Danıştay 13. Daire E.2021/716 K.2021/3648

Dava konusu istem: Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü'nce 15/09/2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "Eskişehir-Sarıcakaya-Nallıhan İl Yolu Km:2+500-41+855 Arası Toprak Tesviye, Sanat Yapıları ve Üstyapı Yapım İşi” ihalesine yönelik yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin Kamu İhale Kurulu'nun (Kurul) 07/10/2020 tarih ve 2020/UY.II-1641 sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; ihale konusu işin ... tarihinde, ... ihale kayıt numarası ve ... tarihinde, ... ihale kayıt numarası ile daha önce iki kez ihaleye çıkarıldığı, bu ihalelerin yargı kararları ve bu yargı kararlarının uygulanması kapsamında alınan kararlar ile iptal edildiği, ihale konusu işin içeriğinin aynı olmasının, söz konusu ihtiyacı karşılamak adına idarenin çıkmış olduğu her bir ihalenin birbirinin devamı niteliğini taşıyacağı anlamına gelmediği, her bir ihalenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda belirtilen ihaleye ilişkin ihtiyaç raporunun hazırlanması, yaklaşık maliyetin belirlenmesi, ihale dokümanın hazırlanması,

ihale onayı alınması, ihale ilanının yapılması, tekliflerin alınması ve değerlendirilmesi, şikâyet ve itirazen şikâyet mekanizmalarına veya ilgili kararlara karşı yargı organına başvurulması gibi ayrı ayrı süreçleri içerdiği, bu sebeple her bir ihalenin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği.

Danıştay Onüçüncü Dairesi’nin ... tarihli kararının ... ihale kayıt numaralı ilk ihaleye ilişkin olduğu, söz konusu karar ile idarenin ilgili ihaleyi iptal etmesine ilişkin gerçekleştirilen idari işlemde hukuka aykırılık bulunmadığının hüküm altına alındığı, idarece verilmiş iptal kararında gerekçe olarak “sonradan yapılan ihalede verilen teklifin daha düşük olması,

bu ihaleye ilişkin sözleşmenin imzalanmış ve işe başlanmış olmasının” belirtildiği ve temyiz incelemesi sonucunda, iptal gerekçelerinde idarenin takdir yetkisinin makul bulunmasının, tek başına başvuru sahibi üzerinde kalan ... ihale kayıt numaralı ihaleyi canlandırmayacağı, bu konuda idareyi bağlayıcı bir yargı kararının bulunmadığı, söz konusu ... ihale kayıt numaralı ihalenin bir önceki gerçekleştirilen ihaleden ayrı bir ihale olduğu değerlendirildiğinde, davacının anılan iddiasının geçerli görülmediği,

Bu durumda, davacının ihale ilanına yönelik olarak 26/08/2020 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, şikâyet dilekçesi ekinde yer alan belgeler içerisinde ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin herhangi bir belgenin eklenmediği sabit olduğundan, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8. maddesinin onbirinci fıkrası gereğince, davacının başvurusunun şekil yönünden reddine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu ihalenin aynı iş için üçüncü kez yapılan ihale olduğu, bu ihalelerinin ikincisinde şirketleriyle sözleşme imzalandığı, birinci ihaleyi şirketleriyle imzalanan sözleşmenin kamu yararına olduğu gerekçesiyle iptal eden idarenin şirketlerini yeniden sözleşmeye davet edecekken üçüncü kez ihaleye çıktığı, dosya kapsamında birden çok Kurul kararı, ihale komisyonu kararı ve Danıştay kararlarından bahsedildiği, söz konusu kararlarda şirketlerinin aynı iş için sözleşme imzaladığı bilgisine yer verildiği, tüm bu bilgilerin EKAP'ta kayıtlı olması, şirketlerinin EKAP'a kayıtlı bir şirket olması,

bu kayıtlardan şirketin ihale konusu alanda faaliyet gösterdiğinin açık bir şekilde görülmesi karşısında şirketin ihale konusu alanda faaliyet gösterdiğine dair belge eklemediği gerekçesiyle başvurusunun incelenmemesinin hukuka aykırı olduğu, 4734 sayılı Kanun'da tanımlanan istekli olabileceklerin tamamının EKAP'ta kayıt altına alınması zorunluluğu getirildiği, kanunen sunulması zorunlu tutulmayan bir belgenin Yönetmelik ile zorunlu tutulmasının Kanun'un 54. maddesine aykırı olmasının yanında Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 26. maddesinde yapılan değişiklik ile de fiilen işlevsiz hâle geldiği,

