Danıştay 13. Daire E.2021/4335 K.2024/4599

Dava konusu istem: Depolama lisansı sahibi davacı şirkete ait tesiste 17/09/2012 tarihinde gerçekleştirilen denetimde, tesisten alınan LPG karışım numunesinin ODTÜ PAL tarafından yapılan analiz sonucunda “Bakır Şerit Korozyon” parametresi yönünden teknik düzenlemelere aykırı olduğunun tespit edildiğinden bahisle, 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) numaralı alt bendi uyarınca 250.000,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ...sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirkete ait tesiste gerçekleştirilen denetimde LPG tankından alınan numunenin ODTÜ Petrol Araştırma Merkezine gönderildiği, anılan birim tarafından numune üzerinde yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 08/10/2012 tarihli Deney Raporunda "Numunenin Bakır Şerit Korozyon özelliği ile TS 2178 standardına uygun olmadığı" tespitinin yapıldığı; bu durumda, teknik düzenlemelere uygun LPG sağlanmadığı hususunun sabit olduğu anlaşıldığından, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, soruşturmaya esas alınan tespit üzerinden 8 yıl geçtiği, soruşturma raporu içeriğinde ayrıntılı bir incelemenin yapılmadığı, dolum tesisindeki LPG'nin TÜPRAŞ'tan temin edildiği, LPG'nin TÜPRAŞ tarafından analizinin yapıldığı, ayrıca LPG temin edildikten sonra akredite laboratuvar tarafından da analizinin yapıldığı, herhangi bir aykırılığın söz konusu olmadığı, numunenin TS EN ISO 4257 standardına uygun alınmadığı, denetim gününde tutulan tutanakta standarda uygun numune alındığına ilişkin bir tespite yer verilmediği, numune alma ve analiz işlemlerinin akredite edilmiş laboratuvarlar tarafından yapılması gerektiği, denetimden sonra ODTÜ PAL tarafından alınarak analiz edilen numunenin teknik düzenlemelere uygun olduğunun tespit edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Depolama lisansı sahibi davacıya ait tesiste 17/09/2012 tarihinde gerçekleştirilen denetimde alınan LPG numunesinin ODTÜ PAL tarafından yapılan analiz sonucunda Bakır Şerit Korozyon özelliği ile TS 2178 standardına uygun olmadığının tespit edildiğinden bahisle, 250.000,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı tesis edilmiştir. Bunun üzerine anılan Kurul kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un "Lisans sahiplerinin hak ve yükümlülükleri" başlıklı 4. maddesinin dördüncü fıkrasının (ğ) bendinde, "Piyasa faaliyetlerinde, teknik düzenlemelere uygun LPG sağlamak ... ile yükümlüdür."; "İdari para cezaları" başlıklı 16. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "b) Aşağıdaki hallerde sorumlulara ikiyüzellibin Türk Lirasından az olmamak ve ikimilyonyediyüzellibin Türk Lirasını geçmemek üzere fiilin işlendiği tarihten bir önceki yılda ilgili lisansa konu LPG piyasası faaliyetine ilişkin net satış hasılatının binde onikisi oranında idari para cezası uygulanır:

1) Dördüncü fıkrasının (ç), (h) ve (ı) bentleri ile son fıkrası hariç 4 üncü madde hükümlerinin ihlali." kurallarına yer verilmiştir.

Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasasında Uygulanacak Teknik Düzenlemeler Hakkında Yönetmeliğin "Standartlar ve teknik düzenlemeler" başlıklı 4. maddesinin birinci fıkrasında, "Piyasaya arz olunacak LPG’nin, sırasıyla TS, EN veya ISO standartlarına uygun olması zorunludur." kuralı yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Aktarılan kuralların incelenmesinden, lisans sahiplerinin piyasa faaliyetlerinde teknik düzenlemelere uygun LPG sağlamakla yükümlü oldukları, piyasaya sürülen LPG'nin TS, EN veya ISO standartlarına uygun olması gerektiği, bu yükümlülüklere uygun hareket etmeyen lisans sahiplerine ise idari para cezası verileceği anlaşılmaktadır.

Davacıya ait tesisten 17/09/2012 tarihinde alınan LPG numunesinin analiz yapılmak üzere 20/09/2012 tarihinde ODTÜ Petrol Araştırma Merkezine teslim edildiği, teslim edilen numunenin incelenmesi sonucunda düzenlenen... tarih ve ... sayılı analiz raporunda, numunenin "Bakır Şerit Korozyon" özelliği itibarıyla TS 2178 standardına uygun olmadığının belirtildiği anlaşılmıştır.

