Danıştay 13. Daire E.2022/2742 K.2023/1785

Dava konusu istem: ... Vakıflar Bölge Müdürlüğü'nce 08/10/2019 tarihinde gerçekleştirilen "... Merkez Camii 2019-2020-2021 Yılları Restorasyon Uygulama İşi" ihalesinde davacı şirketçe verilen teklifin aşırı düşük sınır değerinin altında kaldığından bahisle değerlendirme dışı bırakıldığının bildirilmesi üzerine yapılan şikâyet başvurusunun reddine ilişkin … tarih ve E…. sayılı işlem ile ihalenin başka bir şirket uhdesinde bırakılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce, Dairemizin 02/12/2021 tarih ve E:2020/564, K:2021/4128 sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda; uyuşmazlık konusu ihaleye davacı şirket tarafından verilen teklifin aşırı düşük sınır değerinin altında kaldığından bahisle değerlendirme dışı bırakıldığının bildirilmesi üzerine yapılan şikâyet başvurusunun reddine ilişkin 24/10/2019 tarih ve E.147698 sayılı işlem yönünden; davalı idarece aşırı düşük teklif hesabının, İdari Şartname'nin 33.1. maddesi uyarınca doğru olarak uygulandığı,

yaklaşık maliyetin 2.414.396,36-TL ve K değerinin 0,6988 olarak belirlenmesi gerektiği, davacı tarafından verilen teklifin 1.686.502,25-TL; sınır değerin ise 1.687.180,18-TL olduğu, dolayısıyla davacı şirketçe verilen teklifin, aşırı düşük sınır değerin altında kaldığı anlaşıldığından, davacı şirketin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin karar ile bu karara karşı yapılan şikâyet başvurusunun reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Dava konusu ihalenin dava dışı … İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. uhdesinde bırakılmasına ilişkin işlem yönünden; anılan şirket tarafından ihale konusu iş için 1.691.140,31-TL teklif edildiği, aşırı düşük teklif sınırı 1.687.180,18-TL olduğundan ve ihalenin geçerliliğini etkileyecek başka bir hususa rastlanamadığından, davalı idarece, ihalenin … İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. uhdesinde bırakılmasına dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, sınır değerin ihaleye ait İdari Şartname'de belirtilmeyen bir metot kullanılarak hesaplandığı, sınır değer hesabında kullanılması gereken katsayıların İdari Şartname'de yer verilen tablodaki karşılığı bulunarak belirlenmesi gerektiği, sınır değer hesabının ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ

Vakıflar Bölge Müdürlüğü'nce 08/10/2019 tarihinde "Edirne Lalapaşa Merkez Camii 2019-2020-2021 Yılları Restorasyon Uygulama İşi" ihalesi gerçekleştirilmiş, davacı şirketin teklifi sınır değerin altında kaldığından bahisle değerlendirmeye alınmamış, ihalenin dava dışı ... İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi uhdesinde kaldığı .. tarih ve E…. sayılı davalı idare işlemiyle davacıya bildirilmiştir.

İhaleye ait İdari Şartname'nin "Aşırı düşük sınır değerin tespiti ve tekliflerin değerlendirilmesi" başlıklı 33. maddesinde, "33.1.

İhale komisyonu; a) geçerli teklifleri tespit eder. b) Geçerli tekliflerden, yaklaşık maliyetin %120sinin (%120si hariç) üzerindeki ve %40ının (%40'ı hariç) altındaki tekliflerin dışında kalan tekliflerin aritmetik ortalamasını bulur ve bu değeri yaklaşık maliyete bölmek suretiyle aşağıdaki tablodan (C) değerini elde eder. c) Tablodan (C) değerine karşılık gelen (K) değerini bulur. ç) (K) değerini yaklaşık maliyetle çarpmak suretiyle sınır değeri (SD) tespit eder. ... 33.2.

Teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerin teklifleri, aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeksizin reddedilecektir." düzenlemesine ve her bir (C) ve (K) değerlerini belirten tabloya yer verilmiştir.

İhale dokümanının içeriğinin istekliler tarafından dikkatli bir şekilde incelenmesi gerektiği, teklifin verilmesine ilişkin şartların yerine getirilmemesinden kaynaklanan sorumluluğun teklif verene ait olduğu, ihale dokümanında öngörülen kriterlere uygun olmayan tekliflerin değerlendirmeye alınamayacağı, isteklilerce başvuruda bulunulmayarak ihale dokümanının kesinleşmesi hâlinde tekliflerin kesinleşen kurallara göre sunulmasının zorunlu olduğu,

ihale dokümanında yer alan ve kesinleşen kuralların tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında idareler tarafından uygulanmamasının saydamlık, rekabet, eşit muamele ve güvenirlik ilkelerini ihlâl edeceği, başka bir anlatımla, kesinleşen ihale dokümanı hükümlerinin yalnızca istekliler bakımından değil idare bakımından da uygulanması zorunlu kurallar niteliğinde olduğu açıktır.

Dosyanın incelenmesinden, dava konusu yapım işi ihalesi için 19 istekli tarafından teklif yapıldığı, bunlardan 12 tanesinin geçerli kabul edildiği, davacı tarafından 1.686.502,25-TL teklif edildiği, ihale komisyonunun 21/10/2019 tarihinde düzenlenen tutanağı uyarınca sınır değerin 1.687.180,18-TL olarak hesaplandığı, bu hesaplamaya dayalı olarak sınır değerin altında kaldığından bahisle davacının teklifinin değerlendirmeye alınmadığı,

davalı idarenin 24/01/2022 tarihinde dava dosyasına sunulan savunmasında, sınır değer hesabında (C) değeri İdari Şartname'deki tabloda 0,75 ile 0,76 aralığında yer aldığından doğrusal enterpolasyon hesabı ile net (K) değerine 0,6988 olarak ulaşıldığı ve yaklaşık maliyet ile net (K) değerinin çarpımı soncunda sınır değerin 1.687.180,18-TL olarak hesaplandığının belirtildiği,

İdari Şartname'nin 33. maddesinde yer verilen tablodaki (C) ve (K) değerleri dikkate alınarak işlem yapıldığında ise sınır değerin 1.685.248,66 olarak hesaplandığı ve bu şekilde hesaplandığında 1.686.502,25-TL'lik teklif bedeliyle davacının teklifinin sınır değerin üzerinde kaldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, idarenin savunmasında belirtilen doğrusal enterpolasyon hesabının sınır değerin belirlenmesinde daha hassas bir hesaplama yöntemi olduğu anlaşılmakla birlikte, İdari Şartname'de sınır değer hesabına yönelik tabloya yer verildiğinden sınır değerin bu tablodaki değerlere göre hesaplanması gerektiği ve idarenin sınır değer hesabının dayandığı doğrusal enterpolasyon hesabına ihale dokümanında yer verilmediği dikkate alındığında, sınır değerin altında kaldığından bahisle davacının teklifinin değerlendirmeye alınmamasına ve ihalenin dava dışı şirketin uhdesinde bırakılmasına ilişkin işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığından,

davacının temyiz isteminin kabulüne, temyize konu İdare Mahkemesi kararının bozulmasına ve dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.