ihale konusu alanda faaliyeti bulunmayan şirketin EKAP'a kaydının olmayacağı, doküman satın almak için EKAP'a kayıtlı olmanın zorunlu olması ve pandemi süreci nedeniyle e-ihale sistemine geçilmesi karşısında şirketlerine ait tüm bilgilerin artık davalı Kurum uhdesinde bulunduğu, işin esası bakımından ise idarenin iptal gerekçesi ve Danıştay'ın onama kararındaki gerekçelerin ihale sürecine dönülmesini zorunlu kıldığı, ikinci ihalede şirketleriyle yapılan sözleşmenin daha düşük bedelli olduğu,

kamu yararı ve kaynakların verimli kullanılması ilkesi çerçevesinde ilk ihalenin iptal gerekçesinin yerinde olduğunun Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 07/10/2019 tarih ve E:2019/3008, K:2019/2934 sayılı kararıyla hüküm altına alındığı, dolayısıyla ilk ihalenin iptal gerekçesinin aynı zamanda ikinci ihalenin yani şirketleriyle sözleşmesi imzalanan ihaleye geri dönülmesinin gerekçesini oluşturduğundan anılan Karar çerçevesinde şirketleriyle sözleşmesi imzalanıp tasfiye edilen ihalenin sürecinin yeniden başlatılması ve şirketlerinin sözleşme imzalamaya yeniden davet edilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, başvuruya konu ihale kapsamındaki yapım işinin ... tarihinde, ... ihale kayıt numarası ve ... tarihinde, ... ihale kayıt numarası ile daha önce iki kez ihaleye çıkarıldığı, bu ihalelerin ilgili yargı kararları ve bu yargı kararlarının uygulanması kapsamında alınan kararlar ile iptal edildiği, söz konusu işi gerçekleştirebilmek için idare tarafından ... ihale kayıt numaralı ihalenin 17/08/2020 tarihinde ilan edildiği,

ihalenin 15/09/2020 tarihinde gerçekleştiği, tekliflerin değerlendirilmesinin devam ettiği, iki ayrı ihalede ihale konusu işin içeriğinin aynı olmasının, söz konusu ihtiyacı karşılamak adına idarenin çıkmış olduğu her bir ihalenin birbirinin devamı niteliğini taşıyacağı anlamına gelmediği, her bir ihalenin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği, Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin ... tarihli kararının ... ihale kayıt numaralı ilk ihaleye ilişkin olduğu, söz konusu karar ile idarenin ilgili ihaleyi iptal etmesine ilişkin gerçekleştirilen idari işlemde hukuka aykınlık bulunmadığının hüküm altına alındığı,

anılan kararın davacı üzerinde kalan ... ihale kayıt numaralı ihaleyi canlandırmayacağı, bu konuda idareyi bağlayıcı bir yargı kararının bulunmadığı, söz konusu ... ihale kayıt numaralı ihalenin bir önceki gerçekleştirilen ihaleden ayrı bir ihale olduğu değerlendirildiğinde davacı tarafından ilgili ihalenin iptalinin ayrı bir itiraza konu edilmesi gerektiği, idarenin ... ihale kayıt numaralı ihaleye devam etmesi açısından bağlayıcı bir karar olmadığı gibi, söz konusu ihtiyacı karşılamak için yeni bir ihaleye çıkmasında 4734 sayılı Kanun'un temel ilkeleri çerçevesinde takdir yetkisinin bulunduğu,

davacının itirazen şikâyet başvurusundaki asıl saikinin idarenin ihtiyacının ... ihale kayıt numaralı ihale kapsamında gördürülmesi olduğu, itirazen şikâyet başvurusunun ... ihale kayıt numaralı ihalenin iptaline itiraz niteliği taşıdığı ancak söz konusu itirazın ... ihale kayıt numaralı ihaleye ilişkin işbu itirazen şikâyet başvurusu ile öne sürüldüğü, ilgili mevzuat hükümleri gereği aynı dilekçe ile birden fazla ihaleye itiraz edilemeyeceğinden davacının başvurusunun şekil yönünden reddedilmesinin usul ve Kanun'a uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.