Danıştay 13. Daire E.2021/1517 K.2024/5262

öncesi unvanı: ... Alçı Sanayi ve Ticaret A.Ş.) VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E: ..., K: ...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Elektrik üretim lisansı sahibi davacı şirket tarafından, 2016 yılı Ocak ve Temmuz dönemlerine ilişkin ilerleme raporunu sunma yükümlüğünün yerine getirilmediğinden bahisle 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 16. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca 604.113,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ...sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararda; davacının Ocak 2016 ve Temmuz 2016 dönemlerine ilişkin ilerleme raporunu işlem tarihine kadar sunduğu, ancak ...tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile aynı hususla ilgili daha önceden ihtar edildiği ve söz konusu kararının davacıya tebliğ edildiği gerekçesiyle dava konusu Kurul kararının tesis edildiği,

mevzuatta yer alan kurallara göre öncelikle ilerleme raporlarını sunmama şeklindeki mevzuata aykırılığın otuz gün içinde giderilmesinin davacı şirkete ihtar edilmesi ve yapılan yazılı ihtara rağmen aykırı durumun devam ettiğinin tespit edilmesi gerekirken, dava konusu işlemden önce davacı şirkete belirtilen şekilde bir ihtarda bulunulduğuna ilişkin bir bilgi ve belge dosyaya sunuladığı, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının önceki yıllarda ortaya çıkan mevzuata aykırı farklı bir durumla ilgili olduğu,

sadece davacının daha önce ihtar edilmesinin davanın konusu Kurul kararı bakımından aynı eylemin tekrarı olarak nitelendirilemeyeceği anlaşıldığından davacının işlem tarihine kadar ilerleme raporlarını sunarak mevzuata aykırılığı giderdiği de dikkate alındığında dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, harçtan muaf olan Kurum aleyhine harca hükmedilemeyeceği, ilgililerin ilerleme raporlarının her yılın Ocak ve Temmuz ayında belirlenen formatta sunmakla yükümlü olduğu, uyuşmazlık konusu yükümlülüğün yerine getirilmediğinden bahisle daha önce ihtar edilen davacının aynı ihlali tekrarladığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, üretim tesisinin bağlantı noktası hususunda dağıtım şirketi ile sorunlar yaşandığı, kendilerinden kaynaklanmayan söz konusu durum gerçekleşmeseydi üretim tesisinin 2010 yılında tamamlanmış ve faaliyete geçmiş olacağı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Kurulun ...tarih ve ...sayılı kararı ile aynı yükümlülüğün ihlali nedeniyle ihtar edilen davacı şirket tarafından, 2016 yılı Ocak ve Temmuz dönemlerine ilişkin ilerleme raporunu sunma yükümlüğünün tekraren yerine getirilmediğinden bahisle 6446 sayılı Kanun'un 16. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca 604.113,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin Kurul kararı alınmış, anılan kararın iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6446 sayılı Kanun'un "Yaptırımlar ve yaptırımların uygulanmasında usul" başlıklı 16. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Bu Kanun, ikincil mevzuat veya lisans hükümlerine, Kurul kararlarına ve talimatlara aykırı hareket edildiğinin saptanması hâlinde, aykırılığın niteliğine göre aykırılığın otuz gün içinde giderilmesi veya tekrarlanmaması ihtar edilir ve yapılan yazılı ihtara rağmen aykırı durumlarını devam ettiren veya tekrar edenlere beş yüz bin Türk Lirası idari para cezası verilir." kuralı yer almaktadır.

İşlem tarihinde yürürlükte bulunan haliyle Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin "Üretim lisansı sahibinin hak ve yükümlülükleri" başlıklı 32. maddesinin ikinci fıkrasında, "Üretim lisansı sahibi, ilgili mevzuatta sayılanların yanısıra; (...) ç) Lisansta yazılı tesis tamamlanma tarihine kadar, gerçekleştirilen faaliyetler hakkında her yılın Ocak ve Temmuz ayları içerisinde Kuruma, usulüne uygun olarak ilerleme raporu sunmak, (...) ile yükümlüdür.".

