Danıştay 12. Daire E.2023/3873 K.2025/1568

Dava konusu istem: Atatürk Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fırkrası uyarınca sözleşmeli hemşire olarak görev yapan davacı tarafından, hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde sözleşmesinin feshine ilişkin Atatürk Üniversitesi Rektörlüğü Personel Daire Başkanlığının ... tarih E:... sayılı işleminin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının hakediş tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu olayda, davacının soruşturmaya konu olan eylemlerinin 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin hangi bendi ve alt bendi kapsamında olduğuna dair soruşturma raporu ve dava konusu işlemde hukuki değerlendirme yapılmadığı, bu haliyle suçun ve cezanın belirginliği ilkesinin ihlal edilmiş olduğu,

bu durumda, davacının sözleşmesinin feshedilmesine sebep olan ve disiplin suçu oluşturan eyleminin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun hangi bend ve alt bend kapsamında değerlendirildiği ve hangi madde referans norm olarak esas alınmak suretiyle sözleşmesinin feshedildiği açıkça ortaya konulmadan tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, bunun yanında dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uygunluk bulunmadığından,

idarece tesis edilen bu işlem nedeniyle oluşan zararların tazmini gerektiği, davalı idarenin dava açılış tarihiyle temerrüde düştüğü bu sebeple davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarına dava açılış tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı ve tazmini gereken tüm parasal haklarının 19/01/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Atatürk Üniversitesi Hastanesinde sözleşmeli hemşire olarak çalışmakta olan davacının, 20/01/2020 tarihinde psikiyatri servisinde yatmakta olan yetişkin bir bayan hasta ile, kameraların olmadığı servis alanına geçiş yaptığının tespiti üzerine hakkında disiplin soruşturması başlatıldığı, davacı hakkında aynı zamanda ... Asliye Ceza Mahkemesinde basit cinsel saldırı ve tehdit suçundan kamu davası açıldığı, davacının sözleşmesinin sözleşme hükümlerine göre feshedilmesinin mevzuata uygun olduğu ileri belirtilerek, temyiz isteminin kabulü gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Atatürk Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fıkrası uyarınca sözleşmeli hemşire olarak görev yapan davacı tarafından, hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde Atatürk Üniversitesi Rektörlüğü Personel Daire Başkanlığının ... tarih E:... sayılı işlemiyle sözleşmesinin feshedilmesi üzerine, temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinde; kamu hizmetlerinin memurlar, sözleşmeli personel, geçici personel ve işçiler eliyle gördürüleceği belirtilmiş olup, maddenin (B) fıkrasında; sözleşmeli personel; "kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına İhtiyaç gösteren geçici işlerde, Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde, ihdas edilen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileri" olarak tanımlanmıştır.

06/06/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın 1. maddesinde; bu Esaslar'ın, 14/07/1965 tarih ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fıkrası hükmü uyarınca kamu idare, kurum ve kuruluşlarında mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılan ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileri hakkında uygulanacağı belirtilmiş; "Sözleşmenin Feshi" başlıklı Ek 6. maddesinde ise; sözleşmeli personelin sözleşmesinin feshedilmesini gerektirecek nedenler, maddeler halinde belirlenmiş olup, "Personelin;

a) İşe alınma açısından gerekli olan niteliklerden herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması,

b) İşe alınma açısından gerekli olan niteliklerden herhangi birini sonradan kaybetmesi,

c) Sözleşme dönemi içerisinde mazeretsiz ve kesintisiz üç gün veya toplam on gün süreyle görevine gelmemesi,

ç) (Danıştay Onikinci Dairesinin 10/12/2014 tarihli ve E:2011/6048, K:2014/8538 sayılı kararı ile iptal edilmiştir.)

d) Hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmaması,

e) Bir proje kapsamında işe alınması durumunda istihdam edildiği projenin tamamının veya proje bölümlerinin sözleşmede öngörülen süreden önce tamamlanması,

f) (Ek: 20/02/2017-2017/9949) Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olması, bu örgütlere yardım etmesi, kamu imkan ve kaynaklarını bu örgütleri desteklemeye yönelik kullanması ya da kullandırması, bu örgütlerin propagandasını yapması,

hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca sözleşmesi tek taraflı feshedilir." şeklinde düzenleme yapılmıştır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Disiplin cezalarının çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller" başlıklı 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren haller arasında sayılmıştır.

