Danıştay 12. Daire E.2022/6354 K.2024/5225

Dava konusu istem: ... Küçük ve Orta Ölçekli Mükellefler Grup Başkanlığında vergi müfettişi olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Maliye Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve... sayılı kararının iptali istemiyle açılan davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, yargılamanın yenilenmesi suretiyle kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali ile bu işlem sebebiyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla; yargılamanın yenilenmesi talebinin ana unsurunu oluşturan Yargıtay ...

Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında özetle; suç nitelendirmesi yönünden değerlendirme yapılarak, seri numaraları alınmış paraların teslimi sonrasında davacının bu paraları hakimiyetine alamadan yakalanması nedeniyle eylemlerinin tamamlanmadığı, davacının sübut bulan eylemlerinin basit dolandırıcılığa teşebbüs suçunu oluşturacağı, gelinen aşamada dolandırıcılık suçunun ise uzlaşma kapsamına alındığı hususlarının belirtildiği, Mahkemenin... tarih ve E:...

K:... sayılı davanın reddine ilişkin kararında ise, davacının ... Ağır Ceza Mahkemesini... tarih ve E:...

K:... sayılı kararıyla 2 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırıldığına değinildiği; ancak, salt ceza yargılaması sürecinin esas alınmadığı, disiplin soruşturma raporu ile diğer bilgi ve belgelerden hareketle kanaate varılarak hüküm kurulduğu, dolayısıyla somut olayda ceza yargılaması neticesinde verilen hükmün, karara esas olarak alınan bir ilam hükmü olarak değerlendirilemeyeceği, davacı tarafından ileri sürülen iddiaların 2577 sayılı Kanun'un 53. maddesi kapsamında yargılamanın yenilenmesi sebeplerinin hiçbirine girmediği,

bu kapsamda, yasal şartları oluşmayan yargılamanın yenilenmesi talebinin reddi gerektiği gerekçesiyle yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 2.550,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi...

İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği; ancak vekalet ücreti yönünden değerlendirme yapıldığında ise; yargılamanın yenilenmesi şartları gerçekleşmediği gerekçesiyle yargılamanın yenilenmesi istemini reddeden Mahkemece, davalı idare lehine avukatlık ücretine hükmedilmesinde hukuka, mevzuata ve hakkaniyete uyarlık bulunmadığı,

kararın hüküm fıkrasında geçen "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 2.550,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine" ibaresinin, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrasıyla benimsenen ilke kapsamında aynı Kanun'un 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi maddesi uyarınca hüküm fıkrasından çıkartılarak düzeltilmesi gerektiği gerekçesiyle istinaf başvurusunun,

kararın hüküm fıkrasında geçen "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 2.550,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine" ibaresinin çıkarılması suretiyle düzeltilerek reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

1- Davacı tarafından; dava konusu işlemin dayanağı olan ceza mahkemesi kararının Yargıtay .... Ceza Dairesinin ...... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile bozulduğu, bozma kararı sonrasında ise karşı tarafla uzlaşmaya varıldığı ve ... Ağır Ceza Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile 5271 sayılı CMK'nın 254/2-1 maddesi gözetilerek CMK'nın 223/8. maddesi gereği açılan davanın düşmesine karar verildiği, disiplin cezası almasına neden olan eylem nedeniyle adli yargıda kesinleşen kararın, idari yargıda da dikkate alınması gerektiği, yargılamanın yenilenmesi nedenlerinden biri gerçekleştiğinden, İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

2- Davalı idare tarafından; yargılamanın yenilenmesi isteminin reddedilmesine rağmen davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmediğinden, kararının vekalet ücretine yönelik kısmının bozulması istenilmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMASININ ÖZETİ

Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar esas yönünden hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın esasa ilişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Kararın, vekalet ücretine ilişkin kısmı incelendiğinde;

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 31. maddesinin yargılama giderleri konusunda atıf yaptığı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 323. maddesinde vekille takip edilen davalarda takdir olunacak avukatlık ücretinin yargılama giderlerine dahil olduğu, 326. maddesinde ise kanunda yazılı haller dışında yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm kurulan taraftan alınmasına karar verileceği düzenlemelerine yer verilmiştir.

1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nun 164. maddesinde avukatlık ücretinin, avukatın hukuki yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade ettiği, 168. maddenin son fıkrasında ise avukatlık ücretinin takdirinde hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarifenin esas alınacağı belirtilmiştir.

