Danıştay 12. Daire E.2023/2511 K.2024/3979

Dava konusu istem: İzmir il Emniyet Müdürlüğünde... sınıf emniyet müdürü olarak görev yapan davacının, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu'nun... tarih ve ... sayılı kararıyla re'sen emekliye sevk edilmesine ilişkin kararın iptali istemiyle açılan davada...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi üzerine davacının durumunun yeniden değerlendilmesi neticesinde yeniden re'sen emekliye sevk edilmesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu'nun... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ile davacının emeklilikte geçirilen süresinin fiili hizmete sayılması, bu işlemden kaynaklanan maaş farkı, ücret ve diğer özlük haklarının işlem tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; ortada hukuka aykırılığı Mahkeme kararıyla saptanmış bir işlem bulunduğu, söz konusu yargı kararının maddi ve hukuki olarak uygulanabilir nitelikte olmasına karşın, davalı idare tarafından bu kararın biçimsel olarak uygulandığı, Anayasa'nın 138. maddesinin son fıkrasında düzenlenen yargı kararlarının geciktirilmeksizin uygulaması yükümlülüğü altında bulunan davalı idarece Mahkeme kararının icrasına dönük olarak esaslı (Danıştay 5. Dairesi kararında belirtilen kriterler ve belirlemeler çerçevesinde) herhangi bir girişimde bulunulmadığı,

Mahkemelerce verilen kararların gereği gibi uygulanmasının idarelerin sorumluluğunda olduğu, idarelerin bu sorumluluktan kaçınmaya yönelik yaptığı iş ve işlemlerin hukuk düzeni tarafından korunmayacağı, bu kapsamda esaslı şekilde uygulanmasından imtina edilen Mahkeme kararının biçimsel şekilde icrasına dönük olarak tesis edilen dava konusu işlemde Anayasa'nın temel kurallarına ve temel hukuk ilkelerine uygunluk bulunmadığı;

öte yandan, davacının re'sen emekliliğe sevk edilmesine dair işlemin hukuka aykırı olduğuna ilişkin gerekçenin, davacının doğrudan görevine başlatılması sonucunu doğurmayıp, re'sen emekliye sevk edilip edilmeyeceği konusunda idare tarafından yeniden bir değerlendirme yapılmak suretiyle karara verileceğinden, davacının maaş farkı, ücret ve diğer özlük haklarının tazmini istemi hakkında bu aşamada karar verilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının işlemden kaynaklandığı ileri sürülen maaş farkı,

ücret ve diğer özlük haklarının işlem tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tazmini istemi hakkında ise karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince. İdare Mahkemesi kararının işlemin iptaline yönelik kısmı hakkında 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinde sayılan sebeplerden herhangi biriyle kaldırılmasını gerektirecek bir yön bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf isteminin reddine.

Mahkeme kararında, işlemin iptalinin davacının doğrudan göreve başlatılması sonucunu doğurmayacağından, yoksun kaldığı parasal hakları yönünden bu aşamada davacının parasal ve özlük hak kaybından bahsedilemeyeceğinden bahisle karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmiş ise de; davanın Mahkeme kararı gerekleri gözetilmeksizin işlem tesis edilmesi sebebiyle açıldığı göz önünde bulundurulduğunda;

parasal hak talebinin tekrar reddine karar verilmesinin hukuk devleti ve temel hukuk ilkeleriyle bağdaşmayacağı, bu şekilde verilecek kararın, Mahkeme kararının gereği gibi uygulanması noktasında zafiyetlere sebep olabileceği ve biçimsel uygulama yapılmasının ilanihaye önünü açabileceği değerlendirilmiş olup, bu itibarla, parasal ve özlük hakları talebinin kabulüne karar vermek gerektiği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının, davacının parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi ve özlük haklarının iadesi istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair kısmının kaldırılmasına,

davanın kabulüne, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı haklarının, dava tarihi olan 31/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davacı tarafından; parasal haklarının eksik ödendiği, 2015 yılından itibaren yasal faiz ödenmesine karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

Davalı idare tarafından; 3201 sayılı Kanun'un Geçici 27. maddesinde, emeklilik veya yaşlılık aylığı bağlanabilmesi için gerekli şartları haiz olan personeli re'sen emekliye sevk etme hususunda davalı idareye geniş bir takdir yetkisi tanındığı, bunun haricinde başarısızlık, yetersizlik vb. herhangi bir özel şarta yer verilmediği; ilgili personelin özlük dosyasına idari yönden yansıyan tüm bilgileri ile varsa adli bilgileri de dikkate alınarak kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda işlem tesis edildiği, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesince verilen kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı tarafından; savunma verilmemiştir. Davalı idare tarafından; savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge İdare Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkün olup, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmında 49. maddede belirtilen bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, kararın bu kısmına yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

Kararın, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı haklarının, dava tarihi olan 31/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin kısmı incelendiğinde;

Davalı idarece, davacının re'sen emekliye sevk edilip edilmeyeceği konusunda Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler dikkate alınarak yeniden bir değerlendirme yapılacağından, doğrudan görevine başlatılması söz konusu olmayan davacının, bu aşamada parasal ve özlük hak kaybının varlığından söz edilemeyeceğinden, yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının ödenmesi istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının, dava tarihi olan 31/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi yönünde hüküm kurulmasında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

Temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının; "davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının, dava tarihi olan 31/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" ilişkin kısmının, "işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların, davacının ilk re'sen emekliye sevk edildiği 17/04/2015 tarihli işleme karşı iptal davasının açıldığı tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" şeklinde düzeltilerek onanması gerektiği oyuyla, Daire kararının parasal haklarla ilgili bozmaya ilişkin kısmına katılmıyoruz.