Danıştay 13. Daire E.2018/2478 K.2022/411

Dava konusu istem: Bayilik lisansı sahibi davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 08/01/2010 - 09/01/2010 tarihlerinde yapılan denetimde alınan numunelere ilişkin tanzim edilen analiz raporuna göre ulusal marker içermeyen ve teknik düzenlemelere aykırı akaryakıt ikmal edildiği tespit edildiğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin (4) numaralı alt bendi ile aynı maddenin dördüncü fıkrası uyarınca 137.356,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin …tarih ve …sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesi'nce verilen …gün ve E:…, K:…sayılı kararda; davacı şirket yetkilisi …'nun ''Petrol Kaçakçılığı'' suçundan yargılandığı …Asliye Ceza Mahkemesi'nin …tarihli E:…, K:…sayılı beraat kararının dayanağı olan bilirkişi raporunda, ''EPDK Numune Alma Yönetmeliği uyarınca kesinlikle doğru numune alınmadığı,

4 ay gibi bir süre içinde yapılan analizden doğru sonuç alınamayacağı, zira bekleyen numunelerin ortam ısısından etkilenerek buharlaşacaklarından geride kalan miktarda yapılan analizde yoğunluk değerlerinin fazla çıkacağı, nitekim bu şekilde anılan raporda da motorin yoğunluklarının fazla çıktığı, numune alma tutanaklarına aynı numaranın verildiği ve gerekli özenin gösterilmediği, su miktarının az bulunmuş olmasının numunelerin tank veya tankerlerin yüzeyinden alınmış olduğunu gösterdiği, marker seviyesinin geçersiz çıkmış olması da hatalı numune alınmasından kaynaklandığı'' görüş ve tespitlerine yer verildiği, bu durumda;

davacı şirkete, usulüne uygun şekilde yazılı savunması alınmadan idari para cezası verildiği, öte yandan tespitlerine yer verilen bilirkişi raporu uyarınca denetim kapsamında alınan numunelerin marker seviyesinin geçersiz çıkmış olması hatalı numune alınmasından kaynaklandığı gibi teknik düzenlemelere aykırı şekilde akaryakıt da ikmal edilmediği anlaşıldığından 137.356,00 TL idari para cezası uygulanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka aykırı bulunarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, yazılı savunmanın usulüne uygun alındığı, bilirkişi raporunda yer alan gerekçenin makul olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, hakkında yürütülen ceza yargılaması neticesinde beraat aldığı, numune alımının usulüne uygun olmadığının bilirkişi raporu ile de teyit edildiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacıya ait akaryakıt istasyonunda 08/01/2010 gerekli şart ve seviyede ulusal marker içermeyen ve ve teknik düzenlemelere de aykırı akaryakıt ikmal ettiği ve bu durumun Kanun'un 4. maddesinin 4. fıkrasının (l) bendine aykırı olduğundan bahisle Kanun'un 19. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin (4) numaralı alt bendi uyarınca davacıya …ve tarih ve …sayılı Kurul kararı ile 137,356,00-TL idarî para cezası verilmiş, bu Kurul kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun "Lisans sahiplerinin temel hak ve yükümlülükleri" başlıklı 4. maddesinin dördüncü fıkrasının (l) bendinde, bu Kanuna göre faaliyette bulunanların kaçak akaryakıt veya sahte ulusal marker elde etmeye, satmaya ya da herhangi bir piyasa faaliyetine konu etmeye yarayacak şekilde lisansa esas teşkil eden belgelerde belirlenenlere aykırı sabit ya da seyyar tank, düzenek veya ekipmanı bulundurmamak ile yükümlü oldukları, 19. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin (4) numaralı alt bendinde ise 4. maddenin dördüncü fıkrasının (l) bendinin ihlâli hâlinde beşyüz bin Türk Lirası idarî para cezası verileceği, beşinci fıkrasında ise bayiler için söz konusu cezanın beşte birinin uygulanacağı kuralı yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

1-Temyizen incelenen Bölge İdare Mahkemesi kararının, "davacı şirkete usulüne uygun şekilde yazılı savunması alınmadan idari para cezası verildiği"ne ilişkin gerekçe yönünden dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmında hukuki isabetsizlik görülmemiştir.

2-Temyizen incelenen Bölge İdare Mahkemesi kararının, "…tarih ve …sayılı Kurul kararının, …Asliye Ceza Mahkemesi'nin …tarihli E.…, K:…sayılı beraat kararının dayanağı olan bilirkişi raporunda özetle, ''EPDK Numune Alma Yönetmeliği uyarınca kesinlikle doğru numune alınmadığı, alınan numunelerin numune kaplarına değil doğrudan 5 litrelik su petlerine alındığı, BP faturalarının tarihleri itibariyle istasyonda bulunan akaryakıtlara ait olduğu,

akaryakıtların kaçak olmadıklarını gösterdikleri, Tübitak'ın muayene raporlarında numuneyi teslim aldıkları tarih olarak 11/1/2010-21/4/2010 görünmesine rağmen yapılan analiz rapor tarihleri benzin için 9/4/2010 ve kırsal motorin için 16/4/2010-28/4/2010 olduğu ve yaklaşık 4 ay gibi bu süre içinde yapılan analizden doğru sonuç alınamayacağı, zira bekleyen numunelerin ortam ısısından etkilenerek buharlaşacaklarından geride kalan miktarda yapılan analizde yoğunluk değerlerinin fazla çıkacağı, nitekim bu şekilde anılan raporda da motorin yoğunluklarının fazla çıktığı,

su miktarının az bulunmuş olmasının numunelerin tank veya tankerlerin yüzeyinden alınmış olduğunu gösterdiği, marker seviyesinin geçersiz çıkmış olmasının da hatalı numune alınmasından kaynaklandığı'' görüşlerine yer verilmesini esas alarak dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmına gelince.

Ceza Mahkemesi'nce birden fazla bilirkişi raporu tanzim ettirildiği, söz konusu bilirkişi raporlarında davacının söz konusu fiili işlemediğine yönelik şüpheden uzak tespitlere yer verilmediği, birtakım ihtimaller üzerine bilirkişi raporlarının tanzim edildiği,

dava konusu fiilin sübut bulmadığını ispata yarayacak somut bilgiler içermediği anlaşılmış olup, öte yandan, raporların muhtelif tespitlere yer vermesi nedeniyle aralarında mutabakat bulunduğundan bahsedilemeyeceği, keza Ceza Mahkemesi'ncede "bilirkişi raporları arasında ittifak bulunmamasının sanık lehine yorumlanması gerektiği"nden bahisle bu durumun, söz konusu beraat kararının gerekçelerinden birini teşkil ettiği görülmüş olup, Mahkeme kararının söz konusu bilirkişi raporunu esas alarak dava konusu işlemin iptal edilmesi gerektiği yönündeki gerekçesinde isabet görülmemiştir.

Bu itibarla, ulusal marker içermeyen ve teknik düzenlemelere aykırı akaryakıt ikmal edildiğinden bahisle davacı şirkete idari para ceza verilmesine ilişkin tesis edilen dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk, dava konusu işlemin iptali yönündeki Mahkeme kararında ise sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.