Danıştay 13. Daire E.2022/3414 K.2023/1790

Dava konusu istem: … ili, … Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü'nce 19/04/2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen "Belediye Hizmet Birimlerinde Kullanılmak Üzere Bilgisayar ve Bilişim Malzemesi Mal Alımı" ihalesinin iptaline ilişkin 21/04/2022 tarihli ihale komisyonu kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; "... idaremizin ihtiyacı olan bazı malzemelerin yeni hizmet binası yerleşkesinde taşınma sonrasında yerleşim durumuna göre kullanılacağı tespiti yapılarak, kamu kaynaklarının etkin ve verimli şekilde kullanımını sağlamak amacı ile ihalenin niteliğinin veya miktarının revize edilecek olması ..." gerekçesiyle ihalenin iptaline karar verildiği, idare tarafından ihalenin iptaline gerekçe olan tespitlerin somut olayda mevcut olduğu, dava konusu alım ihalesinin bu hâliyle sözleşmeye bağlanması durumunda telafisi mümkün olmayan sonuçlar doğuracağının anlaşıldığı,

ihale yetkilisince ihalenin kamu yararına aykırı olacak şekilde iptal edildiğine dair herhangi bir bilgi, belge ve emarenin bulunmadığı, idarenin takdir yetkisini 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 5. maddesinde yer verilen ilkelere aykırı olarak kullandığına dair bir hususun mevcut olmadığı; bu itibarla, idarenin takdir yetkisi çerçevesinde ihalenin iptali için geçerli ve makul koşullar oluştuğundan, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ihalenin iptaline ilişkin ihale komisyonu kararında belirtilen gerekçelerin gerçeğe uygun olmadığı, ihalenin iptal edilmesini gerektirmediği, yeni hizmet binasına taşınılacak olmasının ihaleye çıkılırken bilindiği, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, satın alınacak ürünlerin yeni hizmet binasında kullanılacağı, işin verimliliği ve sürekliliği dikkate alınarak ihalenin iptaline karar verildiği, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ

Manisa Yunusemre Belediyesi'nce 19/04/2022 tarihinde açık ihale usulüyle "Belediye Hizmet Birimlerinde Kullanılmak Üzere Bilgisayar ve Bilişim Malzemesi Mal Alımı" ihalesi gerçekleştirilmiştir.

Yaklaşık maliyetin 3.578.642,00-TL olarak belirlendiği ihaleye, davacı tarafından 3.082.883,00-TL; dava dışı bir istekli tarafından 3.559.365,00-TL teklif bedeli önerilmiş, ihale komisyonunca iki teklifin de geçerli olduğu tespiti yapılarak ilk oturum sonlandırılmıştır.

İhale komisyonu tarafından ikinci oturumda, "İdaremizin ihtiyacı olan bazı malzemeler yeni hizmet binası yerleşkesinde taşınma sonrasında yerleşim konumuna göre kullanılacağı tespiti yapılarak kamu kaynaklarının etkin ve verimli bir şekilde kullanımını sağlamak amacı ile ihalenin niteliğinin veya miktarının revize edilecek olması sebebi ile ..." ihalenin iptaline karar verilmiş ve bu karar 21/04/2022 tarihinde ihale yetkisince uygun bulunarak 19/04/2022 tarihli ihale idarece iptal edilmiştir.

Dairemizin 23/02/2023 tarihli ara kararıyla davalı idareden ihalenin iptali kararının gerekçesi olarak belirtilen hususlarda veya yeni ihtiyaçlar doğrultusunda çalışma yapılıp yapılmadığı, yeni hizmet binasına taşınma planının hangi tarihte yapıldığı, taşımanın gerçekleşip gerçekleşmediği ile taşınma gerçekleşmiş ise hangi tarihte taşınıldığına ilişkin bilgi ve belgeler istenilmiştir.

Davalı idarece 04/04/2023 tarihinde UYAP üzerinden dava dosyasına sunulan cevabi yazı ve eklerinde, "... yeni ihtiyaçlar doğrultusunda kamuda iş sürekliliğin devamlılığı ve sağlamak amacı ve belediyemiz hizmet faaliyetlerinin genişlemesi ile beraber 07/06/2022 tarihli yapılan Yunusemre Belediye meclisinde yeni müdürlüklerin kurulması kararlaştırılmıştır. Bu karara istinaden kurulan yeni müdürlükler için bilgisayar ihtiyaçları hasıl olmuştur.

Bu duruma istinaden 07/06/2022 tarih itibari ile oluşturulan yeni müdürlüklerin ihtiyaçları doğrultusunda ... açık ihale usulü ile 2022/592392 ihale kayıt numaralı ihalede sadece "Bilgisayar Alımı" gerçekleştirilmiştir. Davaya konu olan ihale kapsamındaki tedarik edilecek ürünlerin iptal gerekçesinde de belirtildiği üzere yeni hizmet yerleşkesinde proje alanında uygulaması yapılacaktır.

Davaya konu olan ihalenin teknik şartnamesi incelendiğinde davacı tarafın iddiasının gerçek tespitler ile bağdaşmadığı görülmektedir. ... Yunusemre Belediyesi olarak yeni hizmet binamıza taşınma işlemleri henüz gerçekleşmemiş olup taşınma işlemlerinin 2023 yılı içerisinde yapılması planlanmaktadır. ..." hususlarına yer verilmiştir.

