Danıştay 12. Daire E.2024/488 K.2024/2946

Dava konusu istem: Konya ili, Karatay İlçe Müftülüğünde uzman vaiz olarak görev yapan davacının, Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan ortak nitelik şartını kaybettiğinden bahisle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98. Maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca görevine son verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının uzman vaiz olarak yürüttüğü kamu hizmetinin niteliği de göz önüne alındığında, hakkında başlatılan tahkikat kapsamında elde edilen bilgi ve belgelerden, Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5/b maddesinde belirtilen "ortak nitelik" şartını kaybettiği sonucuna varılmakla, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 98/b maddesi uyarınca Diyanet İşleri Başkanlığındaki görevine son verilmesi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; dava konusu işlemin, davacının da kabul ettiği karşılıklı his düzeyindeki duygusal yakınlaşma açısından ölçülü olmadığı, bu durumun Diyanet İşleri Başkanlığındaki görevinin ortak nitelik şartını kaybetme olarak nitelendirilemeyeceği ve görevinin sona erdirilmesini gerektirmediği; anılan ortak nitelik şartını kaybettiğinin çevresinde bilinir olduğu yönünde başkaca bir tespit de bulunmadığı anlaşıldığından,

genel hayat tecrübesine göre İlahiyat Fakültesi öğrencisi olan bir kadının toplumun genel kabullerine göre hoş karşılanmayacak, kabul edilmeyecek böyle bir konuda yalan söylemeyeceği ön kabulünden hareket edilerek kanaate dayalı olarak getirilen teklif üzerine, davacının, Diyanet İşleri Başkanlığındaki görevinin sona erdirilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Konya ili, Karatay İlçe Müftülüğünde uzman vaiz olarak görev yapan davacının, Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan ortak nitelik şartını kaybettiğinden bahisle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98. Maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca görevine son verilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinin birinci fıkrasının (B) bendinin (2) numaralı alt bendinde; memurluğa alınacaklarda aranacak özel şartlar arasında, "Kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları taşımak" koşuluna yer verilmiş; 98. maddesinin (b) bendinde; memurların "memurluğa alınma şartlarından herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya memurlukları sırasında bu şartlardan herhangi birini kaybetmesi" hali, Devlet memurluğunu sonra erdiren durumlar arasında sayılmıştır.

Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise; "Atanmalarında dini öğrenim şartı esas alınan unvanlarda; itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslâm törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu şeklinde ortak bir nitelik taşımak" koşulu, Diyanet İşleri Başkanlığı kadrolarına ilk defa atanacaklarda aranacak genel şartlar arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda açık metinlerine yer verilen mevzuat hükümleri bir bütün halinde değerlendirildiğinde, atanmalarında dini öğrenim şartı esas alınan unvanlarda görev yapan personelin; 657 sayılı Kanun'un 48. maddesinin birinci fıkrasının (B) bendinin (2) numaralı alt bendi ile 98. Maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, ilgili Yönetmelik'te aranılan "itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslâm törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu'' şeklindeki ortak nitelik şartını kaybettiğinden bahisle görevine son verme işleminin tesisi için ''İslam törelerine uygun olmayan bir eylemin bulunması'' ve ''bu eylemin çevresinde bilinir olması'' şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerektiği açıktır.

Dosyanın incelenmesinden.

Ş.D. isimli kadının soruşturma sırasında alınan ifadesinde; davacının kendisini Afyonkarahisar ilinde bulunan bir otele bıraktığını, otelin resepsiyonunda beklemesini söylediğini ve eşinin adıyla kendisi için otele giriş yaptığını, aynı odada bir gece birlikte kaldıklarını detaylı şekilde açıkladığı, disiplin soruşturması sırasında temin edilen otel kayıt formunda yer alan bilgilerin Ş.D.'nin ifadeleriyle tutarlılık gösterdiği, evli olan davacının yaşadığı ilişkinin Ş.D.'nin ailesi tarafından öğrenilmesi üzerine ailenin şikayeti nedeniyle olayın Karatay İlçe Müftülüğü ve Konya İl Müftülüğüne kadar duyulduğu,

soruşturma sırasında görüşüne başvurulan uzman doktor jinekolog ve cinsel terapist Ü.G. tarafından, Ş.D.'nin anlatımlarının doğrulandığı ve ilişkinin Ş.D.'nin söylediğinden daha ileri boyutta olduğunun belirtildiği, Kuran Kursu öğreticisi Ş.K.'nin ifadesinde, davacının gece saat 24:00 sularında Ş.D.'yi kaldığı Diyanet öğrenci evine bıraktığını ifade ettiği, taraflar arasında whatsapp yazışmalarının bulunduğu, davacının da ifadesinde Ş.D. ile bir dönem duygusal ilişki yaşadıklarını kabul ettiği anlaşılmıştır.

Bu durumda, dini konularda halka doğru ve gerçek bilgiler vermesi ve davranışları ile örnek olması gereken davacının, söz konusu eylemleriyle itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslam törelerine uygunluğun olduğunun çevresinde bilinir olması gerektiğine yönelik ortak nitelik şartını kaybettiğinden görevine son verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, aksi yöndeki Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.