Danıştay 12. Daire E.2021/5794 K.2023/1298

Dava konusu istem: Viranşehir Adliyesinde memur olarak görev yapan davacının, Adana Adliyesinde görev yaptığı döneme ilişkin olarak hakkında başlatılan disiplin soruşturması sonucunda 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) ve (h) alt bentleri uyarınca "Devlet Memurluğundan Çıkarma" cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dosya kapsamında yer alan davacının beyanları ile davacı ile diğer şahıslar arasında yapılan iletişimin tespitine ilişkin iletişim tespit tutanaklarının, mevzuat hükümleriyle bir arada değerlendirilmesi neticesinde; davacının yapılan teknik takiplerinde, örgütün kumar oynattığı yerlerle ilgili herhangi bir tarihte arama kararı alındığında veya görevliler tarafından baskın düzenlendiğinde örgüte haber verdiğinin anlaşıldığı, davacının fiilinin 'memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak' fiili kapsamında kaldığı,

fiile karşılık gelen ceza ile cezalandırılmasına dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının … C.Başsavcılığı soruşturma bürosu memuru olarak göreve başladığı, 'suç işlemek amacıyla örgüte üye olmak ve rüşvet almak' suçları ile ilgili olarak yapılan soruşturma sebebiyle davacının gözaltına alındığı, tutuksuz yargılandığı, davacının yargılanan diğer şahısları tanımadığı, hakkında kesin delil bulunmadığı, yapılacak yargılama sonucunda suçsuzluğunun tespit edileceği, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyize konu kararın hukuk ve usule uygun olduğu, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesindeki belirtilen nedenlerden birinin bulunmadığı belirtilerek, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ

Ceza davasının sonuçlanıp sonuçlanmadığı hususunun araştırılması ve davacı hakkındaki ceza yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fiillerin işlenip işlenmediği konusunda yeniden bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen davanın reddine dair ... İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı, … Adliyesinde memur olarak görev yapmaktadır.

… Adliyesinde görev yaptığı döneme ilişkin olarak, kumar oynanması için yer ve imkan sağlamak amacı ile kurulmuş örgüte, kumar oynatılan yerlerle ilgili arama kararı alındığında veya emniyet görevlileri tarafından baskın düzenleneceğinde bilgi verdiği ve bunun karşılığında menfaat sağladığı iddiasıyla yapılan soruşturma raporu ile getirilen teklif doğrultusunda Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun 27/08/2015 tarih ve 263 sayılı kararıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) ve (h) alt bentleri uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmıştır.

Bunun üzerine temyizen bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde; "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak," fiili, anılan maddenin (h) alt bendinde ise "Yetki almadan gizli belgeleri açıklamak" fiili Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır. Aynı Kanunun 131. maddesinde, "Aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanmış olması disiplin kovuşturulmasını geciktiremez. Memurun ceza kanununa göre mahkum olması veya olmaması halleri, ayrıca disiplin cezasının uygulanmasına engel olamaz." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare Mahkemesince, maddi olayın açıklığa kavuşturulması için yapılacak hukuki denetimin; ceza mahkemesi kararından bağımsız olarak, dava dosyasında bulunan ve dava konusu işlemin dayanağını oluşturan soruşturma raporu ile soruşturma raporuna ekli bilgi, belgeler ve alınan ifadeler doğrultusunda yapılması gerektiği açık ise de, re'sen araştırma yetkisi kapsamında ceza yargılaması sırasında alınan sanık ve tanık ifadeleri, bilirkişi raporları gibi maddi delillerin ve yargılama sonucunda verilen ceza mahkemesi kararı ile bu karardaki tespitlerin kullanılması ve disiplin soruşturma raporu ile ilgili yapılan inceleme neticesinde disiplin suçuna konu fiil ya da fiillerin sübuta erip ermediğinin tespitine yönelik olarak ilave gerekçe olacak şekilde hükme esas alınması gerektiği açıktır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin, dosyada yer alan bilgi ve belgelerin ve UYAP kayıtlarının incelenmesinden; davacının dava konusu işleme gerekçe olan eylemi sebebiyle ceza mahkemesinde suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma, kumar oynanması için yer ve imkan sağlama ve 1072 sayılı sayılı Kanun'a muhalefet suçlarından açılan kamu davasında yapılan yargılama neticesinde, ...Asliye Ceza Mahkemesinin … tarih E:…, K:… sayılı kararı ile davacının hakkında suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma ve gizliliğin ihlali suçlarından mahkumiyet, kumar oynanması için yer ve imkan sağlama ve 1072 sayılı sayılı Kanun'a muhalefet suçlarından beraat kararı verildiği, … Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin E:… sayılı dosyasında yargılamanın halen devam ettiği anlaşılmıştır.

Her ne kadar Bölge İdare Mahkemesince, davacıya isnat edilen fiiller sübut bulduğundan dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf isteminin reddine karar verilmiş ise de; davacının üzerine atılı fiililerin, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda açıkça tanımlanan fiillerden olması ve ceza yargılamasına da konu edilmesi nedeniyle, davacının anılan fiili işleyip işlemediği ancak ceza mahkemesince verilecek kararın kesinleşmesi üzerine belirlenebileceği sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, söz konusu ceza davasının sonuçlanıp sonuçlanmadığı hususunun araştırılması ve davacı hakkındaki ceza yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fiillerin işlenip işlenmediği konusunda yeniden bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen davanın reddine dair İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.