Danıştay 13. Daire E.2019/1601 K.2022/4434

Dava konusu istem: Çınarcık Belediyesi şehir içi toplu taşıma hattında çalışacak 20 adet toplu taşıma aracının 10 yıllığına kiraya verilmesi işinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 35. maddesinin (a) bendi uyarınca kapalı teklif usûlüyle ihale edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Belediye Encümeni kararının ve söz konusu karar uyarınca 16/10/2018 tarihinde gerçekleştirilecek olan ihalenin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; Sınırlı Sorumlu … Kooperatifi tarafından işbu davaya konu işlemlerin iptali istemiyle açılan davada Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile söz konusu işlemlerin iptaline karar verildiği anlaşıldığından, konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davalı tarafı ile dava konusu aynı olan işbu dosya ile … İdare Mahkemesi'nin E:… sayılı dosyasının birleştirilmeden ayrı ayrı karara bağlanmasının usûl ekonomisine aykırı olduğu, her bir dosya için aleyhlerine vekâlet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmesinin hakkaniyete aykırı olduğu, anılan dosya kanun yolu aşamasında olup henüz kesinleşmediğinden işbu karara gerekçe olarak gösterilemeyeceği, tesis edilen işlemlerin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda davaların birleştirilmesi hususunun düzenlenmediği, işbu davaya konu işlemler başka dosyada verilen karar ile iptal edildiğinden anılan işlemlerin tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte tesis edildiği andan itibaren ortadan kalktığı, dolayısıyla işbu davanın konusuz kaldığı, iptal kararının sonuç doğurması için kesinleşmesinin gerekmediği, ihaleye çıkma kararı ve gerçekleştirilecek ihalenin hukuka aykırı olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

… İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:…, K:… sayılı ve … tarih ve E:…, K:… sayılı kararları ile Çınarcık ilçe merkezi içerisinde yirmi (20) adet şehir içi toplu taşıma aracına ihtiyaç olduğunun tespitine ilişkin Çınarcık Belediye Meclisi'nin … tarih ve … sayılı kararının iptal edilmesi üzerine, Çınarcık Belediyesi sınırları içerisinde oluşturulacak güzergâhlar, bu güzergâhlarda çalışacak araç sayısı ve durak yerlerinin belirlenmesi hususunda gerekli inceleme ve araştırmaların yapılması için konu Çınarcık Belediyesi Meclis Trafik Komisyonu'na havale edilmiştir.

Çınarcık Belediyesi Meclis Trafik Komisyonu Raporu'nda Çınarcık Belediyesi sınırları içerisinde toplu taşıma araçları için 2 adet güzergâh belirlenmesi ve yirmi (20) adet şehir içi toplu taşıma aracına ihtiyaç olduğu tespit edilmiş, Çınarcık Belediye Meclisi'nin … tarih ve … sayılı kararı ile anılan trafik komisyonu raporu aynen kabul edilmiştir.

Belediye Meclisi'nin … tarih ve … sayılı kararı ile yürürlüğe giren "Şehir içi Toplu Taşıma Araçları Taşıma Usul ve Esasları Yönetmeliği'nin "Şehir içi Toplu Taşıma Hatlarının Kiraya Verilmesi ve Çalışma Esasları" başlıklı 7. maddesinde, Çınarcık Belediye mücavir alanı içerisinde çalışacak şehir içi toplu taşıma hatlarının on yıllığına kiraya verilerek ihalesinin 2886 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılacağına ve bu konuda Belediye encümeninin yetkilendirildiğine yer verilmiştir.

Çınarcık Belediye Encümeni'nin … tarih ve … sayılı kararı ile, çalışma güzergâhları belirlenen 20 adet şehir içi toplu taşıma aracının 2886 sayılı Kanun'un 35. maddesinin (a) bendi uyarınca kapalı teklif usûlü ile 10 yıllığına kiraya verilmesine, her bir şehir içi toplu taşıma aracının muhammen bedelinin 180.000,00-TL+KDV olarak belirlenmesine, ihalelerin 16/10/2018 tarihinde yapılmasına karar verilmiştir.

Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Çınarcık Belediyesi sınırları içerisinde 20 (yirmi) adet şehir içi toplu taşıma aracı ihtiyacının tespitine ilişkin Çınarcık Belediye Meclisi'nin … tarih ve … sayılı kararının ve davaya konu, bu şehir içi toplu taşıma hatlarında çalışacak 20 adet toplu taşıma aracının kiraya verilmesi işinin ihale edilmesine ilişkin Çınarcık Belediye Encümeni'nin … tarih ve … sayılı kararının ve bu karar uyarınca 16/10/2018 tarihinde yapılacak olan ihalenin iptali istemiyle açılan davada,.

İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiş ise de anılan karara karşı yapılan temyiz istemi neticesinde Danıştay Onüçüncü ve Sekizinci Dairelerince 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun Ek 1. maddesi uyarınca müşterek yapılan toplantıda verilen 20/10/2021 tarih ve E:2019/1360, K:2021/3396 sayılı karar ile söz konusu Mahkeme kararı "...etüt raporunda ayrıntılı olarak yer verildiği üzere, sahada 775 kişinin katıldığı yolcu memnuniyet anketinin yapıldığı, Çınarcık'ın konumu, ekonomisi, idari yapılanması,

nüfus profili, mevsimsel nüfus hareketliği, gelecek 5 yıl nüfus projeksiyonu, araç sahipliği, Çınarcık Belediye otobüsleri, ilçe içi minibüsler, ilçe dışı minibüsler, il dışı deniz otobüsleri, araç filosu, engelli kullanımına uygunluk, toplu taşıma hizmetlerinde mevcut durum analizi, yolcu memnuniyet anketleri, toplu taşıma yolcu sayım sonuçları, gelecek 5 yıl hakkında analizlerin yapıldığı, dolayısıyla mevcut hatlarda çalışan araçların ortalama ne kadar yolcu aldıkları, doluluk oranları, ulaşım ihtiyacının sayısal ve istatistiki somut birtakım veriler sunularak, mevcut hatlarda faaliyet gösteren araç sayısının yeterli olup olmadığı,

bu sayının yolcu talebini karşılayıp karşılamadığı, günlük ortalama yolcu sayısı, mevcut araçların doluluk oranları, ilave araçların çalışması hâlinde trafik güvenliğinin nasıl etkileneceği gibi konularda gerekli araştırma ve inceleme yapıldığından,

vatandaşların ve ilçede öğrenim gören öğrencilerin şehir içi ulaşımda zorlandıklarını belirtir dilekçeleri, ilçe muhtarlıkları, Çınarcık Devlet Hastanesi ve Çınarcık Meslek Yüksek Okulu'nun şehir içi toplu taşıma gereksinimi olduğunu bildirir yazıları da dikkate alındığında, Çınarcık Belediyesi sınırları içerisinde yirmi adet şehir içi toplu taşıma aracına ihtiyaç olduğunun tespitine ilişkin dava konusu işlemin hukuka uygun olarak tesis edildiği sonucuna ulaşılmaktadır. ...

20 adet şehir içi toplu taşıma aracına ihtiyaç olduğunun tespitine ilişkin olarak alınan dava konusu Çınarcık Belediye Meclisi'nin … tarih ve … sayılı kararının hukuka uygun olduğu ve toplu taşıma hizmetlerinin hangi usullerle gördürülebileceğinin tahdidi olarak sayıldığı 5393 sayılı Kanun'un 15. maddesi uyarınca dava konusu ihalede kiralama usulünün uygulandığı anlaşıldığından,

Çınarcık Belediye Meclisi'nin … tarih ve … sayılı kararı ile yürürlüğe giren anılan Yönetmeliğin 7. maddesi uyarınca muhammen bedel tespiti yapılarak 2886 sayılı Kanun'a uygun olarak kapalı teklif usulü esas alınarak yapılacak olan ihalede ve ihalenin dayanağı dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır." gerekçesiyle bozularak davanın reddine kesin olarak karar verilmiştir.

Bu itibarla, Çınarcık Belediyesi sınırları içerisinde 20 (yirmi) adet şehir içi toplu taşıma aracı ihtiyacının tespitine ilişkin Çınarcık Belediye Meclisi'nin … tarih ve … sayılı kararında ve davaya konu, bu şehir içi toplu taşıma hatlarında çalışacak 20 adet toplu taşıma aracının kiraya verilmesi işinin ihale edilmesine ilişkin Çınarcık Belediye Encümeni'nin … tarih ve … sayılı karar ile bu karar uyarınca 16/10/2018 tarihinde yapılacak olan ihalede hukuka aykırılık bulunmadığına kesin olarak karar verildiği görüldüğünden, anılan işlemlerin iptal edildiği gerekçesiyle konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet bulunmamaktadır.