Danıştay 13. Daire E.2019/4447 K.2022/4766

Dava konusu istem: Mülkiyeti Akçaabat Belediyesi'ne ait, Trabzon ili, Akçaabat ilçesi, ... Mahallesi, ... İş Merkezi ... Kat ... ve ... no'lu büroların 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 45. maddesi uyarınca açık teklif usulü ile 3 yıllığına kiralanmasına ilişkin 14/10/2019 tarihinde gerçekleştirilecek ihalenin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; belediyeye ait taşınmazların kiraya verilmesi işlerinin 2886 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılabileceği, ihtiyaçların en iyi şekilde, uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması için ihalenin yapılma usulüne, ihalenin ilanına ve de ihalenin yapılması ile sonuçlandırılmasına ilişkin kurallara yer verildiği;

Davacı tarafından İhale Şartnamesi'nin 21/2. maddesinin hukuka aykırı olduğu iddia edilmekte ise de, ilgili maddede getirilen düzenlemenin açıklık ve rekabeti ortadan kaldırmadığı, amacın kurumun zarara uğramasının önlenmesine yönelik olduğu, madde içeriğinin makul ve kabul edilebilir olduğu;

Dolayısıyla ihale sürecinin, ihale ilanının ve ihale şartnamesinin mevzuata ve mevzuatın öngördüğü ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması esasına uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ihale şartnamesinin özellikle 21. maddesinin 2. fıkrasının 2886 sayılı Kanun ve 6098 sayılı Kanun'a aykırı olduğu, şartnamenin 21/2. maddesine konulan depozito hükmü ile 3. kişilerin ihaleye girmesinin engellenmeye çalışıldığı ve kişilerin pey sürmesinin engellendiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu, İhale Şartnamesi'nin 21/2. maddesinde yer alan depozito şartının iddia edildiği gibi kişilerin pey sürmesinin engellenmesi amacı taşımadığı, amacın kiracı tarafından verilecek zararın tazmin edilememesi durumunda kurumun zarar etmesinin önüne geçmek olduğu, yapılan diğer ihalelerde de benzer şartın konulduğu, ihale şartnamesinin arka yüzündeki imzasından davacının şartnamedeki hususları bildiğinin açıkça anlaşıldığı, yapılan ihalede rekabeti engelleyecek bir durumun bulunmadığı, isteklilerin önceden belirlenmiş olan eşit şartlarda ihaleye katıldığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Mülkiyeti Akçaabat Belediyesi'ne ait, Trabzon ili, Akçaabat ilçesi, …Mahallesi, …İş Merkezi … Kat …ve …no'lu büroların 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 45. maddesi uyarınca açık teklif usulü ile 3 yıllığına kiralanmasına ilişkin 14/10/2019 tarihinde gerçekleştirilecek ihalenin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun "Şartnameler" başlıklı 7. maddesinde, "İhale konusu işlerin her türlü özelliğini belirten şartname ve varsa ekleri idarelerce hazırlanır. Bu şartnamelerde işin mahiyetine göre konulacak özel ve teknik şartlardan başka genel olarak aşağıdaki hususların da gösterilmesi zorunludur: ... c)Tahmin edilen bedeli, geçici teminat miktarı ve kesin teminata ait şartlar...".

"Geçici teminat" başlıklı 25. maddesinde, "İsteklilerden, ihale konusu olan işin tahmin edilen bedelinin % 3'ü oranında geçici teminat alınır...". "Kesin teminat" başlıklı 54. maddesinde, "Taahhüdün, sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, sözleşme yapılmasından önce müteahhit veya müşteriden ihale bedeli üzerinden hesaplanmak suretiyle % 6 oranında kesin teminat alınır..." kurallarına yer verilmiştir.

İdarî Şartname'nin 4. maddesinde "İhaleye çıkarılan İlçemiz Dürbinar Mahallesi Pulathane iş merkezi 3. Katında bulunan, ekli krokide gösterilen 312, 313 numaralı işyerlerinin birlikte tahmini yıllık kira bedeli 5.000,00-TL olup, geçici teminatı % 3'ten 150,00-TL'dir. Ek teminatı 2.000,00-TL'dir.". 21. maddesinde "İhale üzerinde kalan istekliden sözleşme yapılmasından önce toplam (1 yıllık) ihale bedeli üzerinden hesaplanmak suretiyle % 6 oranında kesin teminat alınacaktır.

İhale üzerinde kalan istekliden sözleşme yapılmasından önce ihalede teklif ettiği (1 yıllık) ihale bedelinin yarısı tutarında "Depozito" alınacak olup, kira bedellerinin zamanında ödenmemesi veya kiracı tarafından taşınmaza zarar verilerek zararın tazmin edilmemesi durumunda kira borçları ve tespit edilen zarar miktarı mahkemeden herhangi bir karar alınmasına gerek olmaksızın depozitodan tahsil edilecektir.

Kesin teminat ve depozito süresiz banka teminat mektubu olarak da verilebilir." düzenlemesi yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Aktarılan kanunî düzenlemeden, idarî şartnamelerde geçici ve kesin teminata ilişkin şartlara yer verilmesi gerektiği, ihaleleri yapan idareler tarafından bu teminat türleri dışında teminat istenemeyeceği ve ihale şartnamelerinde bu yönde düzenleme yapılamayacağı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, kanunî düzenlemeye aykırı olarak ek teminat istenilmesi yönünde getirilen İdarî Şartname'nin 4. maddesi ile depozito istenilmesi yönünde getirilen İdarî Şartname'nin 21. maddesindeki düzenlemenin hukuka uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, uyuşmazlığa konu ihalenin şartname düzenlemelerinin hukuka uygun olmadığı sonucuna varıldığından belirtilen şartname hükümlerine dayalı olarak gerçekleştirilen ihalenin iptali istemiyle açılan davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet bulunmamaktadır.