Danıştay 13. Daire E.2020/2592 K.2020/3592

Dava konusu istem: Davacı şirkete ait "…" logosu ile yayın yapan televizyon kanalında hafta içi Pazartesi günü saat 20:00'de, hafta sonu ise tekrarı 14:00-19:00 saatlerinde yayınlanan "…" adlı yabancı dizi içeriğinde yer verilen ifade ve görüntüler ile 6112 sayılı Kanun'un 8. maddesinin 2. fıkrasında belirtilen yayın ilkelerinin ihlâl edildiğinden bahisle hakkında uyarı müeyyidesi uygulanmasına yönelik Radyo ve Televizyon Kurulu'nun (Kurul) … tarih ve … sayılı toplantısında alınan … nolu kararın iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. İdare Mahkemesi'nce verilen kararda. Dairemizin 21/02/2018 tarih ve E:2014/4449, K:2018/608 sayılı bozma kararına uyularak; uyuşmazlık konusu yayının çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlakî gelişimine zarar verebilecek türde içerik taşıyıp taşımadığının tespitine yönelik olarak bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, bilirkişiler tarafından hazırlanan raporda;

"söz konusu yayında, espri niteliğinde olsa bile cinsel organa (penise atıfla bulunularak filleri kıskandıracak hortum, dinlenmeye ihtiyacı olan fener, balona batırılan iğne vb.), cinsel ilişkiye (ekmeği firına vermek, iki kızla aynı anda beraber olmak, çılgın yatak faslı vb.) dayanan diyalog ve görüntülerin dikkat çektiği, oyunculardan Walden'ın evde çıplak dolaşması, bir kadın karakterin oyunculardan Alan'a, Walden ile cinsel birlikteliklerini izlemek isteyip istemediğini sorması,

özellikle annesinin Alan'dan bir erkekle birlikte olacağını açıkça ve detaylıca ifade etmesi cinsel yaşama ilişkin özel konuların rahat bir şekilde açıkça konuşulabilir olması, mahremiyet kavramının ortadan kaldırılmasına yol açabileceği, bunun toplumun genel ahlakına ve manevi değerlerine aykırılık teşkil edebileceği, Walden'ın cinsel organı flulaştırılmış bile olsa evde çıplak gezmesi,

özellikle çocuklarda cinsel istismardan korunmaya yönelik olarak öğretilmesi salık verilen özel bölgenin korunması ve ''mahremiyet" algısının geliştirilmesini olumsuz yönde etkileyebileceği, her ne kadar esprili ve örtük cinsel imaların olduğu belli sahneler (balona iğne batırmak, ekmeği fırına vermek, fenerin dinlenmeye ihtiyacı var, sadece fıstıklarla mı beraber oluyorsun, hayır hepsinden hoşlanıyorum gibi ifadeler ile krema torbamı tut, çok büyük hepsini elime alamıyorum gibi diyaloglar) çocuklar tarafından anlaşılamayacak olmasına karşın açık cinsel ifadelerin ve görüntülerin (Walden'ın evin salonunda tamamen soyunması,

evde çıplak dolaşması, kucağından oturan kadınla Alan'ın yanında öpüşmesi vb.) olduğu sahnelerin çocuklar tarafından da açık şekilde anlaşılabileceği, çocukların yaş ve gelişim düzeylerine uygun olmayan erken bir uyaran almasına yol açabileceği, tüm örtük ve açık cinsel ifade, ima ve görüntülerin olduğu sahneler ergenler tarafından ise, açık olarak anlaşılabilecek nitelikte olduğu,

algılarında seçiciliğe ve sosyal öğrenme ve model alma yoluyla benzer eylemleri deneme arzusu duymalarına neden olabileceği, tüm sözü edilen sahnelerin çocuk ve gençlerin ruhsal ve ahlakî gelişimini olumsuz etkileyebilecek nitelikte cinsel içerik taşıdığı düşünülmüştür." tespitlerine yer verildiği, söz konusu rapora karşı davacı tarafından yapılan itirazların yerinde görülmediği, alınan raporun hükme esas teşkil edecek nitelikte olduğu, uyuşmazlık konusu yayın görüntüleri, deşifre metinleri ile bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, 6112 sayılı Kanun'un 8. maddesinin 2. fıkrasında yer alan.

"Radyo ve televizyon yayın hizmetlerinde, çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlakî gelişimine zarar verebilecek türde içerik taşıyan programlar bunların izleyebileceği zaman dilimlerinde ve koruyucu sembol kullanılmadan yayınlanamaz." ilkesinin ihlâl edildiği sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu yayının mevzuatı ihlâl edip etmediğine yönelik birbiriyle çelişen iki bilirkişi raporunun alındığı, söz konusu çelişkiyi gidermeye yönelik olarak üçüncü bir bilirkişi raporu alınmasının gerektiği, ayrıca ikinci bilirkişi raporunun karara esas alınabilecek nitelikte olmadığı, bu raporun ailenin sorumluluğuna yer vermediği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, her ne kadar birbiriyle çelişen iki bilirkişi raporu olduğu ileri sürülmüşse de daha önceki Mahkeme kararının Danıştay tarafından bilirkişi raporunun yetersizliği nedeniyle bozulduğu, bunun sonucunda alınan ikinci bilirkişi raporunun tamamlayıcı işleve sahip olduğu, dava konusu yayında tahrik edici unsurlara yer verildiği ve müstehcenliğin üst seviyede sunulduğu, çocuk ve ergenlerin korunmasında her ne kadar ailenin rolü önemliyse de bu durumun yayıncı kuruluşların sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.