Davalı idarece 19/04/2022 tarihinde bilgisayar ve diğer elektronik donanım malzemelerini temin etmek üzere "Belediye Hizmet Birimlerinde Kullanılmak Üzere Bilgisayar ve Bilişim Malzemesi Mal Alımı" ihalesi gerçekleştirilmiş, anılan ihaleye yaklaşık maliyetin altında geçerli iki teklif sunulmuş,

idarece bu teklifler değerlendirmeye alınmadan idarenin ihtiyacı olan bazı malzemelerin yeni hizmet binası yerleşkesine taşınma sonrasında yerleşim konumuna göre kullanılacağı değerlendirmesi yapılarak kamu kaynaklarının etkin ve verimli bir şekilde kullanımını sağlamak amacı ve ihalenin niteliğinin veya miktarının revize edilecek olması sebebiyle ihalenin iptaline karar verilmiş olmakla birlikte idarece 08/07/2022 tarihinde 77 adet bilgisayar temin etmek üzere "Belediyemiz birimlerinde kullanılmak üzere bilgisayar alımı" ihalesi gerçekleştirilmiş,

yaklaşık maliyetin 3.077.393,33-TL olarak belirlendiği bu ihale kapsamında 3.047.220,00-TL bedel karşılığında sadece bilgisayar alımı gerçekleştirilmiş, diğer bilişim malzemeleri bu ihale kapsamına alınmamıştır.

Dava konusu 19/04/2022 tarihli ihaleye ait Teknik Şartname incelendiğinde, 75 Kalem malzemenin 61 adedinin 7 farklı tipte bilgisayardan oluştuğu, bunun dışında toplam 68 kalem (başlık) altında farklı adetlerde monitör, cep telefonu, tablet bilgisayar, IP telefon, masaüstü tarayıcı, taşınabilir projeksiyon cihazı ve perde set, barkod etiket tarayıcısı, modem, ssd disk, ram bellek, taşınabilir hard disk, kablolu ve kablosuz mouse, usb disk, yağsız temizleme spreyi, pas sökücü sprey, bilgisayar hoparlörü, hdmi kablo, çağrı tipi kulaklık, yaka kamerası, toner, anakart, işlemci, TV görüntü akarım cihazı,

konnektör ve kablosuz erişim noktası şeklinde donanım ve malzemeye yer verildiği; idarenin ara kararı cevabında belirtilen 08/07/2022 tarihli ihaleye ait Teknik Şartname incelendiğinde ise, bu ihalenin 9 farklı tipte toplam 77 adet bilgisayar alımına yönelik olduğu ve söz konusu bilgisayar tiplerinin taşıması gereken asgari özelliklere yer verildiği anlaşılmaktadır.

Dava konusu 19/04/2022 tarihli ihalenin iptaline ilişkin idarenin gerekçeleri ile Dairemizin 23/02/2023 tarihli ara kararına verilen cevabi yazı ekindeki açıklamalar ve her iki ihaleye ait Teknik Şartname'ler birlikte irdelendiğinde, 19/04/2022 tarihli ihalenin idarenin yeni hizmet binasına taşınacak olması nedeniyle ihtiyaçlarının yeniden değerlendirilmesinin uygun olacağı ve ihalenin mevcut hâliyle sonuçlandırılmasının kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanımına aykırı olacağı gerekçeleriyle iptal edildiği,

ancak yeni hizmet binasına henüz taşınılmadığı hâlde bakılan dava devam ederken 08/07/2022 tarihinde iptal edilen ihalenin esaslı unsuru olan bilgisayar alımı için yeni bir ihale yapıldığı, 19/04/2022 tarihli ihaleyi sonuçlandırmak suretiyle 61 adet bilgisayar ve 68 kalem elektronik malzemeyi 3.082.883,00-TL bedelle temin etme imkânı varken hizmetlerinde ihtiyacı olduğu hâlde 19/04/2022 tarihli ihalenin iptaline karar verildiği, 08/07/2022 tarihinde yeniden ihale yapılmak suretiyle sadece 77 adet bilgisayar için 3.047.220,00-TL kamu kaynağı harcandığı,

dolayısıyla idarenin 19/04/2022 tarihli ihalenin iptali kararında yer verilen ihtiyaçların yeniden değerlendirilmesi ve kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılmasına yönelik gerekçesine uygun davranılmadığı görülmektedir.

İdarenin takdir yetkisinin ihalenin iptali yönünde kullanılmasının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 5. maddesinde öngörülen "kamu kaynaklarının verimli kullanılması" ilkesine aykırı olduğu ve dava konusu işlemin iptaline yönelik gerekçelerin hukuka uygun olmadığı göz önünde bulundurulduğunda, idarenin takdir yetkisinin hukuka uygunluğunun yargısal denetimini yerine getiren İdare Mahkemesi'nce bu yönde bir değerlendirme yapılması gerekirken, ihalenin iptali için geçerli ve makul koşullar oluştuğu gerekçesiyle davanın reddi yolunda verilen kararda hukuki isabet bulunmadığından, davacının temyiz isteminin kabulüne, İdare Mahkemesi'nin davanın reddi yolundaki kararının bozulmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra Dairemizin 23/02/2023 tarih ve E:2022/3414 sayılı ara kararı cevabının geldiği görülerek işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.