Danıştay 13. Daire E.2022/2003 K.2022/2148

1. 18/01/2022 tarih ve 31723 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in; 4. maddesi ile Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin (Tüketici Hakları Yönetmeliği) 7. maddesinin 1. ve 7. fıkralarında yapılan değişikliğin, 5. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 7. maddesine eklenen 13. fıkranın, 9. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 12. maddesine eklenen 10. ve 11. fıkraların, 10. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 17. maddesinde yapılan değişikliklerin ve yürürlük süresine ilişkin 15. maddesinin;

2. Tüketici Hakları Yönetmeliği'nde yapılan değişikliklerin kaldırılmasına, değiştirilmesine, kurumsal aboneler kapsamında sunulan hizmetlerin anılan Yönetmeliğin 6. maddesinin 4. fıkrası, 7. maddesinin 12. fıkrası, 8. maddesinin 7. fıkrasının (b) bendi, 13. ve 14. fıkraları, 12. maddesinin 8., 9., 10. ve 11. fıkraları, 17. maddesi, 19. maddesinin 1. fıkrası ve 23. maddesi kapsamı dışında bırakılmasına yönelik olarak davacı şirket tarafından yapılan 21/02/2022 tarih ve 20675 sayılı başvurunun cevap verilmemek suretiyle (zımnen) reddine ilişkin işlemin yürütmesinin durdurulması ve iptali istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ

18/01/2022 tarih ve 31723 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in.

4. maddesi ile Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin (Tüketici Hakları Yönetmeliği) 7. maddesinin 1. ve 7. fıkralarında yapılan değişikliğin, 5. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 7. maddesine eklenen 13. fıkranın, 9. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 12. maddesine eklenen 10. ve 11. fıkraların, 10. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 17. maddesinde yapılan değişikliklerin, yürürlük süresine ilişkin 15. maddesinin ve Tüketici Hakları Yönetmeliği'nde yapılan değişikliklerin kaldırılmasına, değiştirilmesine,

kurumsal aboneler kapsamında sunulan hizmetlerin anılan Yönetmeliğin 6. maddesinin 4. fıkrası, 7. maddesinin 12. fıkrası, 8. maddesinin 7. fıkrasının (b) bendi, 13. ve 14. fıkraları, 12. maddesinin 8., 9., 10. ve 11. fıkraları, 17. maddesi, 19. maddesinin 1. fıkrası ve 23. maddesi kapsamı dışında bırakılmasına yönelik olarak dava şirket tarafından yapılan … tarih ve … sayılı başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin yürütmesinin durdurulması ve iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idarî davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, dilekçelerde tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idarî işlemin yazılı bildirim tarihinin, tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın gösterileceği, dava dilekçelerinin ve bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı.

14. maddesinin 3. fıkrasında, dava dilekçelerinin, görev ve yetki, idarî merci tecavüzü, ehliyet, idarî davaya konu olabilecek kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, süre aşımı, husumet, 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği. 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde ise, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olmadıklarının tespiti hâlinde, yeniden dava açılmak üzere dilekçenin reddedileceği kurala bağlanmıştır.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idarî işlemle sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.

Öte yandan, düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davalarında, idarî işlemin unsurları açısından hukuka aykırılık bulunduğu iddiasıyla düzenleyici işlemin tamamının iptali istenebileceği gibi, düzenleyici işlemin belirli maddelerinin/ibarelerinin iptalinin istenebilmesi de mümkündür. Ancak, her durumda iptali istenen kısımların açıkça belirtilmesi ve bu kısımların davacının menfaatini nasıl etkilediğinin ortaya konulması gerekmektedir.

Dava dilekçesinde … tarih ve … sayılı başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptalinin istenildiği belirtilmekle birlikte bu başvuruya ilişkin olarak dava dilekçesinin ekine … tarih ve … sayılı başvuru dilekçesinin eklenildiği, bu bakımdan hangi başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptalinin istenildiği hususunda tereddüt oluştuğu gibi dava dilekçesinde belirtilen … tarih ve … sayılı başvurunun dava dilekçesi ekinde de bulunmadığı görülmüştür.

