Danıştay 13. Daire E.2021/955 K.2024/5158

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, deneme hesaplarına ilişkin olarak gerekli dikkat ve özenin gösterilmeyerek III-39.1 sayılı Yatırım Kuruşlarının Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Tebliğ'in 24. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine, deneme hesap işlemlerine başlama tarihi ile gerçek hesapta işleme başlama tarihinin altı iş gününden az olması,

deneme hesaplarına ilişkin işlemlerin kısa süreli al sat esasına göre yapılması ve deneme hesaplarının asgari altı iş günü süreyle çalıştırılmayarak III-37.1 sayılı Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ'in 27/C maddesinin ikinci fıkrasına,

yatırımcıların deneme hesaplarının usulüne uygun çalıştırılmasından önce fiili duruma aykırı olarak deneme hesabında işlem yapılarak yükümlülük tamamlanmış gibi yatırımcılardan beyan alarak III-37.1 sayılı Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ'in 27/Ç maddesinin birinci fıkrasına aykırı hareket edildiğinden bahisle 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 105. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca 507.132,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin kısmı yönünden ...tarih ve... sayılı Sermaye Piyasası Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; örneklem yoluyla seçilen davacı şirketin 15 yatırımcısına ilişkin deneme hesaplarının incelenmesinden, söz konusu hesapların muhtelif tarihlerde açılmasından sonra uzun süre boyunca işlem yapılmadığı, deneme hesabında fiili işleme başlama tarihinden sonra ise ilk üç saatte mevzuatta aranan asgari 50 adet işlem şartının yerine getirilerek aynı gün içinde veya ertesi gün gerçek hesapların açıldığı,

ayrıca yatırımcılar ile davacı şirkete ait müşteri temsilcisi arasında gerçekleşen ses kayıtlarının incelenmesinden, söz konusu 50 adet işlemin anılan görüşmeler sırasında gerçekleştirildiği, davacı şirketin müşteri temsilcileri tarafından 50 adet işlemin bir an önce gerçekleştirilmesi hususunda yatırımcıların teşvik edildiği, söz konusu işlemlerin kısa süreli al-sat esasına göre yaptırıldığı, ayrıca, davacı şirketin on beş yatırımcısından on ikisinden deneme hesapları çalıştırılmadan önce deneme hesabında işlem gerçekleştirildiği hususunda beyanların alındığının görüldüğü;

Davalı idarenin, deneme hesaplarına ilişkin asgari altı gün çalıştırma ve 50 adet işlem gerçekleştirme şartı aramasındaki amacının, yatırımcıların kaldıraçlı işlemlerin risklerine karşı duyarlı olmaları ve yatırılan teminatların tamamının kaybedilebileceği hususunda bilinçlendirilmeleri olduğu, bu bağlamda, deneme hesabının asgari altı iş günü süreyle kullanılması gerektiğine ilişkin başlama tarihinin, deneme hesabının açılış tarihi değil fiilen deneme işlemi yapmaya başlama tarihinin baz alınması gerektiği, davacı şirket tarafından söz konusu düzenlemeye aykırı hareket edildiğinin sabit olduğu,

ayrıca, yatırımcılardan deneme hesaplarının usulüne uygun olarak çalıştırılmasından sonra söz konusu işlemlerin gerçekleştirildiği hususunda yazılı beyan almaları gerektiği halde davacı şirket tarafından, yatırımcıların deneme hesabında hiçbir fiili işlem gerçekleştirilmeden beyanlarının alındığı, bu durumda, davacı şirket hakkında idari para cezası verilmesine ilişkin Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, davacı şirket tarafından, farklı tebliğ hükümlerinin ihlal edilmesinin tek bir idari para cezası altında toplanarak cezanın üst sınırdan verildiği ileri sürülemekte ise de, davaya konu aykırılıkların birden fazla kez gerçekleştirildiği, bu nedenle 6362 sayılı Kanun'un 105. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idari para cezasının iki kat arttırıldığı görüldüğünden, bu yöndeki iddiaya itibar edilmediği belirtilmiştir.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ihlal edildiği ileri sürülen yükümlülüklerin mevzuatta hiçbir dayanağının olmadığı, Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ'de deneme hesabının asgari altı gün süreyle çalıştırması ve toplamda asgari elli adet işlem yapılmasının zorunlu olduğu belirtilmiş ise de, elli adet işlemin altı iş gününe ne şekilde dağıtılacağı veya deneme hesaplarının çalıştırılmasında hangi esaslara uyulması gerektiğine ilişkin ölçütlerin belirlenmediği, davalı idarece farklı tebliğ hükümlerinin ihlal edilmesi nedeniyle tek bir idari para cezası verilmesinin ve verilen idari para cezası tutarının belirlenmesinde benimsenen yöntemin hukuka uygun olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlem ile temyiz edilen Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.