak bu eylemleri yaptığı, alışkanlık haline getirdiği ve yaşam biçimi şekline dönüştürdüğü, yapılan sözlü ve yazılı uyarılara rağmen kötü örnek teşkil eden eylemlerden vazgeçmediği belirtilerek kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Dava konusu işlemin mevzuat hükümlerine aykırı olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte davalı idarece hesaplanarak davacıya ödenmesine ilişkin kısmının onanması, davacının özlük hakları istemi olmadığı halde talebinin aşılarak özlük haklarının yasal faiziyle ödenmesine hükmedilmesi nedeniyle kararın bu kısmının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dosyanın incelenmesinden; davacının, Mamak Belediye Başkanlığı Bilgi İşlem Müdürlüğünde programcı kadrosunda görev yaptığı, işe geç gelmesi ve görev mahallini izinsiz ve mazeretsiz olarak terk etmesi, öğleden sonra yapılan kontrollerde ise gelmediği saatlerdeki imzalarını mesai saati dolmadan attığının tespit edilmesi nedeniyle davacıya uyarma ve kınama cezaları verildiği, ancak sözlü ve yazılı uyarılara rağmen davacının anılan eylemlerine devam ettiği ve alışkanlık haline getirmesi üzerine hakkında 16/07/2012 tarihli soruşturma oluru ile disiplin soruşturmasına başlandığı, yapılan soruşturma neticesinde;

davacının mesai giriş ve çıkış saatlerine uymadığından bahisle tutanakların tutulduğu, mesai saatlerine keyfi olarak uymadığı ve günlük devam çizelgelerinin incelenmesi sonucunda görevde olmadığı saatler için de imza attığının tespit edildiği, bu kapsamda, davacının görev yaptığı birimde görevli memurların ifadelerinin alındığı, verilen ifadelerde de işe sürekli olarak geç geldiği ve işten erken ayrıldığı, genellikle öğle yemeğini yedikten sonra işyerini izinsiz olarak terk ettiği, anılan hareketlerini alışkanlık haline getirdiği, kendilerini de bu hareketlerin olumsuz olarak etkilediğinin beyan edildiği,

tüm bu hususların değerlendirilmesi sonucunda, davacının mesai saatlerine uymadığı yönündeki tutanaklar, çalışan personelin beyanları ve önceki disiplin cezaları dikkate alınmak suretiyle davacının eylemlerinin Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte olduğundan bahisle adına 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (C) bendinin (ı) alt bendi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasının teklif edildiği, teklif doğrultusunda ... tarih ve ... sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine,

anılan işlemin iptali ve yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle davanın açıldığı anlaşılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkün olup, temyize konu Mahkeme kararının dava konusu işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin kısmında 49. maddede belirtilen bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, kararın bu kısmına yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

Kararın özlük haklarının yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin kısmı ncelendiğinde;

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri olan "taleple bağlılık" ilkesi uyarınca, idari yargı mercilerinde açılan davalarda, mahkemeler davacının istemi ile bağlı olup, istemi daraltacak ya da genişletecek biçimde karar vermeleri mümkün değildir.

Bakılan uyuşmazlıkta; davacının, dava dilekçesinde özlük haklarına ilişkin istemi bulunmadığı halde, İdare Mahkemesince, yoksun kalınan özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; taleple bağlılık ilkesi gereği, İdare Mahkemesince, davacının talebi aşılarak yoksun kalınan özlük hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesinde usul kurallarına uygunluk bulunmamaktadır.