Dava konusu işlemin dayanağı olan analiz raporunda, "Bakır Şerit Korozyon" parametresinin referans sınır değerinin TS 2178 standardına göre en çok 1 olması gerektiği, deney yöntemi olarak TS 1299 EN ISO 6251 metodu kullanılarak yapılan analizde "Bakır Şerit Korozyon" parametresinin ölçüm değerinin 2 çıktığı tespit edilmiştir.

Dairemizin 12/09/2024 tarih ve E:2021/4335 sayılı ara kararıyla ODTÜ Petrol Araştırma Merkezinden, "yapılan analizde yalnızca 'Bakır Şerit Korozyon' parametresi yönünden teknik düzenlemelere aykırı bulunan numuneye, sonradan herhangi bir müdahalede bulunulup bulunulamayacağının, müdahale imkânı var ise, diğer bütün parametreler sınır değerlere uygun tutulmak suretiyle sadece 'Bakır Şerit Korozyon' parametresinin sonradan müdahale ile standardının altında veya üzerinde olacak şekilde değiştirilmesinin teknik olarak mümkün olup olmadığının ve bu durumun farklı bir sebebe (usulüne uygun numune alınmaması,

tank homojen hâle getirilmeden numune alınması, numunenin farklı bir yerden alınması gibi) bağlı olarak ortaya çıkıp çıkmayacağının sorulmasına" karar verilmiş. ODTÜ Petrol Araştırma Merkezince verilen 14/10/2024 tarihli cevabi yazıda; "... Kükürtlü bileşikler, su ve oksijen, korozyon oluşumuna neden olabilmektedir. Ayrıca, LPG'nin taşınması ve depolanması aşamalarında, LPG içerisine su/nem girmesi durumunda korozyona yol açması mümkündür.

Bakır Şerit Korozyonun sonradan müdahale ile standardın altında veya üstünde olacak şekilde değiştirilmesi teknik olarak mümkün olsa da, böyle bir etki LPG'nin diğer parametrelerini de etkileyecektir. ...

LPG'nin depolandığı tankın dibinde su ve ağır bileşenlerin birikmiş olması durumunda ve ürün numune alınmadan önce yeterince karıştırılmadığı takdirde dipte bulunan, yüksek oranlarda nem içeren üründen numune alınması gibi durumlar nedeniyle Bakır şerit Korozyon parametresinin etkileyebileceği değerlendirilmiştir." şeklinde açıklama yapıldığı görülmüştür.

Dosyadaki bilgi ve belgeler ile ara karar cevabı birlikte değerlendirildiğinde, bahse konu LPG'ye teknik olarak müdahale edilmesinin mümkün olduğu anlaşılmakla birlikte, böyle bir müdahale durumunda "Bakır Şerit Korozyon" parametresinin yanında diğer parametreleri de etkileyeceği, uyuşmazlık konusu olayda davacıya ait tesisten alınan numunenin analizi sonucunda düzenlenen LPG muayene raporunda, analizi yapılan LPG'nin diğer parametrelerinde bir aykırılık olmadığının tespit edildiği, davacının LPG'ye müdahale ettiğine ilişkin somut bir tespite de yer verilmediği,

diğer taraftan, LPG'nin depolandığı tankın dibinde su ve ağır bileşenlerin birikmesi durumunda ve ürün numune alınmadan önce yeterince karıştırılmadığı takdirde dipten alınan numunenin söz konusu parametreyi etkileyebileceği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, numunenin sadece "Bakır Şerit Korozyon" parametresinin teknik düzenlemelere aykırı çıkması, diğer parametrelerin uygun bulunması, davacının numune alınan LPG'ye herhangi bir müdahalesinin olduğuna ve piyasaya teknik düzenlemelere aykırı LPG arz ettiğine dair somut bir tespitin de bulunmaması karşısında, davacının LPG'yi teknik düzenlemelere uygun olarak arz etme yükümlülüğünü yerine getirmediğinden söz etmeye imkan bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, davacı tarafından piyasa faaliyetlerinde teknik düzenlemelere uygun LPG sağlanmadığının tespit edildiğinden bahisle idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.