Danıştay 12. Daire E.2022/4687 K.2023/6707

Dava konusu istem: Ağrı İli ... Mekanize Piyade Tugay Komutanlığında sözleşmeli er olarak görev yapan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin 23/06/2020 tarihli işlemin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı hakkındaki güvenlik soruşturmasının, ''davacının erkek kardeşi E.G.'nin Selçuk Üniversitesinde öğrenim gördüğü 2014 yılında PKK/KCK terör örgütünün gençlik yapılanması olan YDG-H içerisinde faaliyet gösteren şahıslarla birlikte çiğ köfte etkinliğine katıldığı, 01/05/2015 tarihinde YDG-H içerisinde faaliyet yürüten 52 kişinin katıldığı ve çeşitli yasadışı sloganların atıldığı kutlamaya katıldığı şeklinde istihbari bilgiler elde edildiği'' bilgi notuna istinaden olumsuz değerlendirildiği, davacının şahsı hakkında tespit edilmiş bir olumsuzluğun bulunmadığı,

davacının kardeşi ile ilgili olarak tespit edilen hususların ise istihbari nitelikte olması ve hakkında başkaca bir adli kayıt bulunmaması nedeniyle tek başına davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz olduğunu gösterecek nitelik ve ağırlıkta olmadığı, bunun dışında davacı hakkında yapılan güvenlik soruşturmasının olumsuz olduğunu gösterecek başkaca herhangi bir somut bilginin de bulunmadığı, bu durumda;

dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelere göre, hakkında hukuken geçerli kabul edilebilecek herhangi bir olumsuz tespit bulunduğundan söz edilemeyecek olan davacının, hakkında yapılan güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı; öte yandan, Anayasa'nın 125. maddesi hükmü uyarınca idarenin işlem veya eylemleri nedeniyle meydana gelen zararları tazmin sorumluluğunun bulunduğu, bu haliyle dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uygunluk bulunmadığından,

idarece tesis edilen bu işlem nedeniyle oluşan zararların tazmini gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı ve tazmini gereken tüm parasal haklarının davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince; davacının güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunun olumsuz olması nedeniyle dava konusu işlemin tesis edildiği, "Güvenlik soruşturması olumlu sonuçlanmış olmak; güvenlik soruşturmasının sonucunun henüz gelmediği hallerde arşiv araştırması olumlu sonuçlanmış olmak" kanuni düzenlemesinin (6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu’nun 3. maddesinin (3) numaralı fıkrasının 1/2/2018 tarihli ve 7078 sayılı Kanun’un 159. maddesiyle değiştirilen (f) bendi) Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edildiği ve bu kararın da Resmi Gazete'de yayımlanarak 25/02/2022 tarihinde yürürlüğe girdiği;

güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen ve davalı idarece kullanılan davacıya ait kişisel veri niteliğindeki bilgilere, güvenlik soruşturması yapmakla görevli birimler tarafından ulaşılabileceğine ve bu kapsamdaki bilgileri alabileceğine dair yapılan kanuni düzenlemenin (4045 sayılı Kanun'un 1. maddesine eklenen ikinci fıkrası) Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edildiği ve bu kararın da Resmi Gazete'de yayımlandığı 28/04/2020 tarihinde yürürlüğe girdiği anlaşıldığından,

Anayasa'nın 153. maddesinde yer alan, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğuna dair hüküm ile Danıştay'ın yerleşmiş içtihatlarıyla istikrarlı bir şekilde belirtildiği üzere, Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmesinin, Anayasa'nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırı olacağı hususu göz önünde bulundurulduğunda, Anayasa'ya aykırılığı nedeniyle iptal edilmiş olan Kanun hükmü esas alınarak davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı;

öte yandan, dava konusu işlem hukuka aykırı bulunduğundan, işlem nedeniyle mahrum kalınan parasal haklarının davalı idarece davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte 4045 sayılı Kanun'un ilgili hükmünün yürürlükte olduğu ve işlemde bu mevzuat hükmüne herhangi bir aykırılık bulunmadığı, iptal kararının verildiği tarih itibarıyla 7315 sayılı Kanun'un yürürlükte olduğu ve işlemde bu Kanun hükmüne de bir aykırılık bulunmadığı, işlemin hukuka uygun olarak tesis edildiği, öte yandan, idarelerinin 492 sayılı Harçlar Kanunu hükümleri uyarınca harçtan muaf olduğu, idareleri aleyhine harca hükmedilmesinin de hukuka aykırı olduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının açıklama ile onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Öte yandan, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı üzerine, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu 17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış ve aynı tarihte yürürlüğe konulmuştur.

Bu duruma göre, dava konusu uyuşmazlık istinaf aşamasında iken, 17/04/2021 tarihinde 7315 sayılı Kanun'un Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe konulduğu, Kanun'un 13. maddesinin sekizinci fıkrası ile 4045 sayılı Kanun'un yürürlükten kaldırıldığı ve 14. maddesiyle, 4045 sayılı Kanun'a yapılan atıfların bu Kanun'a yapılmış sayılacağı düzenlemesine yer verilmiş olduğu hususları gözetildiğinde; davalı idarece, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nda öngörülen temel ilkelere, usul ve esaslara uygun olarak, davacı hakkında yeniden bir değerlendirme yapılabileceği de kuşkusuzdur.