Danıştay 12. Daire E.2022/145 K.2025/693

Dava konusu istem: Antakya Nedime Keser Halk Eğitim Merkezi ve Akşam Sanat Okulunda müdür yardımcısı olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Milli Eğitim Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun...tarih ve ...sayılı kararının iptali ile görevden uzaklaştırıldığı 01/05/2018 tarihinden itibaren yoksun kaldığı parasal haklarının, ayrıca 5.000,00 TL maddi ve 5.000,00 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu disiplin cezası verilmeden önce davacının savunması 657 sayılı Kanun'un 129/2. maddesine uygun olarak alınmadığından, işlemde bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığı; davalı idarece, bu usul eksikliği giderildikten sonra davacı hakkında yeniden bir işlem tesis edilebileceği; davacının görevden uzaklaştırıldığı 01/03/2018 tarihi ile devlet memurluğundan çıkarıldığı 07/06/2018 tarihi arasındaki yoksun kalınan parasal hakların ödenmesi istemi yönünden; davacının, hakkında yürütülen disiplin soruşturması nedeniyle 01/03/2018 tarihinde görevden uzaklaştırıldığı,

görevden uzaklaştırma kararının Devlet memurluğundan çıkarma işlemine kadar devam ettiği, dava konusu işlemin davacının Devlet memurluğundan çıkarılmasına yönelik işlem olduğu, görevden uzaklaştırmanın farklı hukuki denetime tabi tutulan bir işlem olduğu,

Uyap sistemi üzerinden yapılan sorgulamada davacı tarafından görevden uzaklaştırma kararına karşı herhangi bir davanın açılmadığının tespit edildiği görüldüğünden, davacı tarafından, görevden uzaklaştırıldığı 01/03/2018 tarihinden Devlet memurluğundan çıkarıldığı 07/06/2018 tarihine kadar işleyen dönemde yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte tarafına ödenmesi isteminin reddi gerektiği; davacının Devlet memurluğundan çıkarıldığı tarihten itibaren yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden incelenmesinden.

Anayasanın 125. maddesinin son fıkrasında belirtildiği üzere idarenin, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu, davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlem hukuka aykırı bulunduğundan, bu işlem nedeniyle davacının Devlet memurluğundan çıkarıldığı 07/06/2018 tarihinden itibaren yoksun kaldığı parasal hakların dava açma tarihinden itibaren başlayacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiği; davanın, disiplin cezası nedeniyle uğranıldığı iddia edilen zararlara karşılık 5.000,00-TL maddi tazminatın tahsili istemi yönünden incelenmesinden.

Anayasanın 125. maddesinin son fıkrasında belirtildiği üzere idarenin, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu, Mahkemelerinin 30/12/2020 tarihli ara kararı ile parasal haklardan başka dava konusu işlem nedeniyle uğranılan zararların neler olduğunun sorulduğu, davacı tarafından verilen cevapta, maddi zararının işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal haklardan ibaret olduğunun belirtildiği, yukarıda yer verildiği üzere Devlet memurluğundan çıkarıldığı tarihten itibaren yoksun kalınan hakların davacıya ödenmesi gerektiğine hükmedildiği, davacının başkaca maddi zararı bulunmadığının anlaşıldığı,

uğramış olduğu zararlara karşılık 5.000,00-TL maddi tazminat istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığı; davanın, disiplin cezası nedeniyle uğranıldığı iddia edilen zararlara karşılık 5.000,00-TL manevi tazminatın tahsili istemi yönünden incelenmesinden;

uyuşmazlıkta, dava konusu idari işlemin usule ilişkin bir nedene dayanılarak iptal edildiği göz önüne alındığında, söz konusu usule aykırılık giderildikten sonra yeniden işlem tesis edilebileceği, dolayısıyla davacıya anılan kurulca Devlet memurluğundan çıkarma cezası verilip verilmeyeceğinin o aşamada belli olacağı açık olduğundan, doğrudan davacının göreve iadesini zorunlu kılmayan ve gerekçe doğrultusunda idarenin yeni bir işlem tesisini zorunlu kılan usule ilişkin anılan iptal kararı nedeniyle idarenin tazmin sorumluluğu yönüyle bir irdeleme yapılmasına olanak bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından;

davacının manevi zararına karşılık olarak 5.000,00-TL tazminat ödenmesi istemi hakkında bu aşamada karar verilmesine yer olmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline, davacının görevden uzaklaştırıldığı 01/03/2018 tarihi ile Devlet memurluğundan çıkarıldığı 07/06/2018 tarihi arasında yoksun kalınan parasal haklarının ödenmesi istemi yönünden davanın reddine, Devlet memurluğundan çıkarıldığı 07/06/2018 tarihinden itibaren yoksun kaldığı parasal haklar yönünden davanın kabulüne, maddi ve manevi tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu belirtilerek, Mahkeme kararının dava konusu işlemin iptaline ve parasal hakların davacıya ödenmesine ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Antakya Nedime Keser Halk Eğitim Merkezi ve Akşam Sanat Okulunda müdür yardımcısı olarak görev yapan davacının, hakkında başlatılan disiplin soruşturması sonucunda, Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılması teklif edilmiş ve anılan teklif doğrultusunda davacının üzerine atılı eylemlerin sübut bulduğu kanaatine varılarak, 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 129. maddesinde, ''Yüksek disiplin kurulları kendilerine intikal eden dosyaların incelenmesinde, gerekli gördükleri takdirde, ilgilinin özlük dosyasını ve her nevi evrakı incelemeye, ilgili kurumlardan bilgi almaya, yeminli tanık ve bilirkişi dinlemeye veya niyabeten dinletmeye, mahallen keşif yapmaya veya yaptırmaya yetkilidirler.

Hakkında memurluktan çıkarma cezası istenen memur, soruşturma evrakını incelemeye, tanık dinletmeye, disiplin kurulunda sözlü veya yazılı olarak kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapma hakkına sahiptir.". 130. maddesinde ise, "Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez.

Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmayan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır." hükümlerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Temyize konu kararın, davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemin iptaline dair kısmı yönünden; Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmı, usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Temyize konu kararın, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının, davacının Devlet memurluğundan çıkarıldığı 07/06/2018 tarihinden itibaren davacıya ödenmesine ilişkin kısmı yönünden;

Davacı hakkında, 657 sayılı Kanun'un 129. maddesinde yer alan hakları hatırlatılmak suretiyle son savunması alınarak, usul eksikliğinin tamamlanmasının ardından yeniden işlem tesis edilebileceğinin açık olması nedeniyle, davacının parasal hak istemi hakkında bu aşamada karar verilmesine yer bulunmadığından; kararın, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların; Devlet memurluğundan çıkarıldığı 07/06/2018 tarihinden itibaren davacıya ödenmesine ilişkin kısmında hukuka uygunluk görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının parasal haklara ilişkin kısmının usul ve yasaya uygun olduğu görüldüğünden, kararın, "davacının yoksun kaldığı parasal haklarının Devlet memurluğundan çıkarıldığı 07/06/2018 tarihinden itbaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" ilişkin kısmının da onanması gerektiği görüşüyle, Daire kararının bozmaya ilişkin kısmına katılmıyorum.