Danıştay 13. Daire E.2020/423 K.2021/103

04/11/2010 tarih ve 27749 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Tütün Mamullerinin Üretim ve Ticaretine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik"in 12. maddesinin 2. fıkrasının (g) bendinde yer alan "Marka tescil belgesi" ibaresi ile 6. fıkrasında yer alan "Başvurular, tamamlanma tarihinden itibaren en geç altmış gün içinde karara bağlanır." ve "Süresi içinde numuneleri göndermeyen firmanın bu izni geçersizdir." cümlelerinin, 15. maddesinin 5. fıkrasının (ı) bendindeki "Marka tescil belgesi" ibaresinin, 25. maddesinin 5. fıkrasındaki "yargılanması devam edenler ile" ibaresinin iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

Dava konusu düzenlemelerin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

DAVALININ SAVUNMASI

Dava konusu düzenlemelerin hukuka uygun olduğu savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ : Davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI … DÜŞÜNCESİ : Dava, 04/11/2010 tarih ve 27749 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Tütün Mamullerinin Üretim ve Ticaretine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik"in 12. maddesinin 2. fıkrasının (g) bendinde yer alan "Marka tescil belgesi" ibaresi ile 6. fıkrasında yer alan "Başvurular, tamamlanma tarihinden itibaren en geç altmış gün içinde karara bağlanır." ve "Süresi içinde numuneleri göndermeyen firmanın bu izni geçersizdir." cümlelerinin, 15. maddesinin 5. fıkrasının (ı) bendindeki "Marka tescil belgesi" ibaresinin, 25. maddesinin 5. fıkrasındaki "yargılanması devam edenler ile" ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesine göre Danıştay'ın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davalarda, temyiz incelemesi sonucu bozulan kararlar üzerine, Danıştay İdari ve Vergi Dava Daireleri Kurullarının kararlarına uyulması zorunludur.

Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin, 04/11/2010 tarih ve 27749 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Tütün Mamullerinin Üretim ve Ticaretine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik"in 15. maddesinin beşinci fıkrasının (ı) bendinin iptali istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına. 25. maddesinin beşinci fıkrasındaki "yargılanması devam edenler ile" ibaresinin iptaline.

12. maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendinde yer alan "Marka tescil belgesi" ibaresi ile altıncı fıkrasında yer alan "Başvurular, tamamlanma tarihinden itibaren en geç altmış gün içinde karara bağlanır." ve "Süresi içinde numuneleri göndermeyen firmanın bu izni geçersizdir" cümlelerinin iptali isteminin ise reddine ilişkin bulunan … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 24/10/2019 tarih ve E:2018/2022.

K:2019/4709 sayılı kararıyla; davalı idarenin, davasını vekille takip ettiği, kısmen ret ile sonuçlanan dava sonucunda, davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi nedeniyle, vekâlet ücreti yönünden bozulmuş olup, anılan Kurulun bozma kararında belirtilen gerekçe doğrultusunda, vekâlet ücreti yönünden yeniden bir hüküm kurulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Dairemizin dava hakkında kısmen karar verilmesine yer olmadığına, davanın kısmen reddine ve dava konusu işlemin kısmen iptaline dâir … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesine ilişkin kısmının Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 24/10/2019 tarih ve E:2018/2022, K:2019/4709 sayılı kararıyla bozulması üzerine gereği yeniden görüşüldü:

HUKUKİ SÜREÇ

Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 08/01/2018 tarih ve E:2011/29, K:2018/77 sayılı kararıyla; davanın konusu kalmayan kısmı hakkında karar verilmesine yer olmadığına, dava konusu Yönetmeliğin 25. maddesinin beşinci fıkrasında yer alan ibarenin iptaline, diğer kısımlar yönünden davanın reddine, yargılama giderlerinin yarısının davacı, diğer yarısının davalı idare üzerinde bırakılmasına, vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Bunun üzerine, davalı idare tarafından, Yönetmelik değişikliği ile dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiğinden bahisle Dairemiz kararının iptale ilişkin kısmı esas yönünden, kısmen karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmı nedeniyle aleyhe yargılama giderinin yarısına ve vekâlet ücretine hükmedilmesine ve kısmen ret ile sonuçlanan kısmı nedeniyle davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesine ilişkin kısımları yargılama gideri ile vekalet ücreti yönünden temyiz edilmiştir.