Ayrıca, … tarih ve … sayılı başvuru dilekçesinin zımnen reddine ilişkin işlem dava konusu edilecek ise, dava dilekçesinin "DAVA KONUSU" ile "SONUÇ VE İSTEM"e ilişkin kısımları incelendiğinde, dava konusu işlem olarak 18/01/2022 tarih ve 31723 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 4. maddesi ile Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin (Tüketici Hakları Yönetmeliği) 7. maddesinin 1. ve 7. fıkralarında yapılan değişikliğin,

5. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 7. maddesine eklenen 13. fıkranın, 9. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 12. maddesine eklenen 10. ve 11. fıkraların, 10. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 17. maddesinde yapılan değişikliklerin ve yürürlük süresine ilişkin 15. maddesinin iptalinin açıkça belirtildiği, bununla birlikte Tüketici Hakları Yönetmeliği'nde yapılan değişikliklerin kaldırılmasına, değiştirilmesine,

kurumsal aboneler kapsamında sunulan hizmetlerin anılan Yönetmeliğin 6. maddesinin 4. fıkrası, 7. maddesinin 12. fıkrası, 8. maddesinin 7. fıkrasının (b) bendi, 13. ve 14. fıkraları, 12. maddesinin 8., 9., 10. ve 11. fıkraları, 17. maddesi, 19. maddesinin 1. fıkrası ve 23. maddesi kapsamı dışında bırakılmasına yönelik olarak davacı şirket tarafından yapılan 21/02/2022 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin de dava konusu edildiği,

ancak anılan başvuru dilekçesi incelendiğinde, dava dilekçesinde sayma yoluyla belirtilen Yönetmelik maddeleri ve kurumsal abonelerin bazı maddelerin kapsamı dışında bırakılması talebi haricinde Elektronik Haberleşme Sektöründe İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 4. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 5. ve 8. fıkralarında yapılan değişikliklerin, 6. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 8. maddesinin 7. fıkrasında yapılan değişikliğin, 9. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 12. maddesine eklenen 9. fıkrasının,

11. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 19. maddesinin 3. fıkrasında yapılan değişikliğin, 12. maddesi ile Tüketici Hakları Yönetmeliği'nin 23. maddesinde yapılan değişikliğin ve herhâlükarda Elektronik Haberleşme Sektöründe İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik maddelerinin tamamının kaldırılması veya değiştirilmesi yolu ile yeniden işlem tesis edilmesinin talep edildiği, başvurunun zımnen reddine ilişkin işlem dava konusu edilirken Yönetmelik maddeleri yönünden herhangi bir sınırlandırma yapılmadığı,

dolayısıyla başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin dava dilekçesinde açıkça hukuka aykırı olduğu belirtilen Yönetmelik maddeleri ile sınırlı olarak mı yoksa başvuru dilekçesinde belirtilen tüm Yönetmelik maddeleri yönünden mi iptalinin istenildiği anlaşılamamıştır.

Bu itibarla, davacının talebi konusunda tereddüt oluştuğundan, 18/01/2022 tarih ve 31723 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in hangi maddelerinin hangi gerekçeyle iptalinin istendiğinin tereddüde yer verilmeyecek şekilde açıkça ortaya konulması; başvurunun zımnen reddine ilişkin işlem dava konusu edilecek ise, bu başvurunun da tarih ve sayısı açıkça belirtilerek dava dilekçesine eklenmesi,

zımnen reddedilen başvuru dilekçesinde yer alan Yönetmelik maddelerine ilişkin tüm taleplerin mi yoksa bir kısmının mı dava konusu edilip edilmediğinin açıkça dava dilekçesinin "Konu", "Açıklamalar" ile "Sonuç ve İstem" bölümlerinde bütünlük arz edecek şekilde ayrı ayrı açıklanması suretiyle davanın konusunun açık ve tereddüde yer vermeyecek şekilde ortaya konulması gerekmektedir.