Davacı ile davalı idare arasında imzalanan hizmet sözleşmesinin 8. maddesinde; ''İlgilinin, bu sözleşmesi 7/15754 sayılı Kararnamenin Ek 6. maddesinde belirtilen hallerden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde sona erer. Bu durum kurumca ilgiliye yazılı olarak tebliğ edilir. Tebligatta belirtilecek günden geçerli olmak üzere sözleşme sona erer.'' düzenlemesine, 12. maddesinde ise; ''İşbu sözleşme 01/01/2020 tarihinden 31/12/2020 tarihine kadar geçerlidir.'' düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden; davacının, 657 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (B) fıkrası kapsamında sözleşmeli personel olarak Atatürk Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürlüğünde hemşire olarak görev yapmaya başladığı, en son 01/01/2020-31/12/2020 tarihleri arasında geçerli hizmet sözleşmesi imzaladığı, sözleşme dönemi içerisinde, davacı hakkında, psikiyatri kliniğinde yatan hasta S.A.'yı klinik dışına, kameraların olmadığı bölüme çıkardığı, burada cinsel tacizde bulunduğundan bahisle 11/11/2020 tarihli soruşturma raporunun hazırlandığı, ayrıca hastanın şikayeti nedeniyle ...

Asliye Ceza Mahkemesinde basit cinsel saldırı ve tehdit suçundan hakkında kamu davası açıldığı, soruşturma raporuyla sözleşmesinin feshinin önerildiği, bunun üzerine davalı idarece 26/11/2020 tarihli işlemle sözleşmesinin feshedilmiş olduğu görülmektedir.

İdare Mahkemesince; davacının sözleşmesinin feshedilmesine sebep olan ve disiplin suçu oluşturan eyleminin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun hangi bend ve alt bend kapsamında değerlendirildiği ve hangi madde referans norm olarak esas alınmak suretiyle sözleşmesinin feshedildiği açıkça ortaya konulmadan tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından bahisle, dava konusu işlemin esasına ilişkin bir değerlendirilmede bulunulmaksızın, 657 sayılı Kanunda düzenlenmiş disiplin hükümlerini referans norm olarak değerlendirerek, davacının fiilinin hangi madde ve bent kapsamında olduğunun belli olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

26/01/2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7433 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 2. maddesinin son fıkrasıyla 657 sayılı Kanun'un 4. maddesinde yapılan değişiklikte "sözleşmeli personelin görevden uzaklaştırılması ile disipline aykırı fiil ve hallerin gerçekleşmesi durumunda bu personele verilmesi gereken disiplin cezaları, disiplin cezası vermeye yetkili merciler ve disiplin kurulları ile disipline dair diğer hususlar hakkında Devlet memurlarının tabi olduğu hükümler uygulanır.

Ancak, kademe ilerlemesinin durdurulması ve üstü ceza verilmesini gerektiren fiil ve hallerde disiplin kurulunun kararı alınarak sözleşmeli personelin görevine atamaya yetkili amirin onayı ile son verilir." düzenlemesine yer verilmiştir.

Ancak, dava konusu işlemin, söz konusu değişiklikten önce 26/11/2020 tarihinde tesis edilmiş olmasının yanı sıra, davacı hakkında tesis edilen işlemin de madde bent belirtilerek somut olarak tanımlı olmasını gerektiren bir disiplin işlemi olmadığı, davalı idarenin davacının sözleşmesinin feshi işlemi olduğu açıktır.

Bu durumda. Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar ile davacının imzaladığı hizmet sözleşmesi hükümleri uyarınca dava dosyasında bulunan soruşturma raporu, bilgi, belge ile idarenin dava konusu işlemin tesisinde gerekçe olarak sunduğu hususlar değerlendirilerek,

davalı idarenin dava konusu işlemi tesis ederken, takdir yetkisini hizmet gerekleri ve kamu yararı çerçevesinde kullanıp kullanmadığına ilişkin davanın esası hakkında bir değerlendirme yapılması gerekirken, İdare Mahkemesince verilen,

davacının sözleşmesinin feshedilmesine sebep olan ve disiplin suçu oluşturan eyleminin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun hangi bend ve alt bend kapsamında değerlendirildiği ve hangi madde referans norm olarak esas alınmak suretiyle sözleşmesinin feshedildiği açıkça ortaya konulmadan tesis edilen işlemin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ilişkin kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolunda verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.