Danıştay İdarî Dava Daireleri Kurulu'nca, davalı idarenin temyiz istemi kısmen kabul edilerek, Dairemiz kararının davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesine ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dairemizin 08/01/2018 tarih ve E:2011/29, K:2018/77 sayılı kararının davalı idare tarafından temyiz edilmesi üzerine, Danıştay İdarî Dava Daireleri Kurulu'nun 24/10/2019 tarih ve E:2018/2022, K:2019/4709 sayılı kararı ile;

"2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin yargılama giderleri konusunda yollama yaptığı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 323. maddesinde, vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekâlet ücreti yargılama giderleri arasında sayılmış; 326. maddesinde ise, yargılama giderlerinin aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği hüküm altına alınmıştır. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlık Ücreti" başlıklı 164. maddesinde de, avukatlık ücretinin, avukatın hukukî yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade ettiği; 168. maddesinin son fıkrasında ise, avukatlık ücretinin takdirinde, hukukî yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarifenin esas alınacağı kurala bağlanmıştır.

Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;

"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,

b) Hukuka aykırı karar verilmesi,

c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçesi yukarıda açıklanan Danıştay Onüçüncü Dairesi kararının, karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmı nedeniyle, yargılama giderinin yarısı ile vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine ilişkin kısmı, aynı gerekçe ile Kurulumuzca da uygun bulunmuş olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, kararın anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Daire kararının davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesine ilişkin kısmına gelince;

Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkilerin Satışına ve Sunumuna İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin bazı maddelerinin iptali istemiyle, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumuna karşı açılan davada, davalı Kurumun 696 sayılı KHK ile kapatılması nedeniyle, davalı Tarım ve Orman Bakanlığının (Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı) taraf sıfatını kazandığı görülmektedir.

Kapatılan Kurum personelinin, Tarım ve Orman (Gıda, Tarım ve Hayvancılık) Bakanlığı bünyesine alındığı; Kurumun taraf olduğu dosyaların, Bakanlık bünyesinde Kurumdan nakledilen aynı hukuk birimi ile görülmeye devam olunduğu, dosyada davalı idarenin (kapatılan Kurum) vekil aracılığıyla temsil edildiği anlaşıldığından, kısmen ret ile sonuçlanan davada, davalı idarenin vekâlet ücretine hak kazandığı sonucuna varılmaktadır.

Bu itibarla, Daire kararının, kısmen ret ile sonuçlanan dava sonucunda, davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesine yönelik kısmında hukukî isabet bulunmamaktadır." gerekçesiyle davalı idarenin temyiz isteminin kabul edilerek Dairemiz kararının bu kısmının bozulmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihaî kararlarının Danıştay'da temyiz edilebileceği; 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 38. maddesinde, İdarî Dava Daireleri Kurulu'nun, idarî dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararları temyizen inceleyeceği; 2577 sayılı Kanun'un 49/4. ve 50. maddelerinde, Danıştay dava dairelerine ısrar imkânı tanınmayıp, Danıştay İdarî ve Vergi Dava Daireleri Kurulları kararlarına uyulmasının zorunlu olduğu kurala bağlanmıştır.

Aktarılan kanun hükümlerine göre, Danıştay dava dairelerince ilk derece mahkemesi olarak verilen kararların Danıştay İdarî ve Vergi Dava Daireleri Kurullarınca bozulması hâlinde Danıştay dava dairelerine ısrar imkânı tanınmadığından, bozma kararına uyularak İdarî Dava Daireleri Kurulu kararında belirtilen gerekçelerle davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesi gerekmektedir.