Danıştay 13. Daire E.2022/4352 K.2024/4066

Dava konusu istem: Hakkari ili, Yüksekova ilçesinde faaliyet gösteren ... Taşıyıcılar Kooperatifi üyesi olan ve ... plakalı minibüs ile yolcu taşımacılığı yapan davacı tarafından, belirlenen güzergahlarda 40 adet yeni minibüs (M) plakasının, elde edilecek gelirden %3'lük dilimin Belediyeye gelir olarak gelir kaydedilmek şartıyla 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca ihaleye çıkarılmasına ve ihale için Encümene yetki verilmesine ilişkin olarak tesis edilen Yüksekova Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda.

Mahkemelerinin ......ve ... tarihli ara kararları ile, meclis kararında yer alan araç sayısının belirlenmesinde ihtiyaç durumunu ortaya koyan somut tespitlerin neler olduğu ile meclis kararı öncesinde alt komisyon oluşturulup oluşturulmadığı, araçların güzergahlarının belirlenip belirlenmediğinin davalı idareden sorulması üzerine Yüksekova Belediye Başkanlığı Hukuk İşleri Müdürlüğü'nün... tarih ve E... sayılı cevabi yazısı ile, meclis kararı öncesi alt komisyon oluşturulmadığı, güzergahların dava konusu meclis kararından sonra belirlendiğinin belirtildiği; bu durumda, taşıma faaliyetlerinin;

ekonomik, seri, elverişli, güvenli, çevreye kötü etkisi en aza indirilerek, genel sağlık, kişi, toplum ve çevre sağlığı ile güvenliğini olumsuz yönde etkilemeyecek nitelikte ve serbest rekabet ortamında gerçekleştirilmesinin hukuken korunması gereken genel kural olması karşısında, davalı idare tarafından, ihaleye çıkarılmasına karar verilen güzergahlar somut olarak belirtilmeden, güzergahlardaki araç kapasitesinin nitelik ve niceliği yönünden yeterli olup olmadığı, bu sayının yolcu talebini karşılayıp karşılamadığı, dava konusu hatlarda taşımacılık ihtiyacının bulunup bulunmadığı,

yolcu taşımacılığına izin verilmesi halinde atıl kapasite yaratılıp yaratılmayacağı ve trafik düzeni ile güvenliğinin olumsuz yönde etkilenip etkilenmeyeceği hususlarında güncel, somut, sayısal verilere dayalı, yeterli ve kapsamlı herhangi bir araştırma ve inceleme yapılmadan, soyut ve subjektif kanaatlere, eksik inceleme ve tespite dayalı olarak alınan dava konusu kararda hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, usule ilişkin olarak, davanın süresinde açılmadığı; esasa ilişkin olarak ise, dava konusu işlemin somut, sayısal verilere dayalı, yeterli ve kapsamlı bir araştırma yapılarak tesis edildiği, idarelerinin süresiz çalışma hakkı veya vaadi sunmadığı, belediyenin toplu taşıma alanında faaliyet usullerinin belirli olduğu, davacının kazanılmış hakkının bulunmadığı, Mahkeme kararının eksik incelemeye dayalı olarak verildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, ihale edilecek plaka sayısı belirlenirken asgari düzeyde dahi hiçbir araştırma ve inceleme yapılmadığı, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü ve Sekizince Daireleri'nce, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun Ek 1. maddesi uyarınca birlikte yapılan toplantıda, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Dosyanın incelenmesinden, davalı Belediyece, Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile, farklı güzergahlarda olmak üzere toplam 40 adet (M) plakanın, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca ihaleye çıkarılmasına karar verildiği, daha sonra Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile şehir içi toplu taşıma hatlarının 10 yıllık süreleri dolduğundan hatların iptal edilmesine ve ... tarih ve ... sayılı karar ile kararlaştırılan 40 adet (M) plakaya ek olarak 60 adet (M) plaka daha eklenerek toplamda 100 adet (M) plakanın 14 güzergahla birlikte ihaleye çıkarılmasına karar verildiği,

aynı davacı tarafından da dava konusu 33 sayılı Meclis kararından yaklaşık 2 ay sonra alınan dava konusu 35 sayılı Meclis kararına yönelik ... İdare Mahkemesinin E... esasına kayıtlı dava açıldığı, bu davada ... tarih ve K:... sayılı karar ile dava konusu 35 sayılı Meclis kararının iptaline karar verildiği, anılan kararın temyizen Danıştay Sekizinci Dairesinin E:2022/4302 sayılı dosyasında incelenerek 17/10/2024 tarih ve K:2024/5377 sayılı karar ile onandığı anlaşılmaktadır.

Bu dava Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemi ile açılmıştır. Ancak Belediye Meclisinin... tarih ve ... sayılı kararı ile davaya konu... tarih ve ... sayılı karar kaldırılarak toplam 100 adet (M) plakanın 14 güzergahla birlikte ihaleye çıkarılmasına karar verildiği anlaşıldığından, işbu dava konusu işlemin konusu kalmamıştır.

Davaya konu Meclis Kararının hiç uygulanmadan, yani hiç kimsenin hukukunu etkileyen bir sonuç doğurmadan kaldırılmış olması ve bu kararın içeriğini de kapsayan yeni meclis kararının da dava konusu edilmiş olması hususları dikkate alındığında dava konusu işlem hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, dava konusu işlem hakkında karar verilmesine yer olmadığına kararı verilmesi gerektiği oyu ile karara katılmıyorum.