Danıştay 13. Daire E.2020/2773 K.2020/3287

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, …. İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla iptal edilen davalı idare işlemi nedeniyle uğranıldığı iddia edilen 3.942.134,82-TL tutarındaki zararın, ana paranın iade edildiği 08/02/2010 tarihinden tahsil tarihine kadar tahakkuk edecek avans faizi ile birlikte iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce. Dairemizin 29/12/2017 tarih ve E:2011/2269, K:2017/4505 sayılı bozma kararına uyularak, 2005 yılı brüt satışlar rakamının %0,35'inin kurum masraflarına katkı payı olarak istenilmesine ilişkin 21/06/2006 tarih ve … sayılı işlemin ...

İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ile iptal edildiği, ancak bu kararın Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 16/05/2012 tarih ve E:2010/1379, K:2012/1103 sayılı kararıyla, davalı idare ve davacı şirket arasında imzalanan İmtiyaz Sözleşmesi'nin 9. maddesinin uygulanmasından doğan ve çözümü "tahkim yolu"na bağlanan işlemin, idarî davaya konu edilebilecek nitelikleri taşımadığı ve uyuşmazlığa ilişkin davanın esasının incelenmesine hukuken imkân bulunmadığı gerekçesiyle bozulmasına karar verildiği; ...

İdare Mahkemesince anılan bozma kararına uyularak verilen 04/07/2014 tarih ve E:2014/1094, K:2014/1041 sayılı davanın incelenmeksizin reddi yönündeki kararın, Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 31/12/2014 tarih ve E:2014/4388, K:2014/4675 sayılı kararıyla onandığı; bu nedenle, davalı idare ile davacı şirket arasında imzalanan İmtiyaz Sözleşmesi'nin 9. maddesinin uygulanmasından doğan ve çözümü "tahkim yolu"na bağlanan, idari davaya konu edilebilecek nitelikleri taşımayan uyuşmazlığa ilişkin davanın esasının incelenmesinin hukuken mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir. Daire kararının özeti: Davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve kararın onanmasına karar verilmiştir.

KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, her ne kadar, temyiz kararında, İdare Mahkemesi kararının bozulmasının davacı tarafından istenildiği belirtilmişse de, temyiz kanun yoluna idarelerinin başvurduğu, davacı vekili tarafından verilen 30/01/2018 tarihli dilekçe ile davadan feragat edildiği, bu nedenle, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmesi gerekirken, davanın incelenmeksizin reddi yolunda karar verilmesinde hukuki isabet bulunmadığı ileri sürülerek Danıştay Onüçüncü Dairesi’nce verilen kararın düzeltimesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Davadan feragat hakkında karar verilebilmesini teminen 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 310. maddesinin 7251 sayılı Kanun'la eklenen 3. fıkrası uyarınca dosyanın Mahkemesine gönderilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi gereğince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, davalının karar düzeltme istemi kabul edilerek, Dairemizin 03/06/2020 tarih ve E:2019/2868, K:2020/1138 sayılı kararı kaldırılarak gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesiyle atıfta bulunulan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK), feragatin hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabileceğini kurala bağlayan 310. maddesine, 28/07/2020 tarih ve 31199 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7251 sayılı Kanun'un 29. maddesiyle 1. fıkradan sonra gelmek üzere iki yeni fıkra eklenmiştir. Anılan maddenin 3. fıkrasında, “(3) Feragat veya kabul, dosyanın temyiz incelemesine gönderilmesinden sonra yapılmışsa, Yargıtay temyiz incelemesi yapmaksızın dosyayı feragat veya kabul hususunda ek karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye gönderir.” kuralına yer verilmiştir.

Değişikliğe ilişkin gerekçede, "Maddeye eklenen üçüncü fıkrada ise, feragat veya kabulün dosyanın temyiz incelemesine gönderilmesinden sonra yapılması hâlinde Yargıtay’ın temyiz incelemesi yapmaksızın dosyayı feragat veya kabul hususunda karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye göndermesi gerektiği hüküm altına alınmaktadır.

Düzenlemeyle, mevcut hükümden kaynaklanan ve feragat veya kabulün hükmün verilmesinden sonra gerçekleşmesi hâlinde yapılan farklı uygulamaların önüne geçilmesi amaçlanmaktadır.

Ayrıca Yargıtay’ın, davaya son veren taraf işlemleri olan feragat ve kabulün kanun yolu süresi içinde yapılması hâlinde, hükmü veren mahkemenin davadan el çekmiş olması sebebiyle dava hakkında bir karar veremeyeceği, dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay’a gönderilmesi gerektiği şeklindeki içtihadı ile feragat veya kabulün dosya Yargıtay’da iken yapılması hâlinde kararın bozularak gerekli kararın verilmesi için dosyanın hükmü veren mahkemeye gönderilmesi yönündeki içtihadından kaynaklanan usul ekonomisine aykırılığın da önüne geçilmesi hedeflenmektedir." açıklaması yer almıştır.

Bu kanunî düzenleme uyarınca, dosyanın temyiz incelemesine gönderilmesinden sonra davadan feragat edilmesi hâlinde, temyiz incelemesi yapılmaksızın dosyanın feragat hususunda ek karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye gönderilmesi gerekmektedir.

Öte yandan, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca bu davada uygulanmasına devam edilen 55. maddesinin 5. fıkrasının 6545 sayılı Kanun ile değiştirilmeden önceki metninde, "53, 54 ve bu madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, yargılamanın yenilenmesinde ve kararın düzeltilmesinde bu Kanunun diğer hükümleri uygulanır." kuralı yer almakta olup, kararın düzeltilmesinde anılan Kanun'un diğer hükümlerinin uygulanacağı yolundaki bu kural, karar düzeltme kurumuyla bağdaşabilen hükümlerin uygulanma kabiliyeti olduğu şeklinde anlaşılmalıdır (YENİCE Kâzım/ESİN Yüksel, Açıklamalı-İçtihatlı-Notlu İdarî Yargılama Usulü, Ankara;1983, s.748). Bu itibarla, temyiz incelemesi aşamasındaki feragate ilişkin düzenlemenin karar düzeltme aşamasındaki davada da dikkate alınması gerekir.

Bu durumda, davacı vekili tarafından verilen ve 30/01/2018 tarihinde Danıştay genel evrak kaydına giren dilekçe ile davadan feragat edildiği bildirildiğinden, anılan dilekçe uyarınca Mahkemece, davadan feragat talebi değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekmektedir.