Danıştay 13. Daire E.2022/3125 K.2022/3030

Dava, … tarafından, İzmir Büyükşehir Belediyesi Satınalma Daire Başkanlığı Hizmet Alımları Şube Müdürlüğü'nce 16/12/2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen "24 Ay Süreyle Evde Bakım Hizmeti İşi'' ihalesinin, ihaleyi yapan idarenin ihale dokümanını hukuka aykırı hazırlaması neticesinde davacı tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kamu İhale Kurulu (Kurul) tarafından ihalenin iptal edilmesi üzerine ödenen 23.060,00-TL itirazen şikâyet başvuru ücretinin kendisine ödenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddi işleminin iptali ve anılan tutarın faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle … Büyükşehir Belediyesi'ne karşı açılmıştır.

İzmir 3. İdare Mahkemesi Hâkiminin 09/03/2022 tarih ve E:2022/561, K:2022/535 sayılı kararıyla; idari uyuşmazlığın, ihalenin iptaline ilişkin … tarih ve … sayılı Kurul kararı neticesinde ortaya çıktığından bahisle 2577 sayılı Kanun'un 36. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca Ankara İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu gerekçesiyle davanın yetki yönünden reddine, dava dosyasının Ankara İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

Ankara 2. İdare Mahkemesi Hâkiminin 07/06/2022 tarih ve E:2022/738, K:2022/1243 sayılı kararıyla ise; dava konusu işlemin, davacı tarafından, söz konusu bedelin iadesi istemiyle ihaleyi yapan idareye başvurusu üzerine tesis edildiği ve Mahkemelerince 05/04/2022 tarihli ara kararı ile yapılan araştırma neticesinde, davacı tarafından söz konusu bedelin iadesi istemiyle Kurul'a yapılan herhangi bir başvurunun bulunmadığı, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde, zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili İzmir İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu gerekçesiyle davanın yetki yönünden reddine, 2577 sayılı Kanun’un 43. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi gereğince yetkili mahkemenin belirlenmesi için dosyanın Danıştay’a gönderilmesine karar verilmiştir.

Aktarılan kararlar üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 27. maddesi ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 43. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek işin gereği görüşüldü:

2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinin 1. fıkrasında, göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla, bu Kanun'da veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması hâlinde yetkili idare mahkemesinin, idarî işlemi veya idarî sözleşmeyi yapan idarî merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu; 36. maddesinin 1. fıkrasında ise idari sözleşmelerden doğanlar dışında kalan tam yargı davalarında yetkili mahkemenin sırasıyla; "a) Zararı doğuran idarî uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili, b) Zarar, bayındırlık ve ulaştırma gibi bir hizmetten veya idarenin herhangi bir eyleminden doğmuş ise, hizmetin görüldüğü veya eylemin yapıldığı yer, c) Diğer hâllerde davacının ikametgâhının bulunduğu yer" idare mahkemesi olduğu belirtilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden.

İzmir Büyükşehir Belediyesi Satınalma Daire Başkanlığı Hizmet Alımları Şube Müdürlüğü'nce 16/12/2021 tarihinde açık ihale usulüyle "24 Ay Süreyle Evde Bakım Hizmeti'' ihalesinin gerçekleştirildiği, davacı tarafından 09/12/2021 tarihinde ihale dokümanında hukuka aykırılıklar bulunduğundan bahisle davalı idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, bu başvurunun … tarih ve … sayılı işlemle reddedildiği, bu işleme karşı davacı tarafından 27/12/2021 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu,

… tarih ve … sayılı Kurul kararıyla, "mevzuata aykırılıkları belirlenen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptaline" karar verildiği; anılan Kurul kararı üzerine davacı tarafından 09/02/2022 tarihli dilekçeyle, idarenin usul ve hukuka aykırı iş ve işlemleri nedeniyle dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu olan itirazen şikâyet başvuru yoluna başvurmak zorunda kaldığı, başvuru bedeli olarak 23.060,00-TL ödediği belirtilerek bu bedelin kendisine ödenmesinin talep edildiği; davalı idarenin 21/02/2022 tarihli yazısıyla bu başvurunun reddi üzerine,

anılan ret işleminin iptali ve başvuru bedeli olan 23.060,00-TL'nin ödemenin yapıldığı tarihi takip eden ay başından itibaren işleyen kanunî faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Her ne kadar İzmir 3. İdare Mahkemesi Hâkimince, "davacının tazminini istediği bedelin Kamu İhale Kurumu'na yatırılan itirazen şikâyet başvuru bedelinden kaynaklandığı" gerekçesiyle davanın yetki yönünden reddine karar verilmiş ise de; davacı tarafından "idarenin hizmet kusuru nedeniyle tazminat ödenmesi" talepli uyuşmazlığın, anılan Kurul kararına değil, 16/12/2021 tarihli ihaleye ilişkin dokümanın hukuka aykırı hazırlanmış olmasına dayandırıldığı, bu çerçevede ihaleyi yapan idareye yönelik iddialarla uyuşmazlığın çıkarılmış olduğu,

nitekim davacı tarafından, 09/02/2022 tarihli dilekçeyle yapılan tazminat istemine yönelik başvurunun Kamu İhale Kurumu'na değil, ihaleyi yapan İzmir Büyükşehir Belediyesi Satınalma Daire Başkanlığı Hizmet Alımları Şube Müdürlüğü'ne hitaben yapıldığı görülmüştür.

Bu itibarla, 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinin 1. fıkrasıyla 36. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca tazminat isteminin, ihaleyi yapan idarenin ihale dokümanını hukuka aykırı düzenlemesinden kaynaklandığı anlaşıldığından, bu işlemi tesis eden İzmir Büyükşehir Belediyesi Satınalma Daire Başkanlığı Hizmet Alımları Şube Müdürlüğü'nün bulunduğu yer idare mahkemesi olan İzmir İdare Mahkemesi'nin, zararı doğuran idari uyuşmazlığı ve dolayısıyla tam yargı davasının esasını çözümlemeye yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.