Bakılan davada, davalı idarenin, davacının yargılamanın yenilenmesi istemine karşı vekili vasıtasıyla savunma yaptığı ve İdare Mahkemesince yargılamanın yenilenmesi isteminin reddine karar verildiği, bu durumda; davalı idarenin vekâlet ücretine hak kazanmış olduğu açık olup, yargılamanın yenilenmesi isteminin reddine karar verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken, bu yolda kurulan İdare Mahkemesi hükmünün,

hüküm fıkrasında geçen "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 2.550,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine" ibaresinin çıkarılması suretiyle istinaf başvurusunun düzeltilerek reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamakta ise de; bu durumun 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan eksiklik ve yanlışlık kapsamında olduğu dikkate alındığında; sonuç itibarıyla yerinde bulunan kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden,

tarafların temyiz istemlerinin reddi ile temyize konu kararın, ''istinaf başvurusunun reddine'' şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.

(X) KARŞI OY

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Kararlara Karşı Başvuru Yolları" başlıklı Üçüncü Bölümünde yer alan "Yargılamanın yenilenmesi" başlıklı 53. maddenin birinci fıkrasında; "Danıştay ile bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinden verilen kararlar hakkında, aşağıda yazılı sebepler dolayısıyla yargılamanın yenilenmesi istenebilir." kuralına yer verilmiş, "Yargılamanın yenilenmesi usulü" başlıklı 55. maddenin ikinci fıkrasında, "Karşı tarafın savunması alındıktan sonra istekler incelenir ve kanunda yazılı sebepler varsa davaya yeniden bakılarak karar verilir." kuralı, üçüncü fıkrasında da," Yargılamanın yenilenmesi (…) istemleri, kanunda yazılı sebeplere dayanmıyor ise, istemin reddine karar verilir." kuralı yer almaktadır.

Yargılamanın yenilenmesi müessesesi, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Kararlara Karşı Başvuru Yolları" başlıklı Üçüncü Bölümünde düzenlenmiş olan ve kesinleşmiş hükmün, yine hükmü veren Mahkeme tarafından ortadan kaldırılmasına ve uyuşmazlığın esasının tekrar incelenmesine imkân tanıyan bir kanun yoludur.

Anılan Kanun'da bu kurum, bir dava olarak nitelendirilmemiş, bahsedildiği gibi, kesinleşmiş olan mahkeme kararlarının, Kanun'da sayılan şartlar gerçekleştiği zaman yeniden incelenmesine imkan tanıyan bir "olağanüstü kanun yolu" olarak düzenlenmiştir. Yargılamanın yenilenmesi talebi üzerine Mahkemece öncelikle yeni bir yargılamaya gidilip gidilemeyeceğine dair bir inceleme/değerlendirme yapılarak ilgili uyuşmazlığın yeniden dava konusu edilebilmesine ilişkin koşulların varlığı veya yokluğu tespit edilmektedir.

Dolayısıyla, kesinleşmiş kararlara karşı bir başvuru yolu olan yargılamanın yenilenmesi başvurusu yeni bir dava olmayıp, başvuruya konu edilen kararın verildiği yargılamanın devamı niteliğindedir. Yargılamanın yenilenmesi talebinin reddi halinde başvuruya konu edilen kararın kesin hüküm niteliği devam etmektedir. Kesin hüküm niteliğindeki kararın değişmesi, bu istemin kabulü ile dava dosyasının yeniden ele alınıp uyuşmazlık hakkında eski karar kaldırılarak yeni bir karar verilmesi halinde mümkündür.

Bu kapsamda, Mahkemece, yargılamanın yenilenmesi isteminde bulunan tarafça ileri sürülen sebepler yerinde bulunmayarak istemin reddedilmesi nedeniyle yeni bir yargılama sürecinin başlamasına gerek görülmediğinden, bir başka deyişle, bu aşamaya kadar olan süreç eski yargılamanın devamı niteliğinde olduğundan, karşı taraf lehine vekalet ücreti takdirine gerek bulunmamaktadır. Kanun hükmü gereği süresinde savunma sunulmuş olması da bu durumu değiştirmemektedir.

Bu duruma göre, idarî yargı yerince, koşulları oluşmadığı gerekçesiyle yargılamanın yenilenmesi isteminin reddine karar verilmesi halinde, vekil ile temsil edilen ve dosyaya süresinde savunma sunan taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmeyeceği sonucuna varılmaktadır.

Bu itibarla, Daire kararının, İdare Mahkemesi kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanmasına ilişkin kısmına katılmıyorum.