"Raporlama" başlıklı 52. maddesinin ikinci fıkrasında, "Üretim faaliyeti göstermek üzere lisans almış tüzel kişiler, tesis tamamlanma tarihine kadar gerçekleştirdikleri faaliyetler hakkında Kuruma her yılın Temmuz ve Ocak ayları içerisinde sırasıyla yılın ilk ve ikinci yarısındaki gerçekleşmeleri Kurumca belirlenen şekle uygun ilerleme raporunda sunmakla yükümlüdür.

Söz konusu yükümlülük; lisansın verildiği tarih ile bu tarihi takip eden ilk ilerleme raporu dönemi arasının 90 günden fazla olması halinde içinde bulunulan dönemde, aksi takdirde bir sonraki dönemde başlar." düzenlemelerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

6446 sayılı Kanun'un 16. maddesinde, elektrik piyasasında uygulanacak yaptırımlara ilişkin kurallar yer almaktadır.

Buna göre, "ikincil mevzuata" aykırı davranılması halinde, fiili gerçekleştiren kişinin, birinci fıkranın (b) bendine giren hallerde, aykırılığın niteliğine göre, "aykırılığın giderilmesi" ya da "aykırılığın tekrar edilmemesi" hususunda ihtar edileceği ve ihtara rağmen aykırılılığı "devam ettiren" ya da "tekrar edenlere" idari para cezası verileceği düzenlenmiştir.

Düzenlemede açıkça "tekrar edenlere" ibaresine yer verildiği de göz önüne alındığında, kuralın elektrik piyasası mevzuatında yükümlülüklerin dönemsel olarak ele alınıp her bir dönem için ayrı ayrı ihtarda bulunulacağı yönünde yorumlanamayacağı ve ihlalin niteliği de göz önünde bulundurularak aynı mevzuata aykırılığa yönelik her dönem için ayrıca ihtarın gerekmeyeceği anlaşılmaktadır.

İdare Mahkemesince, davacı şirketin ilerleme raporunun sunulması yükümlülüğünün başka bir dönemdeki ihlali nedeniyle ihtar edildiği ve uyuşmazlık konusu Ocak ve Temmuz 2016 dönemleri için ayrıca ihtar edilmeksizin doğrudan idari para cezası verildiği gerekçesiyle dava konusu Kurul kararının iptaline karar verilmiş ise de, ilerleme raporu sunulmaması şeklinde gerçekleşen ihlali nedeniyle ihtar edilen davacı şirketin aynı mevzuata aykırılığı tekrar etmesi durumunda söz konusu dönem için yeniden ihtar edilmesine gerek bulunmamaktadır.

Öte yandan, davacı şirketin uyuşmazlık konusu tesisine ilişkin olarak, lisansta belirtilen süre içerisinde inşai faaliyetini tamamlayamadığından bahisle "otoprodüktör lisansının iptaline, teminatın irat kaydedilmesine ve şirket yetkilileri ile ortakları hakkında üç yıl süre ile yasaklama kararı alınmasına" ilişkin ... tarih ve ...sayılı Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, "kurulacak tesisin enerji bağlantı noktasının belirlenmesinin yaklaşık beş yıl sürdüğü ve bu süre zarfında dahi davacı şirkete kesin bir bağlantı sağlanmaksızın geçici bağlantı sağlandığı hususları dikkate alındığında,

davacı şirketin üretim tesisini lisans sahibinden kaynaklanmayan haklı sebeplerden dolayı lisansta belirlenen inşaat süresi içerisinde kuramadığı" gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının, Dairemizin 09/02/2024 tarih ve E:2018/4098, K:2024/1011 sayılı kararıyla onandığı görülmektedir.

Davacı şirketin yazılı savunmasında, Ocak 2016 dönemine ait ilerleme raporunun 22/02/2016 Kurum evrak kayıt tarihli yazısıyla sunulduğu ve Temmuz 2016 dönemine ait ilerleme raporunun ise hukuki belirsizlikler nedeniyle sunulamamış ise de yazılı savunma ekinde sunulduğunun ifade edildiği, davacının bahsettiği hukuki belirsizliklerin yalnızca davacıya izafe edilemeyecek nedenlerden meydana geldiği hususunun otoprodüktör lisansının iptali işleminin iptali istemiyle açılan davada tespit edildiği, bu haliyle, ilerleme raporunun geç sunulmasının makul gerekçelere dayandığının kabulü gerektiği anlaşıldığından söz konusu ilerleme raporunun işlem tarihi öncesinde sunulduğu da göz önünde alındığında dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.