Danıştay 12. Daire E.2021/6578 K.2024/2756

Dava konusu istem:... Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz koruma memuru olarak görev yapan davacının, hakkında yürütülen soruşturma sonucu 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:...

K:... sayılı kararıyla; uyuşmazlık konusu olayda, dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler ile davacının gerek idari soruşturma sürecinde vermiş olduğu ifadeler birlikte değerlendirildiğinde; davacının silahlı çatışma olayına karışarak etrafındakilere "sıkın bunlara" şeklinde direktifte bulunduğunun sabit olduğu, çıkan silahlı çatışma sonucu aynı kurumdan infaz koruma memuru N.B.'nin yaralandığı, öte yandan; davacının, 17/05/2018 tarihinde gitmiş olduğu "...

Disko" isimli mekan içerisinde cezaevi firarisi olan E.D. ile karşılaştığı, söz konusu kişinin cezaevi firarisi olduğunu bilmesine rağmen onunla görüşmeye devam ettiği, söz konusu durumdan adli ve idari mercilere bilgi vermeyerek kusurlu davrandığının sabit olduğu, davacının suça karışmış kişilerle arkadaşlık edinerek onlarla beraber hareket etmesinin memurluk sıfatına yakışmadığının anlaşıldığı,

diğer yandan "Adet gereği açıkta bırakılmış eşya hakkında hırsızlık" suçundan hakkında iddianame düzenlenerek ...Asliye Ceza Mahkemesinde yargılamasının devam ettiği görüldüğünden, davacı hakkındaki işlemiş olduğu iddia edilen eylemlerin sübuta erdiği konusunda herhangi bir tereddüt bulunmadığından ve sübuta eren fiilinin de 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde belirtilen "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiili kapsamında yer aldığından,

davacının anılan madde gereğince Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Hakkında verilen cezanın ağır ve ölçüsüz olduğu, ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, yaralama olayı ile ilgili kesinleşmiş bir mahkumiyet kararının bulunmadığı belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ :...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Tipi Kapalı Ceza İnfaz kurumunda infaz koruma memuru olarak görev yapan davacının; yanına aynı kurumdan infaz ve koruma memuru N.B.' yi de alarak ve bir grup arkadaşı ile birlikte 17/05/2018 günü saat 01:40 ... İlçesi, ... Mahallesinde bulunan "...

Disko" isimli iş yerine doğum günü bahanesiyle gittikleri, daha sonra disko çalışanı S.G.'nin hasımlı olduğu... ve yanındaki arkadaşları ile tartışma yaşadıkları ve yaşanan tartışmanın silahlı çatışmayla sonuçlandığı, çatışma sırasında davacının, yanındakilere "sıkın bunlara şeklinde" söylemde bulunduğu, silahlı çatışma sırasında davacının herhangi bir yara almadığı ancak N.B.'nin bacağından yaralandığı, silahlı çatışma olayının yaşandığı tarihte de cezaevi firarisi olduğunu bildiği E.D.'yi görmüş olmasına karşın, cezaevi hükümlüsü hakkında herhangi bir adli merciye bilgi vermediği,

görüşmeye devam etmesinin memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede fiil ve hareket olduğu, akabinde silahlı çatışmaya girerek de memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak fiilini işlediğinden bahisle davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle temyizen incelenen bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun “Disiplin amiri ve disiplin cezaları” başlıklı 124. maddesinin ikinci fıkrasında; “Kamu hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak amacı ile kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve yönetmeliklerin Devlet memuru olarak emrettiği ödevleri yurt içinde veya dışında yerine getirmeyenlere, uyulmasını zorunlu kıldığı hususları yapmayanlara, yasakladığı işleri yapanlara durumun niteliğine ve ağırlık derecesine göre 125 inci maddede sıralanan disiplin cezalarından birisi verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un "Disiplin cezalarının çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller" başlıklı 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde; “Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak” fiilinin ve (h) alt bendinde; “Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak” fiilinin, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektirdiği belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu olayda, davalı idarece işlemin sebep unsuru olarak gösterilen silahlı kavgaya karışmak fiili "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" kapsamında değerlendirilerek dava konusu disiplin cezasının tesis edildiği anlaşılmakta ise de; davacıya isnat edilen fiilin yürüttüğü kamu görevinin ifası ile ilgili gerçekleşmediği, davacının üzerine atılı eylemin hizmet ve mesai saatleri dışında gerçekleştiği, olay hakkında ...

Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı dosyası üzerinde yürütülen soruşturmada. 21/06/2019 tarihinde müşteki şüpheli davacı hakkında üzerine atılı yaralama suçundan; "kavga esnasında dosyada bulunan ekspertiz raporları içeriğine göre 2 av tüfeği ve 2 ayrı tabanca kullanıldığının tespit edildiği, ancak tüm araştırmalara rağmen yaralanan şahısların hangi müşteki şüphelinin kullandığı silah ile yaralandığına dair delil elde edilemediği,

tüm müşteki şüphelilerin üzerine atılı suçlamaları reddettikleri, ayrıca toplanan deliller ışığında yaralanan müşteki şüphelilerin yaralarını özellikleri de dikkate alındığında, kasten öldürme kastıyla silah kullanıldığına dair herhangi bir delilin bulunmadığının dosya kapsamından anlaşıldığı,...şüpheden sanık yararlanır ilkesi dikkate alındığında.." gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği de dikkate alındığında, davacının silahlı kavgaya karışma eyleminin 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde yer alan suç tanımına uymadığı ve disiplin hukukunda esas olan

"tipiklik" şartının gerçekleşmemesi nedeniyle dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Ancak, bir infaz koruma memurunun Devlet memuru sıfatının gerektirdiği saygınlığa, kamunun güven duygusuna ve bulunduğu görevin hassasiyetine uygun hareket tarzı içinde değerlendirilmesi mümkün olmayan fiili hakkında davalı idare tarafından bir değerlendirme yapılarak yeniden işlem tesis edilebileceği de açıktır. Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.